V KO 215/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił wznowienia postępowania karnego z urzędu, uznając za niezasadne zarzuty dotyczące wadliwego składu sądu pierwszej instancji.
Skazany M.S. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wznowienie postępowania karnego, podnosząc, że w składzie sądu pierwszej instancji orzekała sędzia powołana na wniosek wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa. Sąd Najwyższy, analizując sprawę z urzędu, stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania, ponieważ sędzia orzekająca w dacie wydania wyroku miała prawidłowy status sędzi Sądu Rejonowego, a status sędziego Sądu Okręgowego uzyskała później. Kwestia składu sądu drugiej instancji była już badana.
Sąd Najwyższy rozpoznał pismo skazanego M.S. z dnia 4 listopada 2025 r., w którym sygnalizował potrzebę wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2020 r. (sygn. akt II AKa 305/20), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2020 r. (sygn. akt XIV K 127/19). Głównym argumentem skazanego było rzekome wadliwe powołanie sędzi X.Y. na stanowisko sędziego, co miało stanowić bezwzględną podstawę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 542 § 3 k.p.k., stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Uzasadnienie wskazuje, że sędzia X.Y. w dacie wydania wyroku przez Sąd Okręgowy była delegowana jako sędzia Sądu Rejonowego i posiadała niewadliwy status sędziowski. Status sędziego Sądu Okręgowego uzyskała dopiero po wydaniu wyroku. Drugi sędzia również miał prawidłowy status. Kwestia składu sądu drugiej instancji była już przedmiotem badania w innej sprawie (V KO23/25) bez stwierdzenia podstaw do wznowienia. W związku z tym, Sąd Najwyższy wydał zarządzenie o braku podstaw do wznowienia postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, nie istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu z powodu wadliwego składu sądu pierwszej instancji w opisanym przypadku.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sędzia orzekająca w dacie wydania wyroku przez sąd pierwszej instancji posiadała prawidłowy status sędzi Sądu Rejonowego, a nie wadliwy status sędziego Sądu Okręgowego, o którym mowa w zarzutach skazanego. Status sędziego Sądu Okręgowego uzyskała dopiero po wydaniu wyroku. Kwestia składu sądu drugiej instancji była już badana.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
brak podstaw do wznowienia postępowania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.S. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 542 § 3
Kodeks postępowania karnego
Do wznowienia postępowania z powodu zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 439 § 1 k.p.k.) może dojść tylko z urzędu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależytej obsady sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia orzekająca w dacie wydania wyroku przez sąd pierwszej instancji posiadała prawidłowy status sędziego Sądu Rejonowego, a nie wadliwy status sędziego Sądu Okręgowego. Status sędziego Sądu Okręgowego został uzyskany przez sędzię dopiero po wydaniu wyroku. Kwestia składu sądu drugiej instancji była już badana i nie stwierdzono podstaw do wznowienia.
Odrzucone argumenty
Sędzia X.Y. została powołana na sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie wadliwym, niezgodnym z Konstytucją, co stanowi bezwzględną podstawę wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
sygnalizującym potrzebę wznowienia z urzędu postępowania stwierdzam brak podstaw do wznowienia z urzędu tego postępowania karnego nie mogą być kwalifikowane jako uchybienie z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., albowiem sędzia ta w dacie wydawania wyroku (2 czerwca 2020 r.) była delegowana jako sędzia Sądu Rejonowego
Skład orzekający
Jarosław Matras
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania karnego z urzędu, w szczególności dotyczących wadliwego składu sądu i statusu sędziego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej ze statusem sędziego w momencie orzekania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praworządności i wadliwości procedur powoływania sędziów, co jest tematem budzącym zainteresowanie prawników i części opinii publicznej.
“Czy wadliwe powołanie sędziego zawsze oznacza możliwość wznowienia wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN V KO 215/25 ZARZĄDZENIE Dnia 10 grudnia 2025 r. 1. W związku z pismem skazanego M.S. z dnia 4 listopada 2025 r., sygnalizującym potrzebę wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 305/20, którym utrzymano w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2020 r., sygn. akt XIV K 127/19 - na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. stwierdzam brak podstaw do wznowienia z urzędu tego postępowania karnego. 2. Odpis zarządzenia przesłać skazanemu z pouczeniem o braku zażalenia. UZASADNIENIE Pismem z dnia 4 listopada 2025 r. M.S., zwrócił się do Sądu Najwyższego o rozważenie konieczności wznowienia m.in. postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 305/20, którym utrzymano w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2020 r., sygn. akt XIV K 127/19, z uwagi na to, że w składzie sądu pierwszej instancji zasiadała sędzia X.Y.., która została powołana na sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie wadliwym, niezgodnym z Konstytucją. Przywołując także orzeczenia organów międzynarodowych wniósł o wznowienie postępowania z tego właśnie powodu i „unieważnienie” wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku. Pismo skazanego należało potraktować jako sygnalizację potrzeby wznowienia postępowania karnego z urzędu, skoro podniesione w nim okoliczności dotyczą jednej z bezwzględnych podstaw odwoławczych, a mianowicie nienależytej obsady sądu, tj. Sądu Okręgowego w Gdańsku. Zgodnie z treścią art. 542 § 3 k.p.k. do wznowienia postępowania z powodu zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 439 § 1 k.p.k.) może dojść tylko z urzędu, a zatem strona nie może złożyć wniosku o wznowienie postępowania. Sygnalizacja istnienia uchybienia z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. okazała się jednak niezasadna. Wskazać trzeba, że wskazywane przez skazanego okoliczności dotyczące statusu sędziego orzekającego w składzie sądu pierwszej instancji, tj. sędzi X.Y.. nie mogą być kwalifikowane jako uchybienie z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., albowiem sędzia ta w dacie wydawania wyroku (2 czerwca 2020 r.) była delegowana jako sędzia Sądu Rejonowego (sędzią Sądu Rejonowego jest od 15 kwietnia 2009 r.), a zatem nie miała wadliwego statusu, o którym pisze w swojej sygnalizacji skazany. Status sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku uzyskała dopiero 26 listopada 2020 r. Drugi sędzia, tj. X.Y.1 w dacie wyroku także miał niewadliwy status sędziowski, albowiem był powołany w roku 2014 na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w Gdańsku. Z kolei, kwestia istnienia bezwzględnego powodu odwoławczego w zakresie składu sądu drugiej instancji była badana już przez Sąd Najwyższy w toku postepowania w sprawie V KO23/25 i nie stwierdzono tam podstaw do wznowienia postępowania z urzędu . SSN Jarosław Matras [WB] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI