II KO 112/21
Podsumowanie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziów innemu sądowi rejonowemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziów Sądu Rejonowego w W. Sąd Rejonowy uznał, że rozpoznawanie tej sprawy przez ten sam sąd mogłoby budzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, wskazując na potrzebę zapewnienia obiektywizmu i niezawisłości wymiaru sprawiedliwości.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w W. z dnia 16 listopada 2021 r. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sprawa wywodziła się z zażalenia A. O. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. z dnia 29 czerwca 2021 r. o odmowie wszczęcia śledztwa. Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Rejonowego w W. w związku z procedowaniem w postępowaniach o sygnaturach akt II K (…), II K (…), II K (…) oraz II K (…), co miało działać na szkodę interesu prywatnego A. O. Sąd Rejonowy w W., właściwy do rozpoznania zażalenia, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, argumentując, że rozpoznawanie przez ten sam sąd zażalenia na czyny przypisywane jego sędziom mogłoby wywołać wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że konfiguracja osobisto-zawodowych powiązań wymaga przekazania sprawy innemu sądowi dla dobra wymiaru sprawiedliwości i zapewnienia braku podejrzeń o brak bezstronności. Sąd Najwyższy powołał się na utrwalony pogląd judykatury, że przekazanie sprawy uzasadnione jest m.in. wtedy, gdy rozstrzygnięciu podlega kwestia zasadności odmowy wszczęcia postępowania karnego o czyn przypisany sędziemu właściwego do rozpoznania sprawy sądu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, rozpoznawanie przez sąd zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie o czyny, które przypisano sędziemu tego sądu, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności.
Uzasadnienie
Konfiguracja osobisto-zawodowych powiązań osób, których zachowań dotyczyło zawiadomienie o przestępstwie, z sądem miejscowo właściwym wymaga, by ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, sprawę rozpoznał inny równorzędny sąd. Tylko takie posunięcie gwarantuje przeprowadzenie postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. O. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 305 § 1 i 3
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna postanowienia prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa.
k.p.k. art. 17 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna odmowy wszczęcia śledztwa z uwagi na brak uzasadnionych podstaw.
k.k. art. 231 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący przestępstwa przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków.
k.p.k. art. 306
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący rozpoznawania zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Potrzeba zapewnienia obiektywizmu i bezstronności sądu w sytuacji, gdy przedmiotem postępowania są czyny przypisywane sędziemu tego sądu. Zapewnienie dobra wymiaru sprawiedliwości poprzez wyeliminowanie potencjalnych podejrzeń o brak niezawisłości. Utrwalona judykatura wskazująca na zasadność przekazania sprawy w podobnych okolicznościach.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości wątpliwości co do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny i bezstronny wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów wywołania u zewnętrznych obserwatorów przedmiotowego procesu przekonania, że wymiar sprawiedliwości realizuje swoje konstytucyjne funkcje w sposób prawidłowy i w pełni niezawisły
Skład orzekający
Dariusz Kala
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, zwłaszcza w kontekście zarzutów wobec sędziów tego sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z przekazaniem sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje mechanizmy zapewniające bezstronność sądownictwa i pokazuje, jak Sąd Najwyższy reaguje na potencjalne konflikty interesów wewnątrz sądów.
“Czy sędzia może być sądzony przez kolegę z tego samego sądu? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt II KO 112/21 POSTANOWIENIE Dnia 16 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie z zażalenia A. O. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. z dnia 29 czerwca 2021 r., sygn. akt PR 1 Ds. (…) , o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 grudnia 2021 r. wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt II Kp (…) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać powyższą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ł. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2021 r., sygn. akt PR 1 Ds. (…), prokurator Prokuratury Rejonowej w W., na podstawie art. 305 § 1 i 3 k.p.k., art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie zaistniałego nie później niż do dnia 24 maja 2021 r. w W., przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków przez sędziów orzekających w Sądzie Rejonowym w W. w związku z procedowaniem w postępowaniach o sygnaturach akt II K (…), II K (…), II K (…) oraz II K (…), czym miano działać na szkodę interesu prywatnego A. O., tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. Od powyższego postanowienia zażalenie wywiodła A. O.. Sąd Rejonowy w W. właściwy do rozpoznania ww. środka zaskarżenia, postanowieniem z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt II Kp (…), na podstawie art. 37 k.p.k., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wystąpienia wskazano, że sytuacja, w której sąd rozpoznawałby zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie o czyny, których według zawiadomienia o przestępstwie miał dopuścić się sędzia tego sądu, w toku postępowań przed tym sądem prowadzonych, mogłaby wywołać u postronnego obserwatora wątpliwości co do rozpoznania tej sprawy w sposób obiektywny i bezstronny. Z uwagi na fakt, że taki przypadek zaistniał właśnie w tej sprawie, Sąd Rejonowy uznał za zasadne wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w W. zasługiwał na uwzględnienie. Nie ulega wątpliwości, że konfiguracja osobisto - zawodowych powiązań osób, których zachowań dotyczyło złożone przez A. O. zawiadomienie o przestępstwie, z sądem miejscowo właściwym wymaga, by - ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości - sprawę rozpoznał inny równorzędny sąd. Tylko takie posunięcie jest w stanie zagwarantować przeprowadzenie postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów orzekających w sprawie, które to podejrzenia mogłaby wywołać już sama tylko świadomość istnienia wskazanych wyżej powiązań. Jest ono również niezbędne do wywołania u zewnętrznych obserwatorów przedmiotowego procesu przekonania, że wymiar sprawiedliwości realizuje swoje konstytucyjne funkcje w sposób prawidłowy i w pełni niezawisły (por. postanowienie SN z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt V KO 66/10). Podkreślenia również wymaga, że zgodnie z utrwalonym w judykaturze poglądem, przekazanie sprawy z uwagi na „dobro wymiaru sprawiedliwości” uzasadnione jest m.in. wtedy, gdy rozstrzygnięciu w postępowaniu sądowym, w trybie art. 306 k.p.k., podlega kwestia zasadności odmowy wszczęcia postępowania karnego o czyn, który przypisano w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa sędziemu właściwego do rozpoznania sprawy sądu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2008 r., III KO 30/08, OSNwSK 2008/1/109). Uwzględniając powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę