V KO 15/15

Sąd Najwyższy2015-03-11
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyprzekazanie sprawybezstronność sędziówzażalenieodmowa wszczęcia śledztwaart. 37 k.p.k.

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi, uznając, że zarzuty wobec sędziów związane z ich pracą orzeczniczą nie uzasadniają wątpliwości co do ich bezstronności.

Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, argumentując, że zażalenie dotyczy sędziów orzekających w Sądzie Okręgowym i Apelacyjnym. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że sam fakt, iż sprawa dotyczy sędziów, nie rodzi automatycznie wątpliwości co do ich bezstronności, zwłaszcza gdy zarzuty wiążą się z ich zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczą się przeciwko nim postępowania dyscyplinarne. Podkreślono, że przekazanie sprawy mogłoby budować przekonanie o łatwości manipulowania właściwością sądów.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w O. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek wynikał z faktu, że przedmiotem rozpoznania było zażalenie na postanowienie Prokuratora Okręgowego w G. o odmowie wszczęcia śledztwa, zainicjowane przez C.Z., który zarzuty kierował personalnie wobec sędziów orzekających w Sądzie Okręgowym w O. i Sądzie Apelacyjnym w [...], a także innych osób. Sąd Najwyższy uznał wniosek za niezasadny. Wskazał, że sam fakt, iż postępowanie dotyczy sędziów, nie oznacza automatycznie, że spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. dotyczące możliwości zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających w danym okręgu. Kluczowe jest to, że stawiane sędziom zarzuty wiążą się wyłącznie z ich zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczą się przeciwko nim postępowania dyscyplinarne dotyczące tego samego zachowania. Przekazanie sprawy w takich okolicznościach byłoby niecelowe i mogłoby budować przekonanie o łatwości manipulowania właściwością sądów, zamiast wzmacniać zaufanie do wymiaru sprawiedliwości. Sąd dodał, że uzasadnienie postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa koncentruje się na ocenie znamion przestępstwa, a nie na analizie zachowań poszczególnych osób, co również nie stanowi przeszkody w rozpoznaniu zażalenia. Zarzucane przestępstwo miało polegać na prowadzeniu procesu jurysdykcyjnego pomimo wiedzy o fałszywym oskarżeniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziów, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, iż spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. poprzez możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających w określonym okręgu sądowym, jeśli zarzuty wiążą się z ich zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczą się przeciwko nim postępowania dyscyplinarne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości innemu sądowi równorzędnemu jest niecelowe, gdy zarzuty wobec sędziów dotyczą ich pracy orzeczniczej i nie ma postępowania dyscyplinarnego. Podkreślono, że takie przekazanie mogłoby budować przekonanie o łatwości manipulowania właściwością sądów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględnić wniosku

Strony

NazwaTypRola
C.Z.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis regulujący możliwość przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy przemawia za tym dobro wymiaru sprawiedliwości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty wobec sędziów dotyczą ich zwykłej pracy orzeczniczej. Nie toczą się postępowania dyscyplinarne przeciwko sędziom w związku z tymi zarzutami. Przekazanie sprawy mogłoby budować przekonanie o łatwości manipulowania właściwością sądów.

Odrzucone argumenty

Przedmiotem rozpoznania jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa skierowane przez C.Z. Zawiadomienie o przestępstwie dotyczy wskazanych personalnie sędziów orzekających w Sądzie Okręgowym i Apelacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziów, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, iż spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. nie służy wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie, może budować przekonanie o łatwości manipulowania ich ustawową właściwością.

Skład orzekający

Jerzy Grubba

przewodniczący, sprawozdawca

Przemysław Kalinowski

członek

Jarosław Matras

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przekazania sprawy innemu sądowi na podstawie art. 37 k.p.k., zwłaszcza w kontekście zarzutów wobec sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzuty wobec sędziów dotyczą ich pracy orzeczniczej i nie ma postępowań dyscyplinarnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii bezstronności sędziów i zaufania do wymiaru sprawiedliwości, choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą.

Czy zarzuty wobec sędziów zawsze oznaczają brak bezstronności? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KO 15/15
POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Przemysław Kalinowski
‎
SSN Jarosław Matras
w sprawie zażalenia
C.Z.
na postanowienie Prokuratora Okręgowego w G. o odmowie wszczęcia śledztwa
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 11marca 2015 r.
wniosku Sądu Rejonowego w O.
z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt II Kp […],
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Wniosek Sądu Rejonowego nie jest zasadny.
Sąd Rejonowy w O. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z powołaniem się na okoliczność, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa skierowane przez C.Z.. Zawiadomienie o przestępstwie wniesione przez skarżącego dotyczy wskazanych personalnie sędziów orzekających w Sądzie Okręgowym w O.  oraz Sądzie Apelacyjnym w […], a także innych osób niezatrudnionych w sądach.
W ocenie Sądu Najwyższego sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziów, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, iż spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. poprzez możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających w określonym okręgu sądowym. W tym wypadku najistotniejsze jest to, że stawiane sędziom zarzuty mają charakter wyłącznie wiążący się z ich zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczy się przeciwko nim postępowanie dyscyplinarne o to samo zachowanie. Czyni to przekazywanie sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości innemu sądowi równorzędnemu, niecelowym. Wcale bowiem nie służy wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie, może budować przekonanie o łatwości manipulowania ich ustawową właściwością.
Warto też zwrócić uwagę, że w uzasadnieniu postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa nie analizuje się zachowań poszczególnych osób, lecz poprzestaje na ocenie wypełnienia znamion przestępstwa, które miałoby zostać przez nie popełnione. Siłą rzeczy zatem, również rozpoznając zażalenie na to postanowienie, Sąd musi rozstrzygnąć przede wszystkim, czy taka argumentacja była słuszna. Ku temu zaś, żadnej przeszkody nie stanowi to, jakich osób mogłoby ewentualnie dotyczyć zawiadomienie. Warto też mieć na uwadze, że zarzucane przestępstwo miałoby polegać na „prowadzeniu procesu jurysdykcyjnego pomimo wiedzy, że doszło do fałszywego oskarżenia”, a więc rozpoznaniu sprawy, w której wniesiono akt oskarżenia, a następnie zapadł prawomocny wyrok.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI