V KO 106/10

Sygn. akt V KO 106/10 
 
 
P O S T A N O W I E N I E  
Dnia 18 stycznia 2011 r. 
 
Sąd Najwyższy - Izba Karna w Warszawie  
w składzie następującym: 
 
 
Przewodniczący: SSN Michał Laskowski (sprawozdawca) 
Sędziowie:          SSN Rafał Malarski 
                               
         SSN Dariusz Świecki 
 
w sprawie J. B. Z. P. i W. S. 
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu  18 stycznia 2011 r., 
wniosku Sądu Rejonowego w N.  
z dnia 14 grudnia 2010 r., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi 
równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości 
na podstawie art. 37 k.p.k. 
 
p o s t a n o w i ł 
nie uwzględnić wniosku. 
 
U Z A S A D N I E N I E 
Sąd Rejonowy w N. postanowieniem z dnia 14 grudnia 2010 r. wystąpił do 
Sądu Najwyższego  z wnioskiem o przekazanie sprawy o sygnaturze akt II K 
…/10 innemu sądowi równorzędnemu, podnosząc, że w odczuciu powszechnym 
może powstać wątpliwość co do obiektywizmu sędziów tego Sądu, bowiem 
rozpoznać należy akt oskarżenia skierowany m. in. przeciwko Burmistrzowi N. 
Tymczasem osoba pełniąca tę funkcję i będąca oskarżoną w sprawie umorzyła 

 
2
część należności sądu na rzecz miasta i rozłożyła pozostałą część należności na 
korzystne raty. Spowodowało to, iż w artykule opublikowanym w miejscowym 
tygodniku zasugerowano, iż decyzja ta mogła wpłynąć na wydanie korzystnego 
wyroku w stosunku do burmistrza w innej sprawie. W ocenie sądu 
formułującego wniosek okoliczność ta może wywoływać u  mieszkańców N. 
uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających 
w Sądzie Rejonowym w tym mieście.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Zmiana właściwości miejscowej na podstawie art. 37 k.p.k. może nastąpić 
w wyjątkowych sytuacjach. Nadzwyczajny charakter tej instytucji procesowej 
powoduje, że przepis ten nie podlega wykładni rozszerzającej. Dotyczy to 
przede wszystkim pojęcia dobra wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w 
tym artykule Kodeksu postępowania karnego.  
Niewątpliwie sam fakt, że jedną z oskarżonych jest burmistrz miasta, w 
którym siedzibę ma sąd właściwy, nie stanowi podstawy do uwzględnienia 
wniosku. Nawet decyzja burmistrza w sprawie należności sądu na rzecz miasta, 
oceniana jako korzystna dla sądu, w powiązaniu z wyrażaną w miejscowej 
prasie wątpliwością co do bezstronności sądu wobec burmistrza, nie powoduje, 
że każda ewentualnie korzystna dla oskarżonej decyzja będzie postrzegana jako 
nieobiektywna. Decyzja o charakterze administracyjnym, dotycząca należności 
na rzecz miasta jest korzystna dla budżetu sądownictwa, a przez to dla budżetu 
państwa, nie ma jednak żadnego wpływu na sytuację sędziów orzekających w 
sądzie nyskim. Brak zatem jakiegokolwiek obiektywnego powodu, dla którego 
należałoby wątpić w bezstronność sędziów z Sądu Rejonowego w N.. Przyznać 
można, że u niektórych osób istnieć może przekonanie o przychylności sędziów 
dla oskarżonej  z powodów opisanych we wniosku. Do pewnego jednak stopnia, 
w odniesieniu do każdego orzeczenia sądu wydawanego w stosunku do osób 
znanych w danej społeczności są artykułowane podobne zarzuty. Tylko zatem 
realne i rozpowszechnione przekonanie o braku bezstronności sędziów w danym 

 
3
sądzie może skutkować zmianą właściwości miejscowej w oparciu o art. 37 
k.p.k. Przewidywanie negatywnego odbioru orzeczeń sądu już obecnie nie służy 
budowaniu autorytetu sądu. Uwzględnienie 
wniosku mogłoby rodzić 
przekonanie, że sąd albo nie jest w stanie wydać obiektywnej decyzji w 
odniesieniu do burmistrza miasta, albo, że próbuje unikać rozpoznania sprawy 
dla siebie niewygodnej. Obie wersje nie odpowiadają wymogom dobra wymiaru 
sprawiedliwości (zob. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego:  z dnia 25 
listopada 2009 r., III KO 81/09, OSNKW z 2010 r., z. 2, poz., 20; z dnia 25 
listopada 2009 r., III KO 77/09, LEX nr 553898; z dnia 2 grudnia 2009 r., II KO 
118/09, LEX nr 553687).  
Z powyższych względów postanowiono jak w części dyspozytywnej 
orzeczenia. 
 
 
 
/tp/