V KO 10/24

Sąd Najwyższy2024-04-05
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościsąd najwyższysędziabezstronnośćart. 37 k.p.k.

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną do rozpoznania innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, ze względu na powiązania oskarżonego z sądem miejscowo właściwym.

Sąd Rejonowy w Elblągu wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej J. P. do innego sądu, wskazując na powiązania oskarżonego z sędziami i pracownikami sądu, co mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności te, w tym fakt, że oskarżony pełnił funkcje związane z sądem, a osoba zawiadamiająca również miała powiązania z wymiarem sprawiedliwości, uzasadniają przekazanie sprawy dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w Elblągu o przekazanie sprawy karnej J. P. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Rejonowy wskazał, że oskarżony pełnił funkcje związane z sądem, co skutkowało licznymi kontaktami z sędziami orzekającymi w tym sądzie. Dodatkowo, osoba zawiadamiająca o przestępstwach również miała powiązania z wymiarem sprawiedliwości. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 37 k.p.k. oraz wcześniejsze orzecznictwo, uznał, że takie okoliczności mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, nawet jeśli nie ma to wpływu na bezstronność sędziów. W związku z tym, Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy, podkreślając, że decyzja ta ma na celu zapewnienie zaufania publicznego do wymiaru sprawiedliwości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, okoliczności te uzasadniają przekazanie sprawy.

Uzasadnienie

Powiązania oskarżonego z sądem, w tym kontakty z sędziami i pracownikami, mogą w odbiorze społecznym budzić wątpliwości co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy, co narusza dobro wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ma wyjątkowy charakter i pozwala na odstąpienie od właściwości miejscowej sądu, gdy występują realne okoliczności zagrażające dobru wymiaru sprawiedliwości, w tym takie, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać pozory braku obiektywizmu.

Pomocnicze

k.k. art. 266 § 2

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powiązania oskarżonego z sądem miejscowo właściwym mogą stwarzać pozory braku obiektywizmu. Osoba zawiadamiająca również miała powiązania z wymiarem sprawiedliwości. Podobna sprawa została już przekazana do innego sądu.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości mogłyby stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny mogą w odbiorze społecznym uzasadniać obawę co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy nie wynika z braku zaufania do sędziów orzekających w Sądzie miejscowo właściwym, ale podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Anna Dziergawka

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy karnej do innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności w sytuacjach powiązań stron z sądem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z powiązaniami oskarżonego z sądem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest nie tylko faktyczne zachowanie bezstronności, ale także unikanie sytuacji, które mogą budzić wątpliwości co do obiektywności sądu w odbiorze społecznym.

Czy powiązania z sądem mogą uniemożliwić jego rozpoznanie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
V KO 10/24
POSTANOWIENIE
Dnia 5 kwietnia 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Anna Dziergawka
w sprawie
J. P.
oskarżonego o czyny z art. 266 § 2 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 5 kwietnia 2024 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w Elblągu,
zawartego w postanowieniu z dnia 5 lutego 2024 r., sygn. akt VIII K 1251/23,
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu
‎
w Bydgoszczy
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Elblągu, postanowieniem z dnia 5 lutego 2024 r., w sprawie o sygn. akt VIII K 1251/23, wystąpił o przekazanie sprawy J. P., oskarżonego o przestępstwa z art. 266 § 2 k.k. i in., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, podnosząc, że oskarżony pełnił obowiązki [...] w sądzie właściwym miejscowo, co łączy się z jego licznymi kontaktami z sędziami orzekającymi w tym sądzie, zaś obecnie pełni tę funkcje w Zespole [...] Sądu Rejonowego w Braniewie.
Ponadto wnioskodawca wskazał, że osoba zawiadamiająca o możliwości popełnienia przestępstw w tej sprawie także pełniła funkcję Zastępcy [...] Okręgowego przy Sądzie Okręgowym w Elblągu i również w jej sprawie prowadzone jest analogiczne postępowanie z zawiadomienia J. P.. Co istotne, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 25 października 2023 r., sygn. akt V KO 99/23, przekazał w trybie art. 37 k.p.k. wspomnianą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy.
Zdaniem wnioskującego sądu, okoliczności powyższe mogłyby stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek Sądu Rejonowego w Elblągu zasługuje na uwzględnienie.
Przepis
art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (
zob.
postanowieni
e SN z dnia 15 maja 2023 r., III KO 41/23;
postanowienie SN z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21, postanowienie SN
z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, postanowienie SN z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08
).
Nie ulega wątpliwości, że okoliczności wskazywane przez Sąd Rejonowy związane z oskarżonym oraz z rodzajem wykonywanej przez niego w przeszłości pracy [...] przy
Sądzie Rejonowym w
Elblągu, z czego wynikają jego kontakty z orzekającymi tam sędziami, mogą w odbiorze społecznym uzasadniać obawę co do możliwości bezstronnego rozpoznania sprawy. Zgodzić należy się z tezą, że
jeżeli stroną procesu jest sędzia, pracownik sądu lub inna osoba, która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie (zob. postanowienie SN z dnia 24 czerwca 2020 r., V KO 45/20).
Dodatkowo sprawa dotyczy działania Sądu Okręgowego i Sądu Rejonowego w Elblągu oraz służby [...].
Osądzenie niniejszej sprawy przez sędziów Sądu Rejonowego w Elblągu, mogłoby wzbudzić w opinii publicznej wątpliwości co do tego, że wydane orzeczenie nie było wolne od pozaprocesowych wpływów (zob. postanowienie SN z dnia 15 czerwca 2007 r., IV KO 34/07).
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jednocześnie czyniąc zastrzeżenie, że decyzja powyższa nie wynika z braku zaufania do sędziów orzekających w Sądzie miejscowo właściwym, ale podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 15 listopada 2023 r., V KO 102/23).
Uwzględniając powyżej wskazane okoliczności uznano, że zaistniała podstawa określona w art. 37 k.p.k. do przekazania przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w Bydgoszczy, położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od sądu miejscowo właściwego,
który jednocześnie pozostaje poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w Elblągu
.
Z tych względów
, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.
[PGW]
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI