Orzeczenie · 2025-08-22

V KK 97/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-08-22
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
nękaniestalkingcyberprzemocnaruszenie prywatnościwizerunekkasacjaSąd Najwyższyprawo karne

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego P.B. od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący oskarżonego za uporczywe nękanie (art. 190a § 1 k.k.) oraz rozpowszechnienie jego nagiego wizerunku bez zgody (art. 191a § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.). Obrońca zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 5 § 2, 7, 366 § 1, 410 k.p.k.) oraz prawa materialnego (art. 190a § 1 i 191a § 1 k.k.), twierdząc, że zachowanie skazanego nie wypełniało znamion „uporczywości” i „rozpowszechniania”, a sądy niższych instancji dokonały błędnych ustaleń faktycznych i wadliwej oceny dowodów. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że postępowanie kasacyjne nie jest instancją do ponownego badania ustaleń faktycznych, a zarzuty obrońcy stanowiły próbę podważenia tych ustaleń, zamiast kontroli prawnej. Sąd Najwyższy wskazał również na nieprawidłowe sformułowanie zarzutów, które w dużej mierze powielały argumentację z apelacji i były adresowane do orzeczenia sądu pierwszej instancji, a nie sądu odwoławczego. Oddalono również zarzut naruszenia art. 366 § 1 k.p.k. jako niedopuszczalny na etapie kasacji. Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd odwoławczy prawidłowo skontrolował postępowanie pierwszoinstancyjne. Na koniec, Sąd Najwyższy oddalił kasację, zwolnił skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego i zasądził koszty obrony z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Proceduralne aspekty postępowania kasacyjnego, dopuszczalność zarzutów kasacyjnych, rozróżnienie między kontrolą prawną a faktyczną.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki kontroli kasacyjnej w sprawach karnych; nie stanowi przełomowej wykładni prawa materialnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne są dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie kasacyjne nie służy weryfikacji ustaleń faktycznych dokonanych w sądach niższej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja ma charakter kontroli prawnej, a nie ponownego rozpoznania sprawy. Zarzuty obrońcy, które skupiały się na błędach w ustaleniach faktycznych i ocenie dowodów, były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji i nie mieściły się w ustawowych podstawach kasacji.

Czy zarzuty naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. mogą być jednocześnie podstawą kasacji, gdy sąd odwoławczy jedynie kontrolował ustalenia sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie zasady in dubio pro reo (art. 5 § 2 k.p.k.) jest możliwe tylko wtedy, gdy sąd prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe i ocenił dowody, a mimo to pozostały nieusuwalne wątpliwości. Kwestionowanie oceny dowodów nie jest naruszeniem art. 5 § 2 k.p.k. Ponadto, sąd odwoławczy nie dokonując własnych ustaleń faktycznych, nie mógł naruszyć art. 5 § 2 k.p.k. w sposób uzasadniający kasację.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zasada in dubio pro reo ma zastosowanie w specyficznych okolicznościach, a zarzuty dotyczące oceny dowodów nie są tożsame z naruszeniem tej zasady. W przypadku sądu odwoławczego, który nie przeprowadza własnego postępowania dowodowego, zarzuty te są niezasadne.

Czy zarzut naruszenia art. 366 § 1 k.p.k. może być podstawą kasacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 366 § 1 k.p.k. określa sposób procedowania przewodniczącego sądu pierwszej instancji, a jego naruszenie nie jest podstawą do wniesienia kasacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że kasacja nie jest miejscem do podnoszenia zarzutów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych właściwych dla sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić kasację
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
P. B.osoba_fizycznaskazany
J. B.osoba_fizycznapokrzywdzona
adw. K.K.inneobrońca z urzędu

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 190a § 1

Kodeks karny

Zachowanie oskarżonego wypełniło znamiona uporczywego nękania i naruszenia prywatności.

k.k. art. 191a § 1

Kodeks karny

Zachowanie oskarżonego wypełniło znamiona rozpowszechnienia wizerunku bez zgody.

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Zastosowano przepis o zbiegu przepisów.

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

Zastosowano przepis o karze za zbieg przepisów.

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zarzut naruszenia zasady in dubio pro reo.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zarzut dowolnej oceny materiału dowodowego.

k.p.k. art. 366 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Zarzut nieuwzględnienia całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy.

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wniesienia kasacji.

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

Ustawowe podstawy kasacji.

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest oczywiście bezzasadna, ponieważ próbuje podważyć ustalenia faktyczne, co nie jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. • Zarzuty obrońcy są nieprawidłowo sformułowane i adresowane do sądu pierwszej instancji, a nie sądu odwoławczego. • Zarzuty naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. są niezasadne w kontekście kontroli sądu odwoławczego. • Zarzut naruszenia art. 366 § 1 k.p.k. jest niedopuszczalny na etapie kasacji.

Odrzucone argumenty

Obraza prawa procesowego skutkująca błędem w ustaleniach faktycznych (art. 5 § 2, 7, 366 § 1, 410 k.p.k.). • Obraza prawa materialnego przez wadliwe przyjęcie znamion czynów (art. 190a § 1, 191a § 1 k.k.).

Godne uwagi sformułowania

postępowanie kasacyjne w sprawach karnych nie służy weryfikowaniu ustaleń faktycznych dokonanych w sądach niższej instancji • podjęła próbę skłonienia Sądu Najwyższego do dokonania kontroli, która zamiast kasacyjnej miałaby charakter swego rodzaju trzecioinstancjnego rozpoznania sprawy • zarzuty kasacji, wbrew dyspozycji art. 519 k.p.k., adresowane są wprost do orzeczenia Sądu pierwszej instancji • nie można łącznie postawić orzeczeniu zarzutu naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowania kasacyjnego, dopuszczalność zarzutów kasacyjnych, rozróżnienie między kontrolą prawną a faktyczną."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki kontroli kasacyjnej w sprawach karnych; nie stanowi przełomowej wykładni prawa materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania kasacyjnego w sprawach karnych, pokazując, dlaczego próby podważenia ustaleń faktycznych są skazane na niepowodzenie.

Kasacja oddalona: Sąd Najwyższy przypomina – nie tędy droga do podważenia wyroku!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst