V KK 78/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok sądu niższej instancji w części dotyczącej braku orzeczenia o obligatoryjnym świadczeniu pieniężnym na Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść skazanego S.N. od wyroku Sądu Rejonowego w Radziejowie, zarzucając rażące naruszenie art. 43a § 2 k.k. poprzez zaniechanie orzeczenia obligatoryjnego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok w tej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji, wskazując na obowiązek orzeczenia świadczenia w wysokości co najmniej 5000 zł.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego S.N. od wyroku Sądu Rejonowego w Radziejowie z dnia 19 kwietnia 2023 r. (sygn. akt II K 75/23). Skazany został uznany za winnego popełnienia czynu z art. 244 k.k. (kierowanie rowerem pomimo sądowego zakazu) i wymierzono mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności oraz środek karny w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości. Prokurator Generalny zarzucił sądowi niższej instancji rażące naruszenie art. 43a § 2 k.k. poprzez zaniechanie orzeczenia obligatoryjnego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie co najmniej 5000 zł. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że przepis ten, obowiązujący od 1 stycznia 2023 r., nakłada obowiązek orzeczenia takiego świadczenia w przypadku skazania m.in. za przestępstwo z art. 244 k.k. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej braku orzeczenia o tym środku karnym i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radziejowie, wskazując na konieczność zastosowania wspomnianego przepisu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, zaniechanie orzeczenia obligatoryjnego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, zgodnie z art. 43a § 2 k.k., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść wyroku.
Uzasadnienie
Przepis art. 43a § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2023 r. nakłada obligatoryjny obowiązek orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5000 zł w przypadku skazania m.in. za przestępstwo z art. 244 k.k. Zaniechanie tego rozstrzygnięcia przez sąd niższej instancji jest rażącym naruszeniem prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (w zakresie zarzutu kasacyjnego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. N. | osoba_fizyczna | skazany |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
Przepisy (7)
Główne
k.k. art. 244
Kodeks karny
k.k. art. 43a § § 2
Kodeks karny
Przepis ten nakłada obligatoryjny obowiązek orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5000 zł w przypadku skazania m.in. za przestępstwo z art. 244 k.k. Obowiązek ten obowiązywał w dacie popełnienia czynu i orzekania przez sąd pierwszej instancji.
Pomocnicze
k.k. art. 37a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 35 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 43 § b
Kodeks karny
k.p.k. art. 524 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaniechanie orzeczenia obligatoryjnego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, zgodnie z art. 43a § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2023 r., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
obligatoryjne było orzeczenie wobec niego świadczenia pieniężnego rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie art. 43 a § 2 k.k.
Skład orzekający
Małgorzata Bednarek
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Dziergawka
członek
Ryszard Witkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 43a § 2 k.k. w kontekście nowelizacji prawa karnego oraz obligatoryjności orzekania świadczeń pieniężnych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu prawa karnego materialnego i jego stosowania w określonym stanie faktycznym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej zmiany w prawie karnym materialnym, która wprowadziła obligatoryjne świadczenia pieniężne. Pokazuje, jak nowelizacje mogą wpływać na praktykę sądową i jakie mogą być konsekwencje ich niezastosowania.
“Sąd Najwyższy przypomina: brak 5000 zł dla Funduszu Pokrzywdzonych to błąd!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN V KK 78/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Anna Dziergawka SSN Ryszard Witkowski w sprawie S. N. skazanego za czyn z art. 244 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 lipca 2024 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Radziejowie z 19 kwietnia 2023 r., o sygn. akt II K 75/23 uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej braku orzeczenia o środku karnym, o którym mowa w art. 43a § 2 k.k. i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radziejowie. Anna Dziergawka Małgorzata Bednarek Ryszard Witkowski UZASADNIENIE S. N. został oskarżony o to, że w dniu 16 lutego 2023 r. w miejscowości D., gmina D., w powiecie r., województwie k. – p., kierował rowerem po drodze publicznej pomimo sądowego zakazu kierowania rowerami, orzeczonego wyrokiem łącznym przez Sąd Rejonowy w Radziejowie, o sygn. akt VI K 30/14 z dnia 2 lipca 2013 r. na okres 8 lat obowiązujący od uprawomocnienia się wyroku, tj. od dnia 3 kwietnia 2014 r. z wydłużonym okresem obowiązywania na skutek odbywania przez wymienionego kar pozbawienia wolności, tj. o czyn z art. 244 k.k. Sąd Rejonowy w Radziejowie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 75/23, uznał oskarżonego S. N. za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia, z tym ustaleniem, że zakaz kierowania rowerami obowiązywał do dnia 6 sierpnia 2023 r., tj. występku z art. 244 k.k. i za to na podstawie art. 244 k.k. przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na mocy art. 35 § 1 k.k. na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w rozmiarze 30 godzin miesięcznie. Nadto, na podstawie art. 43 b k.k., sąd orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości, poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w D. przez okres 1 (jednego) miesiąca. Wskazany wyrok uprawomocnił się w dniu 27 kwietnia 2023 r. bez postępowania odwoławczego. Od powyższego wyroku 12 lutego 2024 r. kasację na niekorzyść skazanego wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 43 a § 2 k.k., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2023 r., polegające na zaniechaniu orzeczenia wobec oskarżonego S. N. - w związku ze skazaniem za popełniony w dniu 16 lutego 2023 r. czyn zabroniony z art. 244 k.k. - świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie co najmniej 5.000 zł, podczas gdy zgodnie z przywołanym przepisem, w razie skazania m.in. za przestępstwo określone w art. 244 k.k. orzeczenie świadczenia pieniężnego ma charakter obligatoryjny. Stawiając powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Radziejowie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Kasacja, wniesiona przed upływem roku od daty uprawomocnienia się orzeczenia (art. 524 § 3 k.p.k.), jest oczywiście zasadna i jako taka podlegała uwzględnieniu w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k., tj. na posiedzeniu bez udziału stron. Istotnie po zmianie dokonanej na mocy art. 7 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2022.1855), obowiązującej od dnia 1 stycznia 2023 r., przepis art. 43 a § 2 k.k. stanowi, że w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone m.in. w art. 244 k.k. sąd orzeka świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5000 złotych. Oznacza to, że w chwili popełnienia przez skazanego przypisanego mu czynu z art. 244 k.k. oraz w dacie orzekania przez Sąd Rejonowy w Radziejowie, obligatoryjne było orzeczenie wobec niego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości, co najmniej 5.000 złotych. Zatem niewydanie tego rozstrzygnięcia skutkuje rażącym i mającym istotny wpływ na treść wyroku naruszeniem art. 43 a § 2 k.k. W związku z powyższym uznając kasację Prokuratora Generalnego za oczywiście zasadną, na posiedzeniu należało uchylić zaskarżony wyrok w zakresie braku obligatoryjnego rozstrzygnięcia o świadczeniu pieniężnym, o którym mowa w treści art. 43 a § 2 k.k. i sprawę w tej części przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Radziejowie. W ponowionym postępowaniu sąd ten winien kierować się powyższymi wskazaniami prawnymi . Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku. Anna Dziergawka Małgorzata Bednarek Ryszard Witkowski [PGW] (r.g.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI