V KK 76/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy nie wstrzymał wykonania wyroku skazującego A. K. za znęcanie się nad dziećmi, uznając, że wnioski obrońców nie spełniają przesłanek do zastosowania tego wyjątkowego środka.
Obrońcy skazanego A. K. wnieśli o wstrzymanie wykonania wyroku skazującego go za znęcanie się nad małoletnimi dziećmi, argumentując trudną sytuacją życiową i potencjalnie nieodwracalnymi skutkami wykonania kary przed rozpoznaniem kasacji. Sąd Najwyższy, powołując się na zasadę niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń i orzecznictwo, uznał, że możliwość wstrzymania wykonania jest środkiem wyjątkowym, wymagającym wysoce prawdopodobnej zasadności kasacji. Stwierdził, że trudna sytuacja życiowa skazanego nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania, a może być rozważana przy wniosku o odroczenie wykonania kary. Wobec braku pewności co do uwzględnienia zarzutów kasacji, Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosków o wstrzymanie wykonania.
Sąd Najwyższy rozpoznał wnioski obrońców skazanego A. K. o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku skazującego go za znęcanie się fizyczne i psychiczne nad małoletnimi córkami. Wyrok ten, wydany przez Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi, został utrzymany w mocy przez Sąd Okręgowy w Łodzi. Obrońcy wnieśli kasacje od wyroku sądu odwoławczego, podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego, materialnego i wspólnotowego, a także wnioskowali o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia do czasu rozpoznania kasacji. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 532 § 1 k.p.k. oraz zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (art. 9 k.k.w.), podkreślił wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania. Stwierdził, że środek ten może być zastosowany jedynie w okolicznościach absolutnie wyjątkowych, gdy ewentualność uwzględnienia kasacji jawi się jako wysoce prawdopodobna, a wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Sąd uznał, że wskazywana przez obrońców trudna sytuacja życiowa skazanego, czy to związana z problemami rodzinnymi, czy stanem zdrowia, sama w sobie nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania kary, choć może być brana pod uwagę przy wniosku o odroczenie jej wykonania. Wobec braku pewności co do uwzględnienia zarzutów kasacji, Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosków obrońców i odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego wyroku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Najwyższy dysponuje możliwością wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia, jednak jest to środek o charakterze absolutnie wyjątkowym.
Uzasadnienie
Możliwość wstrzymania wykonania orzeczenia na mocy art. 532 § 1 k.p.k. jest środkiem wyjątkowym, który powinien być uzasadniony szczególnymi okolicznościami, prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Sama trudna sytuacja życiowa skazanego nie jest wystarczającą przesłanką, a może być rozważana przy wniosku o odroczenie wykonania kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić wniosków i odmówić wstrzymania wykonania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| M. A. | osoba_fizyczna | skazana |
| W. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| A. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| A. Z. | osoba_fizyczna | opiekun prawny pokrzywdzonych |
| obrońcy skazanego A. K. | inne | obrońca |
| prokurator | organ_państwowy | inna |
| kurator małoletniej oskarżycielki posiłkowej A. K. | inne | inna |
Przepisy (12)
Główne
k.p.k. art. 532 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd Najwyższy dysponuje możliwością wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia, jednak jest to środek o charakterze absolutnie wyjątkowym.
k.k. art. 207 § 1
Kodeks karny
Podstawa skazania za znęcanie się fizyczne i psychiczne.
k.k. art. 207 § 1a
Kodeks karny
Podstawa skazania za znęcanie się fizyczne i psychiczne nad małoletnimi.
k.k. art. 157 § 2
Kodeks karny
Podstawa skazania za spowodowanie lekkiego uszczerbku na zdrowiu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 532 § 3
Kodeks postępowania karnego
Posiedzenie bez udziału stron w trybie art. 532 § 3 k.p.k.
k.k.w. art. 9
Kodeks karny wykonawczy
Zasada niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń.
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Zasada kumulacji przepisów.
k.k. art. 11 § 3
Kodeks karny
Określenie kary na podstawie przepisu przewidującego najsurowszą karę.
k.k. art. 41 § 1
Kodeks karny
Orzeczenie zakazu kontaktowania się z pokrzywdzonymi.
k.k. art. 41 § 4
Kodeks karny
Orzeczenie zakazu zbliżania się do pokrzywdzonych.
k.k. art. 43 § 1
Kodeks karny
Orzeczenie zakazu kontaktowania się z pokrzywdzonymi.
k.k. art. 46 § 2
Kodeks karny
Orzeczenie nawiązki na rzecz pokrzywdzonego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wstrzymanie wykonania wyroku jest środkiem wyjątkowym i wymaga wysoce prawdopodobnej zasadności kasacji. Trudna sytuacja życiowa skazanego nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania kary.
Odrzucone argumenty
Wstrzymanie wykonania wyroku ze względu na trudną sytuację życiową skazanego.
Godne uwagi sformułowania
możliwość, o której mowa w art. 532 § 1 k.p.k., odnosi się do okoliczności o charakterze absolutnie wyjątkowym wstrzymanie wykonalności prawomocnego orzeczenia ze względu na swoją wyjątkowość powinno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i w zasadzie nieodwracalne następstwa nadzwyczajny charakter kasacji i związane z nim skutki procesowe zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k., prowadzą do wniosku, że wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić wówczas, kiedy ewentualność uwzględnienia kasacji jawi się jako wysoce prawdopodobna, nieomal pewna Takie okoliczności związane czy to z trudnościami rodzinnymi, czy stanem zdrowia skazanego same w sobie nie uzasadniają wstrzymania wykonania kary, ale mogą mieć znaczenie przy rozpoznaniu wniosku o odroczenie wykonania kary.
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wstrzymanie wykonania kary w postępowaniu kasacyjnym, interpretacja przesłanek zastosowania art. 532 § 1 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania karnego i wniosków o wstrzymanie wykonania orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w sprawach karnych – możliwości wstrzymania wykonania kary, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje też, jak Sąd Najwyższy podchodzi do wyjątkowych sytuacji.
“Czy można wstrzymać wykonanie kary za znęcanie się nad dziećmi? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
nawiązka: 35 000 PLN
nawiązka: 20 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN V KK 76/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski w sprawie A. K. skazanego z art. 207 § 1a k.k. i innych oraz M. A. (poprzednio K.) skazanej z art. 207 § 1 i 1a k.k., po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2023 r. w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 532 § 3 k.p.k. wniosków obrońców skazanego A. K. w przedmiocie wstrzymania wykonania wyroku Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi z 29 marca 2021 r. sygn. III K 78/20 utrzymanego w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi z 6 kwietnia 2022 r. sygn. V Ka 1001/21, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosków i odmówić wstrzymania wykonania wobec skazanego A.K. zaskarżonego kasacją wyroku. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi z 29 marca 2021 r. sygn. III K 78/20, A. K. i M. K. zostali uznani winnymi tego, że: w okresie od około czerwca 2016 r. do 20 grudnia 2017 r. w Ł., działając wspólnie i w porozumieniu, znęcali się fizycznie i psychicznie nad małoletnimi dziećmi (córkami A. K.), nieporadnymi ze względu na swój wiek. W. K. (urodzoną w dniu […] 2009 r.) i A. K. (urodzoną w dniu […] 2012 r.), z którymi wspólnie zamieszkiwali w ten sposób, że: wielokrotnie krzyczeli na dzieci, znieważali dzieci, używając wobec nich słów obraźliwych, używali wobec dzieci siły fizycznej, czym wyczerpali dyspozycję przestępstwa: - A. K. - z art. 207 § 1 i § la k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., - M. A. - z art. 207 § 1 i § 1a k.k., i za to: - oskarżonemu A. K. wymierzył, na podstawie art. 207 § 1a k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k., karę 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, - oskarżonej M. A. wymierzył, na podstawie art. 207 § 1a k.k., karę 3 (trzech) lat pozbawienia wolności. Ponadto na podstawie art. 41 a § 1 i § 4 k.k., art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonych A. K. i M. A. zakaz wszelkiego kontaktowania się z pokrzywdzonymi W. K. i A. K. oraz zakaz zbliżania się do pokrzywdzonych W. K. i A. K. na odległość nie mniejszą niż 100 (sto) metrów na okres 8 (ośmiu) lat, zaś na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonych A. K. i M. A. solidarnie nawiązki w kwotach: - 35 000 zł (trzydziestu pięciu tysięcy złotych) na rzecz małoletniej pokrzywdzonej W. K., - 20 000 zł (dwudziestu tysięcy złotych) na rzecz małoletniej pokrzywdzonej A. K., płatne do rąk ich opiekuna prawnego A. Z.. Po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych, Sąd Okręgowy w Łodzi wyrokiem z 6 kwietnia 2022 r. sygn. V Ka 1001/21, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok oraz zasądził od Skarbu Państwa koszty reprezentacji w postępowaniu odwoławczym małoletnich pokrzywdzonych oraz orzekł o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi oskarżonych. Kasacje od powyższego wyroku wywiedli obrońcy skazanych, podnosząc w niej zarzuty dotyczące rażących naruszeń prawa procesowego, prawa materialnego, a także prawa wspólnotowego, które mogły mieć wpływ na treść orzeczenia. Obrońcy skazanych w kasacjach wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi odwoławczemu (kasacja adw. J. C. oraz kasacja adw. D. B.), natomiast adw. A. W. wniosła o uchylenie wyroku Sądu II instancji w zaskarżonej przez nią części i uniewinnienie oskarżonego lub uchylenie wyroku sądu odwoławczego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi I instancji. Odmienny wniosek zawarła obrońca skazanego A. K. – adw. A. Ł., która wniosła o uchylenie obu wyroków i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Obrońcy skazanego A. K. w wywiedzionych odrębnie kasacjach wnieśli także o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia do czasu rozpoznania kasacji przez Sąd Najwyższy. W odpowiedziach na kasacje prokurator wniósł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych. Odpowiedź na kasację obrońców skazanych - adw. A. Ł. oraz adw. D. B. wywiodła także kurator małoletniej oskarżycielki posiłkowej A. K., która wniosła o uznanie kasacji obrońców za oczywiście bezzasadnych i ich oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wnioski obrońców okazały się bezzasadne. Na wstępie zauważyć należy, iż na mocy art. 532 § 1 k.p.k., w przypadku wniesienia kasacji, Sąd Najwyższy w istocie dysponuje możliwością wstrzymania wykonania zaskarżonego tym środkiem orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od ewentualnego rozstrzygnięcia kasacji. Przywołana powyżej regulacja procesowa nie formułuje przesłanek, od których uzależnione jest wstrzymanie wykonalności zaskarżonego kasacją orzeczenia przez Sąd Najwyższy. Mając jednocześnie na uwadze wynikającą z art. 9 k.k.w. zasadę niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, stwierdzić należy, iż możliwość, o której mowa w art. 532 § 1 k.p.k., odnosi się do okoliczności o charakterze absolutnie wyjątkowym. Sąd Najwyższy w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, w zakresie możliwości wstrzymania wykonalności prawomocnego orzeczenia, w świetle którego: „wstrzymanie wykonalności prawomocnego orzeczenia ze względu na swoją wyjątkowość powinno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i w zasadzie nieodwracalne następstwa” [postanowienie Sądu Najwyższego (dalej SN) z 23 maja 2022 r. sygn. V KK 130/22; podobnie postanowienia SN: z 22 stycznia 2020 r. sygn. III KK 5/20; z 18 listopada 2003 r. sygn. IV KK 347/03]. Tego rodzaju następstwo może zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza kasacji, nakazuje przewidywać ewentualność jej przyszłego uwzględnienia. Sąd Najwyższy nadto zauważa, iż nadzwyczajny charakter kasacji i związane z nim skutki procesowe zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k., prowadzą do wniosku, że wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić wówczas, kiedy ewentualność uwzględnienia kasacji jawi się jako wysoce prawdopodobna, nieomal pewna. Jedynie taka ocena może uzasadniać odstępstwo od nakazu bezzwłocznego wykonania prawomocnych orzeczeń. W sprawie niniejszej – nie przesądzając w tym miejscu w żadnej mierze końcowej oceny zasadności wniesionej kasacji – tego rodzaju okoliczności nie wystąpiły. Nie jest taką z pewnością wskazywana okoliczność, iż niezwłoczne umieszczenie skazanego w izolacji postawi go w niezwykle trudnej sytuacji życiowej i pociągnie dla niego zbyt ciężkie skutki. Takie okoliczności związane czy to z trudnościami rodzinnymi, czy stanem zdrowia skazanego same w sobie nie uzasadniają wstrzymania wykonania kary, ale mogą mieć znaczenie przy rozpoznaniu wniosku o odroczenie wykonania kary. Mając powyższe na uwadze, w sytuacji, gdy jednocześnie nie ma pewności co do uwzględnienia zarzutów kasacji, orzeczono jak w sentencji. [SOP] [ł.n]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI