V KK 74/11

WYROK  Z  DNIA  12  KWIETNIA  2011  R.   
V  KK  74/11 
 
 
Możliwość wymierzenia kary łącznej w wyroku łącznym na podstawie 
art. 89 § 1a k.k., zgodnie z art. 4 § 1 k.k., dotyczy skazań za zbiegające się 
przestępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem 
ich wykonania, popełnione po dniu 7 czerwca 2010 r. 
 
Przewodniczący: sędzia SN J. Dołhy. 
Sędziowie SN: J. Szewczyk, D. Świecki (sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy w sprawie Adama P., po rozpoznaniu w Izbie Karnej 
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 12 kwietnia 2011 r., ka-
sacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od 
wyroku łącznego Sądu Rejonowego P. z dnia 24 listopada 2010 r., 
 
u c h y l i ł  zaskarżony wyrok i sprawę p r z e k a z a ł  Sądowi Rejonowemu 
w P. do ponownego rozpoznania (…). 
 
U Z A S A D N I E N I E  
 
Wyrokiem łącznym z dnia 24 listopada 2010 r. Sąd Rejonowy w P. 
wymierzył skazanemu karę łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia oraz 150 
stawek dziennych grzywny w wysokości po 20 zł każda łącząc kary orze-
czone następującymi wyrokami: 
– Sądu Rejonowego z dnia 27 stycznia 2010 r., którym za przestęp-
stwo z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w 

 
2 
zw. z art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione w dniu 4 sierpnia 
2009 r., wymierzono karę roku pozbawienia wolności z warunkowym za-
wieszeniem jej wykonania na okres 4 lat próby i 100 stawek dziennych 
grzywny po 20 zł każda, 
– Sądu Rejonowego z dnia 28 czerwca 2010 r., którym za przestęp-
stwo z art. 297 § 1 k.k. i art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 
11 § 2 k.k., popełnione w dniu 5 września 2009 r., wymierzono karę roku 
pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na 
okres 2 lat próby i 150 stawek dziennych grzywny w wysokości po 20 zł 
każda. 
Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się w pierwszej in-
stancji. 
Kasację od tego wyroku wniósł Prokurator Generalny zaskarżając go 
w całości na korzyść skazanego zarzucił rażące i mające istotny wpływ na 
treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowi-
cie art. 4 § 1 k.k., polegające na zastosowaniu przez sąd ustawy nowej i 
orzeczeniu, po myśli art. 89 § 1a k.k., kary łącznej bezwzględnego pozba-
wienia wolności za zbiegające się przestępstwa, za które na mocy wyroków 
jednostkowych orzeczono kary pozbawienia wolności z warunkowym za-
wieszeniem ich wykonania, mimo że w czasie popełnienia przestępstw ob-
owiązywała ustawa względniejsza dla skazanego, gdyż przepis art. 89 § 1 
k.k., w brzmieniu obowiązującym do dnia 8 czerwca 2010r., wykluczał moż-
liwość orzeczenia w takiej sytuacji kary łącznej bezwzględnego pozbawie-
nia wolności, co obligowało sąd do jego zastosowania i wniósł o uchylenie 
zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Kasacja jest oczywiście zasadna, albowiem doszło do rażącego na-
ruszenia art. 4 § 1 k.k., co miało istotny wpływ na treść wyroku. W wypadku 
bowiem orzekania kary łącznej w wyroku łącznym, obejmującym kary po-

 
3 
zbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, możli-
wość wymierzenia kary łącznej pozbawienia wolności bez warunkowego 
zawieszenia jej wykonania, została wprowadzona w art. 89 § 1a k.k. w 
związku z wejściem w życie w dniu 8 czerwca 2010 r. ustawy z dnia 5 listo-
pada 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny, ustawy – Kodeks postę-
powania karnego, ustawy – Kodeks karny wykonawczy, ustawy – Kodeks 
karny skarbowy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 206, poz., 1589). 
Przed tą nowelizacją, art. 89 § 1 k.k. stanowił podstawę do orzekania 
kary łącznej w wyroku łącznym w razie skazania za zbiegające się prze-
stępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem i bez 
warunkowego zawieszenia ich wykonania, ale przez orzeczenie kary łącz-
nej z warunkowym zawieszeniem jej wykonania (por. uchwałę SN z dnia 27 
marca 2001 r., I KZP 2/01, OSNKW 2001, z. 5-6, poz. 41). W związku z 
wprowadzeniem do Kodeksu karnego z dniem 8 czerwca 2010 r., art. 89 § 
1a k.k., istnieje obecnie możliwość orzeczenia w konfiguracji kar pozba-
wienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, kary bez wa-
runkowego zawieszenia, a więc w sposób mniej korzystny dla skazanego w 
stosunku do poprzedniego stanu prawnego. Jednakże, skoro kara łączna 
jest instytucją prawa karnego materialnego, to orzekanie powinno nastąpić 
z uwzględnieniem art. 4 § 1 k.k. Oznacza to, że należy stosować ustawę 
obowiązującą poprzednio, gdy jest względniejsza dla skazanego. Nato-
miast możliwość wymierzenia kary łącznej w wyroku łącznym na podstawie 
art. 89 § 1a k.k., zgodnie z art. 4 § 1 k.k., dotyczyć będzie skazań za zbie-
gające się przestępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym za-
wieszeniem ich wykonania, popełnione po dniu 7 czerwca 2010 r. 
W związku z powyższym orzeczenie przez Sąd Rejonowy za zbiega-
jące się przestępstwa, za które wymierzono kary pozbawienia wolności z 
warunkowym zawieszeniem ich wykonania, kary pozbawienia wolności bez 

 
4 
warunkowego zawieszenia, gdy przestępstwa zostały popełnione przed 
dniem 8 czerwca 2010 r., stanowi rażące naruszenie art. 4 § 1 k.k. 
Dlatego też zaskarżony wyrok został uchylony, a sprawa przekazana 
do ponownego rozpoznania. W tym postępowaniu Sąd Rejonowy, będąc 
związany wyrażonym poglądem prawnym (art. 442 § 3 w zw. z art. 518 
k.p.k.), rozważy orzeczenie kary łącznej pozbawienia wolności z warunko-
wym zawieszeniem jej wykonania. 
Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.