V KK 617/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił w części kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, a w pozostałym zakresie pozostawił ją bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy.
Obrońca skazanego M. T. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, kwestionując utrzymanie w mocy rozstrzygnięć dotyczących kary łącznej i przepadku korzyści majątkowej. Sąd Najwyższy uznał zarzut dotyczący naruszenia prawa procesowego za oczywiście bezzasadny, a pozostałe zarzuty za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyły nieistniejącej części wyroku sądu odwoławczego. Wskazano, że uchylenie jednostkowego skazania powoduje utratę mocy przez orzeczenie o karze łącznej i przepadku ex lege.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego M. T. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy część wyroku Sądu Okręgowego. Kasacja dotyczyła zarzutów naruszenia prawa materialnego (art. 85 § 1 i 2 k.k. w zw. z karą łączną, art. 45 § 1 k.k. w zw. z przepadkiem korzyści majątkowej) oraz prawa procesowego (art. 457 § 3 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k.). Obrońca argumentował, że Sąd Apelacyjny nie uchylił rozstrzygnięć o karze łącznej i przepadku, mimo uchylenia przez ten sąd skazania za jeden z czynów, co miało skutkować pozostawieniem w mocy kary łącznej i przepadku. Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia prawa procesowego (pkt B.2 kasacji) za oczywiście bezzasadny, wskazując na powielenie zarzutów apelacyjnych i brak podstaw do podważenia oceny dowodów przez sąd odwoławczy. Pozostałe zarzuty (pkt A.1, A.2, B.1) zostały uznane za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyły nieistniejącej części wyroku sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że uchylenie jednostkowego skazania powoduje utratę mocy przez orzeczenie o karze łącznej i przepadku z mocy prawa (ex lege), a sąd odwoławczy nie musiał w swoim wyroku rozstrzygać o uchyleniu tych orzeczeń, gdyż straciły one moc samoistnie. W związku z tym, kasacja w tym zakresie była niedopuszczalna. Sąd Najwyższy oddalił kasację w części jako oczywiście bezzasadną i w pozostałym zakresie pozostawił ją bez rozpoznania, obciążając skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Kara łączna traci moc z mocy prawa (ex lege) z chwilą uchylenia przez sąd odwoławczy jednostkowego skazania, które stanowiło jej podstawę. Sąd odwoławczy nie musi w swoim wyroku rozstrzygać o uchyleniu kary łącznej, gdyż jest to zbędne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym uchylenie skazania powoduje automatyczne utratę mocy orzeczenia o karze łącznej, bez potrzeby odrębnego rozstrzygania w tym zakresie przez sąd.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić i pozostawić bez rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. T. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (19)
Główne
k.k. art. 85 § § 1 i § 2
Kodeks karny
k.k. art. 45 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 429 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 531 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 18 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
u.p.n. art. 56 § ust. 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
u.p.n. art. 59 § ust. 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
k.k. art. 65 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie jednostkowego skazania powoduje utratę mocy kary łącznej i przepadku z mocy prawa (ex lege). Kasacja skierowana przeciwko nieistniejącym rozstrzygnięciom jest niedopuszczalna.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego poprzez nieuchylenie kary łącznej i przepadku. Naruszenie prawa procesowego poprzez brak uzasadnienia braku uchylenia kary łącznej i przepadku. Naruszenie prawa procesowego poprzez pobieżną analizę zarzutów apelacyjnych dotyczących czynu z pkt. X wyroku Sądu Okręgowego.
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie o karze łącznej traci moc ex lege rozstrzygnięcie takie jest bowiem całkowicie zbędne kasacja jest niedopuszczalna i należało ją pozostawić bez rozpoznania kieruje więc - najwyraźniej w wyniku niezrozumienia istoty konfiguracji procesowej, z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie – zaskarżenie wobec orzeczenia nieistniejącego
Skład orzekający
Stanisław Zabłocki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków uchylenia jednostkowego skazania dla kary łącznej i przepadku w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której sąd odwoławczy uchylił część wyroku, a kasacja dotyczy rozstrzygnięć, które straciły moc z mocy prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące skutków uchylenia skazania dla kary łącznej i przepadku, co jest kluczowe dla praktyków prawa karnego.
“Kara łączna i przepadek znikają z mocy prawa po uchyleniu skazania – wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V KK 617/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Stanisław Zabłocki w sprawie M. T. skazanego za przestępstwo określone w art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 grudnia 2019 r., kasacji obrońcy skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 24 maja 2019 r., II AKa (…), w części utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 lutego 2018 r., III K (…) na podstawie art. 535 § 3 k.p.k. oraz art. 531 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1) oddalić kasację obrońcy skazanego w zakresie zarzutu z pkt. B.2 jako oczywiście bezzasadną; 2) pozostawić kasację w pozostałym zakresie (co do zarzutów z pkt. A.1 i A.2 oraz B.1) bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy; 3) kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego M. T.. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w S., wyrokiem z dnia 21 lutego 2018 r., III K (…), m.in. skazał M. T. za przestępstwo określone: w art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 i art. 11 § 2 k.k., wymierzając za ten czyn karę 3 lat pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wysokości 150 stawek dziennych po 150 zł, a także orzekając przepadek korzyści majątkowej uzyskanej z przestępstwa w wysokości 124.700 zł (pkt III i XX tiret pierwsze wyroku) oraz za przestępstwo określone w art. 18 § 2 w zw. z art. 18 § 2 w zw. z art. 231 § 1 k.k., wymierzając za ten występek karę roku pozbawienia wolności (pkt X wyroku), a następnie orzekając karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt XXII tiret pierwsze wyroku); w wyroku znalazły się także rozstrzygnięcia dotyczące zaliczenia okresu rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego M. T. na poczet orzeczonej kary (pkt XXV), a także rozstrzygnięcie o kosztach (pkt. XXVI i XXVII wyroku). Wyrokiem tym Sąd pierwszej instancji uniewinnił oskarżonego M. T. od popełnienia zarzucanego w pkt. I aktu oskarżenia czynu określonego w art. 258 § 1 k.k. (pkt I wyroku) oraz w pkt. III aktu oskarżenia czynu określonego w art. 55 ust. 1 i 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomani w zw. z art. 65 § 1 k.k. (pkt IX wyroku). Apelację w zakresie uniewinnienia wniósł na niekorzyść oskarżonego oskarżyciel publiczny, natomiast obrońca oskarżonego M. T. zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego na jego korzyść, w części dotyczącej czynów przypisanych oskarżonemu w pkt. III i X wyroku oraz w odniesieniu do związanych z tym rozstrzygnięć o przepadku i karze łącznej (pkt. XX i XXII wyroku). Sąd Apelacyjny w (…), wyrokiem z dnia 24 maja 2019 r., II AKa (…), uchylił wyrok m.in. w odniesieniu do oskarżonego M.T. co do uniewinnienia go od popełnienia zarzucanych w pkt. I oraz III aktu oskarżenia czynów – pkt. I i IX wyroku Sądu pierwszej instancji oraz w zakresie skazania za przestępstwo przypisane temu oskarżonemu w pkt. III wyroku Sądu pierwszej instancji (pkt. I zaskarżonego obecnie wyroku). W pozostałym zakresie co do oskarżonego M. T. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, rozstrzygając także o kosztach postępowania odwoławczego (pkt. III i IV zaskarżonego obecnie wyroku). Kasację od powyższego wyroku na korzyść skazanego M. T., w części utrzymującej wyrok Sądu pierwszej instancji w mocy w zakresie czynu przypisanego w pkt. III (określonego w art. 18 § 2 w zw. z art. 18 § 2 w zw. z art. 231 § 1 k.k.) oraz w części - jak stwierdził autor nadzwyczajnego środka zaskarżenia - utrzymującej wyrok Sądu Okręgowego w mocy w zakresie orzeczenia o przepadku korzyści majątkowej oraz o karze łącznej (pkt. XX i XXII wyroku), wniósł obrońca skazanego. W nadzwyczajnym środku zaskarżenia sformułowano zarzuty: „A. rażącego naruszenia prawa materialnego, mającego istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia a mianowicie naruszenie: l. Art. 85 § 1 i § 2 k.k. poprzez nieuchylenie w zakresie dotyczącym M. T. pkt. XXII wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), w sytuacji uchylenia do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji m.in. pkt. III części rozstrzygającej wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), uznającego M. T. za winnego czynu z art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 w zw. z art 65 § 1 k.k. w zw.z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., i wymierzającego za te czyny karę 3 lat pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wysokości 150 stawek dziennych po 150 zł, która to kara pozbawienia wolności wchodziła w skład kary łącznej pozbawienia wolności orzeczonej w pkt. XXII wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), co skutkuje pozostawieniem w mocy wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…) co do kary łącznej 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej M. T., w sytuacji kiedy w rzeczywistości wskutek wydania zaskarżonego niniejszą kasacją wyroku istnieje jedynie jedna prawomocna i wykonalna kara pozbawienia wolności wymierzona M. T. , a mianowicie kara 1 roku pozbawienia wolności z pkt. X części rozstrzygającej wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…). 2. Art. 45 § 1 k.k. poprzez nieuchylenie w zakresie dotyczącym M. T. pkt. XX wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), w sytuacji uchylenia do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji m.in. pkt. III części rozstrzygającej wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), uznającego M. T. za winnego czynu z art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 w zw. z art 65 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., co skutkuje pozostawieniem w mocy wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…) co do orzeczenia o przepadku korzyści majątkowej uzyskanej z przestępstwa przez M. T., w sytuacji kiedy wskutek wydania zaskarżonego niniejszą kasacją wyroku zarzuty objęte pkt. III części rozstrzygającej wyroku Sądu Okręgowego Karnego sygn. akt. III K (…), będą przedmiotem rozpoznania przez Sąd I Instancji, a więc nie istnieje skazanie będące podstawą orzeczenia przepadku korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa. B. rażące naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia a mianowicie: 1. naruszenie art. 457 § 3 k.p.k. poprzez zaniechanie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w zakresie nieuchylenia co do M. T. pkt. XX wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału karnego sygn. akt III K (…) oraz nieuchylenia w zakresie dotyczącym M. T. pkt. XXII wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt III K (…). 2. w zakresie rozpoznania apelacji obrońcy M. T. odnośnie czynu z pkt. X części dyspozytywnej wyroku Sądu Okręgowego w S.– naruszenie art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez niepełną, mało wnikliwą, pobieżną, sprzeczną z zasadami postępowania karnego i błędną analizę zarzutów zawartych w apelacji obrońcy skazanego M. T. dotyczących wskazania, iż z dowodu w postaci zeznań K. J. oraz treści utrwalonych rozmów M. T. z B. Z. przy ich prawidłowej ocenie oraz prawidłowej ocenie wiarygodności wyjaśnień oskarżonych, nie powinno wynikać ustalenie faktyczne, że w okresie od 3 października 2013 r. do 10 października 2013 r. M. T. nakłaniał B. Z. [powinno być Z.– uwaga SN] do tego, aby ten nakłonił funkcjonariusza Policja K. J. do niedopłatniania [powinno być niedopełnienia – uwaga SN] obowiązków polegających na przeprowadzeniu kontroli drogowej M. T., oraz niewskazanie w sposób zgodny z art. 457 § 3 k.p.k. w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przyczyn uznania wyżej wskazanych zarzutów apelacyjnych jako bezzasadnych ograniczając uzasadnienie wyroku dotyczące szczegółowo przestawionych w apelacji obrońcy zarzutów, twierdzeń i argumentów postawionych na ich poparcie, jedynie odniesienia się do jednej utrwalonej rozmowy z 3 października 2013 r. oraz do stwierdzenia, iż szyby boczna przednie pojazdu M. T. nie spełniały norm z uwagi na zbytnie przyciemnienie” (pominięto podkreślenia, pogrubienia, a także błędy gramatyczne i interpunkcyjne). Podnosząc powyższe zarzuty, obrońca skazanego wniósł o: „1. Uchylenie w zaskarżonej części wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) II Wydziału Karnego i przekazanie sprawy M. T. w zaskarżonym niniejszą kasacją zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w (…) II Wydziałowi Karnemu w postępowaniu odwoławczym, ewentualnie o 2. Uchylenie w zaskarżonej części wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) II Wydziału Karnego i uchylenie pkt. XX wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…) oraz uchylenie pkt. XXII wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt. III K (…), lub w zakresie zarzutu z pkt. X części dyspozytywnej wyroku Sadu Okręgowego w S. III Wydział Kamy, uchylenie w tej części wyroku Sadu Apelacyjnego w (…) i poprzedzającego go wyroku Sadu Okręgowego w S. i przekazanie w tym zakresie sprawy M. T. do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji lub uniewinnienie M. T. od czynu z pkt. X części dyspozytywnej wyroku Sądu Okręgowego w S. III Wydziału Karnego sygn. akt III K (…)”. Prokurator Okręgowy w S. , pismem z dnia 11 września 2019 r., stwierdził, że kasacji nie można uznać za oczywiście bezzasadną (s. 2 tej odpowiedzi na kasację), wskazując, że kasacja jest zasadna w zakresie zarzutów z pkt. A.1, A.2 i B.1, albowiem Sąd Apelacyjny błędnie miał nie uchylić rozstrzygnięć o karze łącznej i o przepadku korzyści majątkowej, czym naruszył prawo materialne, a także – z powodu tego, jak przyjęto w odpowiedzi na kasację, przeoczenia – miał nie uzasadnić „decyzji w zakresie przepisów prawa materialnego”, czym z kolei naruszyć miał art. 457 § 3 k.p.k. (s. 12-13). Za całkowicie niezasadny został natomiast uznany zarzut z pkt. B.2 kasacji (s. 13 - 14). W odpowiedzi na kasację nie sformułowano jakichkolwiek wniosków co do rozstrzygnięcia, jakie powinien wydać Sąd Najwyższy, choć – przy zastosowaniu art. 118 § 1 i 2 – można sądzić, że skarżący popiera wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie w jakim miano utrzymać w mocy rozstrzygnięcia o przepadku korzyści majątkowej i o karze łącznej (choć już nie wiadomo, czy także orzeczenia Sądu pierwszej instancji i czy powinno nastąpić przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a jeżeli tak to któremu Sądowi). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście bezzasadna w zakresie zarzutu naruszenia art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. (pkt. B.2 kasacji), zaś w pozostałym zakresie (zarzuty z pkt. A.1, A.2 i B3) – niedopuszczalna, albowiem została wniesiona w stosunku do nieistniejącego w tej części prawomocnego i kończącego postępowanie wyroku sądu odwoławczego (brak spełnienia przesłanki określonej w art. 519 k.p.k.). Co prawda, art. 535 § 3 k.p.k., pozwala na odstąpienie od sporządzenia uzasadnienia postanowienia oddalającego kasację jako oczywiście bezzasadną, przewidując sporządzenie pisemnych motywów dopiero na wniosek strony, jednak konieczność sporządzenia uzasadnienia niniejszego postanowienia w części dotyczącej pozostawienia kasacji bez rozpoznania, jak i wysoki stopień oczywistości bezzasadności zarzutu z pkt. B.2 kasacji, niewymagający szerszych rozważań, spowodował, że Sąd Najwyższy sporządził uzasadnienie tego postanowienia w całości. Zarzut z pkt. B.2 kasacji nie tylko zmierza do zdublowania przez Sąd Najwyższy kontroli odwoławczej (por. zarzut z pkt. B.2 kasacji i jego uzasadnienie na s. 9 z zarzutem z pkt. I lit. d apelacji obrońcy oskarżonego i jego uzasadnieniem na s. 9 apelacji, który w prawie w całości jest powieleniem treści zawartych w apelacji), jakiej w toku instancji dokonuje sąd rozpoznający zwykły środek odwoławczy, co – w ramach postępowania kasacyjnego – jest zabiegiem niedopuszczalnym, na co trafnie zwraca się uwagę w odpowiedzi na kasację, ale nie zawiera w istocie jakichkolwiek treści, które zdatne byłyby podważyć stanowisko Sądu Apelacyjnego w (…) co do braku naruszenia art. 7 k.p.k. w zakresie oceny dowodów w odniesieniu do czynu przypisanego skazanemu w pkt. X wyroku Sądu Okręgowego w S.. Sąd odwoławczy wskazał przecież, że skazany nie został niesłusznie zatrzymany do kontroli drogowej i nieprawidłowo zatrzymano mu dowód rejestracyjny, a B. Z. miałby być nakłaniany przez skazanego do przypomnienia funkcjonariuszowi Policji o obowiązujących przepisach prawa, aby w przyszłości skazany M. T. nie był więcej zatrzymywany – ta wersja, pomijając brak jakichkolwiek podstaw do jej przyjęcia, pojawiła się dopiero w postępowaniu sądowym (s. 57 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Sąd odwoławczy, weryfikując ocenę Sądu Okręgowego, odniósł się ponadto do zapisów rozmów telefonicznych, zeznań świadka K. J. i protokołu oględzin pojazdu oraz eksperymentu procesowego (s. 57-58 uzasadnienia zaskarżonego wyroku), które były przedmiotem szerokiej analizy Sądu pierwszej instancji (s. 46-48, 106 uzasadnienia wyroku sądu a quo ). Szczegółowe powołanie się przez Sąd Apelacyjny na treść rozmowy z dnia 3 października 2019 r. nie stanowiło więc ograniczenia kontroli odwoławczej, co zarzuca obrona, a służyło wykazaniu nietrafności wersji przedstawianej przez apelującego. Przechodząc do pozostałych podniesionych w kasacji zarzutów wskazać trzeba, że skierowane są one niejako przeciwko nieistniejącej części wyroku Sądu Apelacyjnego w (…), albowiem rozstrzygnięcie tego Sądu w pkt. III o utrzymaniu wyroku Sądu Okręgowego w pozostałym zakresie (nieuchylonym w odniesieniu do oskarżonego i innych oskarżonych w związku z rozstrzygnięciem w pkt. I oraz niezmienionym w odniesieniu do innych oskarżonych w związku z rozstrzygnięciem w pkt. II) nie obejmowało (bowiem nie mogło obejmować) rozstrzygnięć zawartych w wyroku Sądu pierwszej instancji zawartych w pkt. XX tiret pierwsze (o karze łącznej orzeczonej wobec M. T.) oraz w pkt. XXII tiret pierwsze (o przepadku korzyści majątkowej orzeczonym wobec M. T.), które dotyczą zarzuty kasacyjne w pkt. A.1, A.2 i B.1. Do rudymentów prawa i postępowania karnego należy to, że z chwilą uchylenia przez sąd odwoławczy (albo kasacyjny czy wznowieniowy) jednostkowego skazania, którego kara stanowiła podstawę orzeczenia kary łącznej w wyroku skazującym wydanym w sprawie złożonej przedmiotowo, rozstrzygnięcie o karze łącznej traci moc ex lege , a zatem sąd (odwoławczy, kasacyjny czy wznowieniowy) nie musi zawierać w wydanym wyroku rozstrzygnięcia o uchyleniu także, oprócz skazania, orzeczenia o karze łącznej – rozstrzygnięcie takie jest bowiem całkowicie zbędne (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 lutego 2012 r., III KO 78/11, z dnia 15 lutego 2011 r., IV KK 18/11 z dnia 7 maja 2013 r., III KK 25/13, z dnia 15 października 2013 r., III KK 189/13, z dnia 21 lutego 2007 r., IV KK 450/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2017 r., II KK 127/17; zob. także D. Świecki (w:) D. Świecki (red.) Kodeks postępowania karnego. Komentarz , Lex/el. 2019, teza 6 do art. 437). Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w tej sprawie. Na karę łączną orzeczoną wobec skazanego M. T. (pkt XXII tiret pierwsze wyroku Sądu Okręgowego) składały się jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone w ramach skazań za przestępstwa: określone w art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 i art. 11 § 2 k.k., (za które została wymierzona w pkt III wyroku kara 3 lat pozbawienia wolności) oraz określone w art. 18 § 2 w zw. z art. 18 § 2 w zw. z art. 231 § 1 k.k. (za które została wymierzona w pkt X wyroku kara roku pozbawienia wolności). Wobec uchylenia przez Sąd Apelacyjny skazania za pierwsze z powyższych przestępstw (pkt I zaskarżonego wyroku), rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji o karze łącznej wymierzonej M. T., zawarte w pkt. XXII tiret pierwsze orzeczenia utraciło moc (kara łączna „uległa rozwiązaniu” ex lege ). Z tego powodu, rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego, zawarte w pkt. III zaskarżonego wyroku, o utrzymaniu w mocy w pozostałej części wyroku Sądu pierwszej instancji, nie dotyczyło orzeczenia o karze łącznej w odniesieniu do skazanego M. T.. W konsekwencji, nie istnieje żaden prawomocny wyrok sądu odwoławczego, który w odniesieniu do kary łącznej kończyłby postępowanie karne, co powoduje, że kasacja w tym zakresie jest niedopuszczalna i należało ją pozostawić bez rozpoznania ( arg. ex . art. 519 w zw. z art. 429 § 1, art. 530 § 2 i art. 531 § 1 k.p.k.). Podobnie rzecz się ma w wypadku zarzutu z pkt. A.2 kasacji, dotyczącego rzekomego naruszenia art. 45 § 1 k.k. przez nieuchylenie orzeczenia o przepadku korzyści majątkowej, związanego z czynem, co do którego skazanie zostało uchylone, a sprawa w tym zakresie została przekazana Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Już pobieżna lektura pkt. I zaskarżonego kasacją wyroku dowodzi, że przedmiotem uchylenia – w zakresie pierwszoinstancyjnego wyroku skazującego w odniesieniu do skazanego M. T. – był nie li tylko pkt III orzeczenia Sądu Okręgowego, w którym rzeczywiście skazano oskarżonego za wskazane tam przestępstwo i wymierzono wskazaną tam karę pozbawienia wolności i karę grzywny, co mogłoby rodzić (choć także niezasadne) wątpliwości co do tego, czy pkt. XXII tiret pierwsze zaskarżonego kasacją wyroku przypadkiem nie został utrzymany w mocy, ale skazanie za czyn przypisany w pkt. III orzeczenia (podkreślenie – SN). Oznacza to, że uchyleniu uległo nie tylko rozstrzygnięcie w zakresie przypisania oskarżonemu winy za czyn określony w art. 56 ust. 3 w zb. z art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 i art. 11 § 2 k.k., ale także rozstrzygnięcie o karach i innych środkach, które zostały w związku z takim orzeczeniem wymierzone (kary pozbawienia wolności i grzywny – końcowa część pkt. III wyroku Sądu Okręgowego oraz orzeczenie o przepadku korzyści majątkowej uzyskanej z tego przestępstwa przez M. T. – pkt XX tiret pierwsze tego orzeczenia). W tej mierze nie może być bowiem jakichkolwiek wątpliwości, że orzeczenie o karze i innych środka pozostaje rozstrzygnięciem akcesoryjnym wobec stwierdzenia winy i uchylenie przez sąd odwoławczy wyroku w tej ostatniej części, to jest w zakresie winy, oznacza automatycznie uchylenie orzeczenia także co do kary i innych środków, bez potrzeby wskazywania poszczególnych punktów wyroku zawierających takie orzeczenia. Analogicznie, orzeczeniem akcesoryjnym wobec całego skazania było w tej sprawie orzeczenie o kosztach w odniesieniu do skazanego M. T.(pkt XXVII tiret pierwsze), które przecież nie zostało w całości utrzymane w mocy przez Sąd Apelacyjny (pkt III zaskarżonego wyroku). W tej jednak mierze obrońca trafnie zarzutu w kasacji już nie podniósł. Z tych względów, rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego, zawarte w pkt. III zaskarżonego wyroku, o utrzymaniu w mocy w pozostałej części wyroku Sądu pierwszej instancji nie dotyczyło także i orzeczenia o przepadku w odniesieniu do skazanego M. T. W konsekwencji, nie istnieje żaden prawomocny wyrok sądu odwoławczego, który w odniesieniu do orzeczenia o przepadku korzyści majątkowej kończyłby postępowanie karne, co powoduje, że kasacja również w tym zakresie jest niedopuszczalna i należało ją pozostawić bez rozpoznania ( arg. ex . art. 519 w zw. z art. 429 § 1, art. 530 § 2 i art. 531 § 1 k.p.k.). Z powyższych powodów nadzwyczajny środek zaskarżenia jest także niedopuszczalny w zakresie, w jakim zarzuca się w nim niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (zarzut z pkt. B.1) powodów, dla których Sąd Apelacyjny miałby utrzymać w mocy orzeczenie o karze łącznej i o przepadku korzyści w odniesieniu do M. T. Takich rozstrzygnięć w zaskarżonym wyroku po prostu nie zawarto, bo nie istniała w tej mierze, z opisanych już wyżej powodów, taka potrzeba. I w tej mierze autor nadzwyczajnego środka zaskarżenia kieruje więc - najwyraźniej w wyniku niezrozumienia istoty konfiguracji procesowej, z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie – zaskarżenie wobec orzeczenia nieistniejącego. Wobec oddalenia w części kasacji jako oczywiście bezzasadnej, a w części pozostawienia jej bez rozpoznania i braku podstaw do zastosowania art. 527 § 4 k.p.k., Sąd Najwyższy, stosownie do art. 636 § 1 w zw. z art. 637a k.p.k. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążył skazanego M. T. ał
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI