V KK 589/24

Sąd Najwyższy2025-04-01
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
Sąd Najwyższykasacjawyłączenie sędziegoKrajowa Rada Sądownictwanienależyta obsada sąduuchwała SNart. 439 k.p.k.

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego Adama Rocha od udziału w sprawie kasacyjnej ze względu na sposób jego powołania, zgodnie z uchwałą połączonych izb SN.

Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja Prokuratora Generalnego. Oskarżony złożył wniosek o wyłączenie sędziego SN Adama Rocha, powołując się na okoliczności związane z jego powołaniem w następstwie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, odwołując się do uchwały połączonych izb SN z 2020 r., która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy bierze udział osoba powołana na sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek oskarżonego C.F. o wyłączenie sędziego SN Adama Rocha od udziału w sprawie rozpoznania kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego. Kasacja dotyczyła wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku. Oskarżony uzasadnił wniosek o wyłączenie sędziego Adama Rocha przede wszystkim okolicznościami związanymi z jego powołaniem na urząd sędziego Sądu Najwyższego, które nastąpiło w następstwie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20), stwierdził, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi również wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy podkreślił, że uchwała ta stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego. W związku z tym, sąd uznał wniosek oskarżonego za zasadny, gdyż postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem wskazanego sędziego byłoby obciążone wadą traktowaną jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., czego nie można dopuścić.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek jest zasadny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na uchwale połączonych izb SN z 2020 r., która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi, gdy w składzie bierze udział osoba powołana na sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. Taka sytuacja stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wyłączenie sędziego

Strona wygrywająca

oskarżony C. F.

Strony

NazwaTypRola
C. F.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca
Sędzia SN Adam Rochinnesędzia do wyłączenia

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 41 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 42 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Nienależyta obsada sądu zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia SN Adam Roch został powołany w następstwie rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Uchwała połączonych izb SN z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20) stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi w przypadku udziału w składzie sądu osoby powołanej na sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. Postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem wskazanego sędziego byłoby obciążone wadą traktowaną jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem wskazanego Sędziego byłoby obciążone wadą traktowaną jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439§1 pkt 2 k.p.k.

Skład orzekający

Jerzy Grubba

przewodniczący

Adam Roch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego powołanego na podstawie przepisów dotyczących Krajowej Rady Sądownictwa po 2017 r."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji powołania sędziów SN na podstawie przepisów o KRS po 2017 r. i uchwały połączonych izb SN z 2020 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezależnością sądownictwa i sposobem powoływania sędziów, co jest tematem szeroko dyskutowanym w przestrzeni publicznej.

Sąd Najwyższy wyłącza sędziego. Kluczowa uchwała SN z 2020 roku znów w akcji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
V KK 589/24
POSTANOWIENIE
Dnia 1 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
w sprawie wniosku oskarżonego
C. F.
o wyłączenie sędziego SN Adama Rocha od udziału w sprawie,
której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji
od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim
z dnia 9 lutego 2024r. o sygn. akt IV Ka 653/23
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 1 kwietnia 2025 r.
na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k.
postanowił:
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Adama Rocha od udziału w sprawie rozpoznania kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego C. F., a prowadzonej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt V KK 589/24.
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja Prokuratora Generalnego od wyroku
Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 9 lutego 2024r. o sygn. akt IV Ka 653/23
, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 4 maja 2023r.,
sygn. akt II K 863/19.
Po powiadomieniu stron o składzie Sądu Najwyższego, oskarżony złożył wniosek o wyłączenie od udziału w niniejszej sprawie m. in. sędziego Sądu Najwyższego Adama Rocha.
Uzasadniając wniosek oskarżonego odwołał się przede wszystkim do okoliczności związanych z powołaniem wskazanego Sędziego w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3).
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Złożony przez oskarżonego wniosek o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy zawisłej w Sądzie Najwyższym Sędziego SN Adama Rocha jest zasadny.
Rozważania w niniejszej sprawie w istocie ograniczyć należy do stwierdzenia, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „
nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)
”.
Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).
Wyżej wskazana okoliczność czyni koniecznym uznanie za zasadny złożony przez oskarżonego wniosek, gdyż
postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem wskazanego Sędziego byłoby obciążone wadą traktowaną na gruncie wykładni przyjętej
w wyżej wskazanej uchwale, jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439§1 pkt 2 k.p.k. Z oczywistych względów do takich sytuacji dopuszczać nie można.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[J.J.]
[r.g.]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI