V KK 582/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuProkurator Prokuratury Okręgowej wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o wyłączenie sędziego SN A.B. od rozpoznania sprawy kasacyjnej V KK 582/25. Głównym argumentem prokuratora była wadliwość powołania sędziego do Sądu Najwyższego, która miała naruszać konstytucyjne i konwencyjne wymogi dotyczące sądu ustanowionego ustawą, bezstronnego i niezawisłego. Prokurator powołał się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz Sądu Najwyższego, wskazując na rzekome ułomności procedury nominacyjnej. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, stwierdził, że jego charakter jest ustrojowy, a nie oparty na konkretnych okolicznościach faktycznych mogących budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego. Sąd podkreślił, że kwestie ustrojowe związane z powołaniem sędziego nie mogą być przedmiotem badania w trybie wniosku o wyłączenie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. Ponadto, Sąd odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który ograniczył możliwość badania wadliwości powołania sędziego w tym trybie. Sąd uznał, że wniosek prokuratora, mimo formalnego powołania się na przepisy k.p.k., w rzeczywistości stanowi próbę obejścia prawa i nadania pozorów dopuszczalnej czynności prawnej. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił pozostawić wniosek prokuratora bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii niedopuszczalności badania ustrojowych kwestii powołania sędziego w trybie wniosku o wyłączenie.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustrojem sądownictwa w Polsce.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek prokuratora o wyłączenie sędziego, oparty na zarzutach ustrojowych dotyczących procedury powołania sędziego, jest dopuszczalny w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki jest niedopuszczalny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek prokuratora miał charakter ustrojowy i nie opierał się na konkretnych okolicznościach faktycznych mogących budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego. Kwestie ustrojowe związane z powołaniem sędziego nie mogą być badane w trybie wniosku o wyłączenie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k., a próba kwestionowania procedury powołania sędziego w tym trybie jest niedopuszczalna, również w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który kwestionuje jedynie ustrojowe aspekty powołania sędziego, może być traktowany jako wniosek o przekazanie sprawy innemu składowi orzekającemu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, formalne powołanie się na przepisy k.p.k. nie zmienia rzeczywistego charakteru wniosku, który ma charakter ustrojowy i nie znajduje podstaw w prawie procesowym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że próba nadania wnioskowi pozorów dopuszczalnej czynności procesowej poprzez powołanie się na przepisy k.p.k. jest niedopuszczalna, gdy rzeczywista treść wniosku i jego uzasadnienie wskazują na charakter ustrojowy i brak podstaw prawnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S.E. | osoba_fizyczna | skazany |
| Prokurator Prokuratury Okręgowej | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (15)
Główne
k.p.k. art. 42 § 1
Kodeks postępowania karnego
Stosowany a contrario w zw. z art. 41 § 1 i 2 k.p.k. per analogiam.
k.p.k. art. 41 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wniosku o wyłączenie sędziego, jednakże sąd uznał, że zarzuty miały charakter ustrojowy, a nie faktyczny.
Prawo o prokuraturze art. 2 § 1
Ustawa Prawo o prokuraturze
Podstawa wniosku prokuratora.
Prawo o prokuraturze art. 3 § 1
Ustawa Prawo o prokuraturze
Podstawa wniosku prokuratora.
Prawo o prokuraturze art. 5
Ustawa Prawo o prokuraturze
Podstawa wniosku prokuratora.
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarancja prawa do sądu.
Konstytucja RP art. 179
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy powoływania sędziów.
Pomocnicze
k.p.k. art. 41 § 2
Kodeks postępowania karnego
Stosowany per analogiam.
k.k. art. 18 § 3
Kodeks karny
Dotyczy skazania oskarżonego.
k.k. art. 271 § 1
Kodeks karny
Dotyczy skazania oskarżonego.
k.k. art. 271 § 3
Kodeks karny
Dotyczy skazania oskarżonego.
k.p.k. art. 45 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wspomniany we wniosku prokuratora.
k.p.k. art. 40 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wspomniany we wniosku prokuratora.
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wspomniany we wniosku prokuratora w kontekście rażącego naruszenia prawa.
u.KRS art. 9a
Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa
Wspomniana w kontekście składu KRS.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek prokuratora o wyłączenie sędziego ma charakter ustrojowy i nie opiera się na konkretnych okolicznościach faktycznych. • Kwestie ustrojowe związane z powołaniem sędziego nie mogą być badane w trybie wniosku o wyłączenie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. • Próba kwestionowania procedury powołania sędziego w trybie wniosku o wyłączenie jest niedopuszczalna. • Wniosek prokuratora stanowi próbę obejścia prawa i nadania pozorów dopuszczalnej czynności procesowej.
Odrzucone argumenty
Wadliwość powołania sędziego SN A.B. narusza konstytucyjne i konwencyjne wymogi dotyczące sądu ustanowionego ustawą, bezstronnego i niezawisłego. • Udział sędziego A.B. w składzie orzekającym prowadzi do nienależytej obsady sądu (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.). • Należy wyznaczyć skład orzekający spełniający wymogi sądu ustanowionego ustawą, bezstronnego i niezależnego.
Godne uwagi sformułowania
wniosek o charakterze ustrojowym • nie podlegają zarejestrowaniu w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych • rzeczywista treść przedsiębranej przez podmiot czynności • nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych • rozwiązania legislacyjne dotyczące ustroju sądownictwa • czysto formalnym inkorporowaniu • próbę obejścia instytucji obowiązującego prawa oraz zakamuflowanie rzeczywistej treści przedsiębranej czynności • nie sposób bowiem nie dostrzec osobliwej niekonsekwencji w rozumowaniu prawnym
Skład orzekający
Antoni Bojańczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii niedopuszczalności badania ustrojowych kwestii powołania sędziego w trybie wniosku o wyłączenie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustrojem sądownictwa w Polsce.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezależnością sądownictwa i prawem do sądu, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i poza nim.
“Sąd Najwyższy: Wniosek o wyłączenie sędziego z powodu 'wadliwego powołania' nie ma racji bytu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.