Orzeczenie · 2022-05-20

V KK 548/20

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-05-20
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
kradzież zbożawartość znacznaocena dowodówbłąd co do prawakasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe karne

Sprawa dotyczyła kradzieży zboża o wartości kilkuset tysięcy złotych, za którą Sąd Okręgowy skazał grupę oskarżonych, warunkowo zawieszając im kary pozbawienia wolności i zasądzając odszkodowanie. Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, uniewinniając wszystkich oskarżonych. Prokurator i pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wnieśli kasacje, zarzucając sądowi apelacyjnemu rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 k.p.k. (swobodna ocena dowodów) i art. 410 k.p.k. (zasada uwzględniania całokształtu dowodów). Sąd Najwyższy przychylił się do tych zarzutów, stwierdzając, że sąd apelacyjny wadliwie ocenił dowody, wybiórczo je analizował i pominął istotne okoliczności, które mogły świadczyć o winie oskarżonych. SN podkreślił, że oskarżeni, mimo potencjalnego błędu co do własności plonów, działali celowo i mieli świadomość bezprawności swoich działań, co wynikało z kontekstu sprawy i wcześniejszych działań. Sąd Najwyższy uchylił wyrok uniewinniający i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi apelacyjnemu, jednocześnie umarzając postępowanie wobec jednego z oskarżonych, który zmarł w trakcie postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 7 k.p.k. w kontekście oceny dowodów i ustalania zamiaru sprawcy w sprawach o przestępstwa przeciwko mieniu, a także zasady dopuszczalności kasacji i skutki śmierci oskarżonego w postępowaniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z kradzieżą plonów rolnych i błędnym przekonaniem o prawie do ich zebrania.

Zagadnienia prawne (4)

Czy sąd apelacyjny prawidłowo ocenił dowody i zastosował przepisy prawa procesowego, w szczególności art. 7 k.p.k., dokonując uniewinnienia oskarżonych od zarzutu kradzieży?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd apelacyjny rażąco naruszył art. 7 k.p.k. poprzez wybiórczą ocenę dowodów i pominięcie istotnych okoliczności, co doprowadziło do wadliwego rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd apelacyjny nie uwzględnił całokształtu materiału dowodowego, błędnie interpretował wyjaśnienia oskarżonych i zeznania świadków, a także pominął kontekst sprawy, który wskazywał na świadomość oskarżonych co do bezprawności ich działań.

Czy oskarżeni działali w usprawiedliwionym błędzie co do prawa lub faktu, co mogłoby wyłączyć ich winę lub odpowiedzialność karną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Apelacyjny nie wykazał w sposób kategoryczny, czy oskarżeni działali w błędzie, a jeśli tak, to czy był on usprawiedliwiony. Sąd Najwyższy wskazał, że nawet jeśli istniał błąd, to okoliczności sprawy sugerują, że był on nieusprawiedliwiony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że oskarżeni mieli wiedzę o stanie prawnym gruntów i własności plonów, a ich działania były celowe i zaplanowane, co podważa tezę o usprawiedliwionym błędzie. Sąd apelacyjny nie rozważył należycie możliwości zasięgnięcia porady prawnej przez oskarżonych.

Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego jest dopuszczalna formalnie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, kasacja jest dopuszczalna formalnie, ponieważ oskarżyciel posiłkowy jest stroną postępowania i ma prawo do wniesienia kasacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że fakt, iż pełnomocnik w kasacji określił swojego mocodawcę jako 'pokrzywdzonego' zamiast 'oskarżyciela posiłkowego', nie stanowi uchybienia formalnego, ponieważ R. B. posiadał status strony.

Czy śmierć oskarżonego w toku postępowania kasacyjnego stanowi przesłankę do umorzenia postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, śmierć oskarżonego stanowi negatywną przesłankę procesową, obligującą do umorzenia postępowania kasacyjnego wobec tej osoby.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., śmierć oskarżonego wyłącza ściganie. W sytuacji, gdy kasacje wniesiono na niekorzyść, umorzenie postępowania wobec zmarłego oskarżonego było obligatoryjne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznaoskarżony
P. K.osoba_fizycznaoskarżony
R. B.osoba_fizycznaoskarżony, pokrzywdzony, oskarżyciel posiłkowy
J. K.osoba_fizycznaoskarżony
K. U.osoba_fizycznaoskarżony
M. W.osoba_fizycznaoskarżony
K. W.osoba_fizycznaoskarżony
M. K.osoba_fizycznaoskarżony
W. Ś.osoba_fizycznaoskarżony
S. Ś.osoba_fizycznaoskarżony
B. K.osoba_fizycznaoskarżony
Z. S.osoba_fizycznaoskarżony
B. B.osoba_fizycznaoskarżony
A. W.osoba_fizycznaoskarżony
T. R.osoba_fizycznaoskarżony
K. B.osoba_fizycznaoskarżony
W. T.osoba_fizycznaoskarżony
A. D.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyprokurator

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania karnego

Śmierć oskarżonego stanowi negatywną przesłankę procesową obligującą do umorzenia postępowania.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Wymaga od organu procesowego kształtowania przekonania na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Sąd bierze pod rozwagę całość ujawnionych w postępowaniu okoliczności pod kątem ich przydatności do wykrycia prawdy.

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Kto zabiera w celu przywłaszczenia cudzą rzecz ruchomą...

k.k. art. 294 § § 1

Kodeks karny

Jeżeli sprawca czynu określonego w art. 278, 279 lub 281 dopuszcza się go w celu osiągnięcia korzyści majątkowej...

k.k. art. 12

Kodeks karny

Działanie w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.

Pomocnicze

k.p.k. art. 529

Kodeks postępowania karnego

Okoliczność wyłączająca ściganie (śmierć) nie stoi na przeszkodzie rozpoznaniu kasacji na korzyść.

k.p.k. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Do wniesienia kasacji uprawnione są strony.

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary.

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowo zawieszonej karze.

k.k. art. 72 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

Obowiązki nałożone na skazanego w okresie próby.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody.

k.k. art. 28 § § 1

Kodeks karny

Błąd co do faktu.

k.k. art. 30

Kodeks karny

Błąd co do prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd apelacyjny naruszył art. 7 k.p.k. poprzez wybiórczą ocenę dowodów. • Sąd apelacyjny pominął istotne okoliczności sprawy, które świadczyły o winie oskarżonych. • Oskarżeni działali celowo i mieli świadomość bezprawności swoich działań, co podważa tezę o usprawiedliwionym błędzie. • Kasacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego jest dopuszczalna formalnie.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego • wadliwa kontrola odwoławcza poprzez wybiórczą ocenę dowodów • swobodna, z pominięciem zasad prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego, ocena zeznań • nie sposób zaakceptować z punktu widzenia normy zawartej w art. 7 k.p.k. tezy, że oskarżeni byli świadomi bezprawności swoich działań [...] a zarazem, że istniały okoliczności, które mogły wywołać u nich przekonanie, że są uprawnieni do zebrania plonów • nie było przeszkód formalnych do rozpoznania obu kasacji

Skład orzekający

Marek Motuk

przewodniczący

Antoni Bojańczyk

członek

Marek Siwek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 7 k.p.k. w kontekście oceny dowodów i ustalania zamiaru sprawcy w sprawach o przestępstwa przeciwko mieniu, a także zasady dopuszczalności kasacji i skutki śmierci oskarżonego w postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z kradzieżą plonów rolnych i błędnym przekonaniem o prawie do ich zebrania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy nietypowej kradzieży zboża i skomplikowanej oceny prawnej, czy oskarżeni działali w błędzie. Pokazuje, jak ważne jest uwzględnienie całokształtu dowodów i kontekstu sprawy przez sądy.

Czy kradzież zboża z własnych zasiewów na cudzej ziemi jest przestępstwem? Sąd Najwyższy analizuje błąd prawny rolników.

Dane finansowe

WPS: 888 840 PLN

odszkodowanie: 480 567 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst