Orzeczenie · 2026-01-20

V KK 518/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-01-20
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
kasacjaSąd Najwyższyśmierć oskarżonegonarkotykikara ograniczenia wolnościprawo karnepostępowanie karneniedopuszczalność

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego G.B. od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim. Kasacja dotyczyła zarzutu rażącego naruszenia prawa materialnego, a konkretnie art. 37a § 1 k.k., poprzez obniżenie wymiaru kary ograniczenia wolności do 3 miesięcy, co miało być poniżej ustawowej granicy. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że skazany G.B. zmarł przed wniesieniem kasacji. Zgodnie z przepisami k.p.k., śmierć oskarżonego (skazanego) stanowi przeszkodę w wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na jego niekorzyść. W związku z tym, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 i art. 429 § 1 k.p.k. oraz art. 529 k.p.k. a contrario, pozostawił kasację bez rozpoznania. Podkreślono, że w takiej sytuacji niedopuszczalne jest badanie możliwości przełamania kierunku kasacji. Kosztami postępowania kasacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Niedopuszczalność kasacji wniesionej na niekorzyść skazanego, który zmarł przed jej wniesieniem, oraz tryby naprawienia wadliwych orzeczeń wydanych po śmierci skazanego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy śmierć nastąpiła przed wniesieniem kasacji na niekorzyść.

Zagadnienia prawne (3)

Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego, który zmarł przed jej wniesieniem, podlega rozpoznaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja taka jest niedopuszczalna i podlega pozostawieniu bez rozpoznania.

Uzasadnienie

Przepis art. 529 k.p.k. stanowi, że śmierć oskarżonego (skazanego) stoi na przeszkodzie wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na niekorzyść. Jeśli taka okoliczność zaistniała przed wniesieniem kasacji, jest ona niedopuszczalna.

Jakie są konsekwencje prawne wniesienia kasacji na niekorzyść skazanego, który zmarł przed jej wniesieniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kasacja powinna zostać pozostawiona bez rozpoznania.

Uzasadnienie

W przypadku śmierci skazanego przed wniesieniem kasacji na jego niekorzyść, kasacja jest niedopuszczalna. Sąd Najwyższy powinien wydać postanowienie o pozostawieniu jej bez rozpoznania, a nie zarządzenie o odmowie przyjęcia, jeśli kasacja została już przyjęta.

Czy istnieją inne tryby prawne umożliwiające usunięcie z obrotu prawnego wadliwych orzeczeń wydanych po śmierci skazanego?

Odpowiedź sądu

Tak, możliwe jest wznowienie postępowania karnego z urzędu przez właściwy miejscowo Sąd Apelacyjny lub rozpoznanie kasacji wniesionej na korzyść skazanego.

Uzasadnienie

Mimo niedopuszczalności kasacji na niekorzyść, orzeczenia wydane po śmierci skazanego mogą zostać usunięte z obrotu prawnego w trybie wznowienia postępowania lub kasacji na korzyść.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawić kasację bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
G.B.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (13)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pozostawienie kasacji bez rozpoznania w sytuacji, gdy śmierć oskarżonego nastąpiła przed jej wniesieniem.

k.p.k. art. 529

Kodeks postępowania karnego

Śmierć oskarżonego (skazanego) stoi na przeszkodzie wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na niekorzyść.

u.p.n. art. 62 § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Podstawa skazania za posiadanie środków odurzających.

Pomocnicze

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji, jeśli nie została jeszcze przyjęta.

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do odmowy przyjęcia kasacji.

k.k. art. 37a § 1

Kodeks karny

Granica minimalnego wymiaru kary ograniczenia wolności.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

Zaliczenie okresu zatrzymania na poczet kary ograniczenia wolności.

u.p.n. art. 70 § 4a

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

u.p.n. art. 70 § 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Przepadek dowodów rzeczowych.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek umorzenia postępowania w przypadku śmierci oskarżonego.

k.p.k. art. 434 § 2

Kodeks postępowania karnego

Możliwość orzeczenia na korzyść skazanego mimo wniesienia kasacji na jego niekorzyść.

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu apelacyjnym do postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Śmierć skazanego przed wniesieniem kasacji na jego niekorzyść czyni kasację niedopuszczalną.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Prokuratora Generalnego dotycząca naruszenia prawa materialnego (art. 37a § 1 k.k.) nie została merytorycznie zbadana z powodu niedopuszczalności kasacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja nie podlegała rozpoznaniu, gdyż – jako wniesiona na niekorzyść skazanego w sytuacji, gdy skazany zmarł przed jej wniesieniem - była niedopuszczalna. • Śmierć oskarżonego (skazanego) stoi natomiast na przeszkodzie wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na niekorzyść. • kasacja jest niedopuszczalna. W takim wypadku powinno zostać wydane zarządzenie o odmowie jej przyjęcia (...). Jeżeli jednak kasacja taka została przyjęta (...), to powinna zostać pozostawiona bez rozpoznania

Skład orzekający

Eugeniusz Wildowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność kasacji wniesionej na niekorzyść skazanego, który zmarł przed jej wniesieniem, oraz tryby naprawienia wadliwych orzeczeń wydanych po śmierci skazanego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy śmierć nastąpiła przed wniesieniem kasacji na niekorzyść.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje istotne z punktu widzenia praktyki procesowej konsekwencje śmierci strony w toku postępowania karnego, zwłaszcza w kontekście możliwości zaskarżenia orzeczeń.

Śmierć skazanego przed kasacją: Sąd Najwyższy wyjaśnia, co dalej z postępowaniem.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst