V KK 507/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW niniejszej sprawie obrońca skazanego M. S. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Marka Siwka od udziału w postępowaniu kasacyjnym. Podstawą wniosku były zarzuty dotyczące wadliwości procedury powołania sędziego, wynikające z udziału Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Obrońca argumentował, że taka procedura prowadzi do nienależytej obsady sądu. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, odwołał się do przepisów art. 41 § 1 k.p.k. oraz art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym. Stwierdził, że przepis art. 29 § 5 uSN stanowi lex specialis w stosunku do art. 41 § 1 k.p.k., co oznacza, że kwestie dotyczące niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, związane z okolicznościami jego powołania, powinny być badane na podstawie tej szczególnej regulacji. Sąd podkreślił, że art. 29 § 5 uSN ma węższy zakres przedmiotowy i jest przepisem późniejszym, co uzasadnia jego prymat. Ponadto, sąd odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r. (sygn. akt P 22/19), który uznał za niezgodny z Konstytucją stosowanie art. 41 § 1 k.p.k. do badania wadliwości powołania sędziego w określonych okolicznościach. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uznał, że zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w tej sytuacji jest niedopuszczalne, zwłaszcza w kontekście bezwzględnego zakazu podważania orzeczeń z udziałem sędziego SN z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu, zawartego w art. 29 § 4 uSN. Wobec powyższego, wniosek o wyłączenie sędziego został pozostawiony bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego w kontekście wadliwości procedury powołania oraz relacji między przepisami k.p.k. a ustawą o Sądzie Najwyższym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego SN w oparciu o zarzuty dotyczące KRS i procedury powołania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu wadliwości procedury powołania, związanej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, powinien być rozpoznawany na podstawie ogólnych przepisów Kodeksu postępowania karnego (art. 41 § 1 k.p.k.) czy szczególnych przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym (art. 29 § 5 uSN)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu wadliwości procedury powołania, związanej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, powinien być rozpoznawany na podstawie szczególnych przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym (art. 29 § 5 uSN), a nie ogólnych przepisów Kodeksu postępowania karnego (art. 41 § 1 k.p.k.).
Uzasadnienie
Przepis art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi lex specialis względem art. 41 § 1 k.p.k. Jest to przepis późniejszy, o charakterze mieszanym (ustrojowo-procesowym), mający zastosowanie do sędziów SN, podczas gdy art. 41 § 1 k.p.k. jest przepisem procesowym ogólnym. Ponadto, art. 29 § 5 uSN ma węższy zakres przedmiotowy i jego zastosowanie jest zgodne z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego.
Czy dopuszczalne jest podważanie orzeczenia Sądu Najwyższego lub kwestionowanie niezawisłości i bezstronności sędziego SN wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu, w świetle art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi bezwzględny zakaz podważania orzeczenia wydanego z udziałem sędziego Sądu Najwyższego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego.
Uzasadnienie
Zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy wniosek dotyczy okoliczności przewidzianych w art. 29 § 5 uSN, prowadziłoby do obejścia zawartego w art. 29 § 4 uSN bezwzględnego zakazu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego M. S. | inne | wnioskodawca |
| Sąd Okręgowy w Łodzi | instytucja | sąd niższej instancji |
| Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi | instytucja | sąd niższej instancji |
| Marek Siwek | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Najwyższego |
Przepisy (6)
Główne
uSN art. 29 § § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Szczególna regulacja dotycząca badania wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, uwzględniająca okoliczności towarzyszące jego powołaniu.
uSN art. 29 § § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Bezwzględny zakaz podważania orzeczenia lub kwestionowania niezawisłości/bezstronności sędziego SN wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Ogólny przepis dotyczący wyłączenia sędziego, który nie ma zastosowania w sytuacji, gdy wniosek dotyczy okoliczności przewidzianych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa wprowadzająca zmiany w składzie Krajowej Rady Sądownictwa, która była podstawą zarzutów obrońcy.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący bezwzględnych przyczyn uchylenia orzeczenia, w tym nienależytej obsady sądu.
uSN art. 7
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa strony postępowania w przedmiocie rozpoznania środka zaskarżenia, uprawnione do złożenia wniosku na podstawie art. 29 § 5 uSN.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi lex specialis względem art. 41 § 1 k.p.k. • Art. 29 § 5 uSN jest przepisem późniejszym i ma węższy zakres przedmiotowy. • Zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. prowadziłoby do obejścia art. 29 § 4 uSN. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 22/19.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego powinien być rozpoznany na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
art. 29 § 5 uSN stanowi lex specialis względem art. 41 § 1 k.p.k. • bezwzględnego zakazu, który nie dopuszcza możliwości podważenia orzeczenia wydanego z udziałem sędziego Sądu Najwyższego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego.
Skład orzekający
Igor Zgoliński
przewodniczący
Marek Siwek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego w kontekście wadliwości procedury powołania oraz relacji między przepisami k.p.k. a ustawą o Sądzie Najwyższym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego SN w oparciu o zarzuty dotyczące KRS i procedury powołania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezawisłością sądownictwa i procedurą powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i szerszej publiczności.
“Czy wadliwe powołanie sędziego SN unieważnia jego orzeczenia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.