Orzeczenie · 2023-12-13

V KK 504/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-12-13
SNKarneprawo karne materialne i procesoweŚrednianajwyższy
kasacjaSąd Najwyższykodeks postępowania karnegoniedopuszczalnośćkara grzywnynaruszenie prawa procesowegobłędy proceduralne

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego I.C. od wyroku Sądu Okręgowego we Włocławku, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący skazanego za przestępstwa narkotykowe i prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu. Obrońca zarzucił naruszenie przepisów k.p.k., w tym art. 438 § 2, art. 5 § 2 i art. 7 k.p.k. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., który ogranicza możliwość wniesienia kasacji na korzyść skazanego do przypadków skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia, chyba że występują bezwzględne podstawy odwoławcze (art. 439 § 1 k.p.k.). W niniejszej sprawie orzeczono karę łączną grzywny, a zarzuty nie wskazywały na wystąpienie przesłanek z art. 439 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy podkreślił, że prezes sądu odwoławczego powinien był odmówić przyjęcia kasacji, a prokurator w odpowiedzi na kasację błędnie wniósł o jej oddalenie zamiast o pozostawienie bez rozpoznania. W konsekwencji, Sąd Najwyższy na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. pozostawił kasację bez rozpoznania, obciążając skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Niedopuszczalność kasacji w sprawach, w których orzeczono karę grzywny, a nie karę bezwzględnego pozbawienia wolności, oraz błędy proceduralne w postępowaniu kasacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie specyficznych przesłanek dopuszczalności kasacji w polskim postępowaniu karnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy kasacja wniesiona na korzyść skazanego, któremu orzeczono karę grzywny, jest dopuszczalna z mocy ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, chyba że dotyczy uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w razie skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia, chyba że występują bezwzględne podstawy odwoławcze. W przypadku kary grzywny, kasacja jest niedopuszczalna, jeśli nie zachodzą przesłanki z art. 439 § 1 k.p.k.

Kto powinien odmówić przyjęcia niedopuszczalnej kasacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prezes Sądu odwoławczego.

Uzasadnienie

Prezes Sądu odwoławczego winien był odmówić przyjęcia kasacji w sytuacji, gdy była ona niedopuszczalna z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Pozostawić kasację bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
I.C.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, chyba że zachodzą uchybienia wymienione w art. 439 § 1 k.p.k.

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Przepis dotyczący przestępstwa posiadania środków odurzających.

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący prowadzenia pojazdu mechanicznego pod wpływem środka odurzającego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Ograniczenie z § 2 nie dotyczy sytuacji, kiedy kasacja strony jest wniesiona z powodu uchybień, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne podstawy odwoławcze, których wystąpienie pozwala na wniesienie kasacji mimo braku skazania na karę bezwzględnego pozbawienia wolności.

k.p.k. art. 531 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna do pozostawienia kasacji bez rozpoznania.

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna do pozostawienia kasacji bez rozpoznania.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 637 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do obciążenia skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

k.k. art. 42 § § 2

Kodeks karny

Orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.

k.k. art. 43a § § 2

Kodeks karny

Orzeczenie świadczenia pieniężnego.

k.k. art. 91 § § 2

Kodeks karny

Łączenie kar.

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

Kara łączna grzywny.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy • podstawą kasacji wniesionej przez jego obrońcę mogły być wyłącznie uchybienia rangi bezwzględnej podstawy odwoławczej • prezes Sądu odwoławczego winien był odmówić przyjęcia kasacji w takiej jej postaci • Można więc tylko ze smutkiem skonstatować, że zarówno obrońcy, jak i prezesowi Sądu drugiej instancji oraz prokuratorowi – podmiotom fachowym – umknęła treść przepisu art. 523 § 2 k.p.k.

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność kasacji w sprawach, w których orzeczono karę grzywny, a nie karę bezwzględnego pozbawienia wolności, oraz błędy proceduralne w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie specyficznych przesłanek dopuszczalności kasacji w polskim postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółowe omówienie przesłanek dopuszczalności kasacji i wskazanie na błędy popełnione przez profesjonalistów.

Błąd prawników w Sądzie Najwyższym: Kasacja pozostawiona bez rozpoznania z powodu niedopuszczalności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
V KK 504/23
POSTANOWIENIE
Dnia 13 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
I.C.
,
skazanego z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii i art. 178a § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej, w dniu 13 grudnia 2023 r.,
z urzędu, kwestii dopuszczalności kasacji obrońcy skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego we Włocławku
z dnia 14 lipca 2023 r., sygn. akt II 1 Ka 202/23,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego we Włocławku
z dnia 13 marca 2023 r., sygn. akt II K 1085/21,
p o s t a n o w i ł:
1. pozostawić kasację bez rozpoznania;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć skazanego.
UZASADNIENIE
I.C. wyrokiem Sądu Rejonowego we Włocławku z dnia 13 marca 2023 r., sygn. akt II K 1085/21, został uznany za winnego ciągu dwóch przestępstw z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, za który wymierzono mu karę 100 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 20 złotych, a ponadto orzeczono nawiązkę w wysokości 500 złotych na rzecz O. w C. oraz występku z art. 178a § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 100 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych, a ponadto – na podstawie art. 42 § 2 k.k. – orzeczono wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat oraz – na podstawie art. 43a § 2 k.k. – świadczenie pieniężne w kwocie 5000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 91 § 2 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. połączył wymierzone oskarżonemu kary grzywny i wymierzył oskarżonemu karę 150 stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych.
Sąd Okręgowy we Włocławku, po rozpoznaniu obrońcy oskarżonego, wyrokiem z dnia 14 lipca 2023 r., sygn. akt II 1 Ka 202/23, utrzymał w mocy wyrok Sadu pierwszej instancji.
Od wyroku Sądu odwoławczego kasację wniósł obrońca skazanego, podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego – art. 438 § 2 k.p.k. oraz art 5 § 2 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz nieprzeprowadzenie wszystkich czynności i dowodów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy. Autor kasacji wniósł o uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu czynów, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia
Prokurator w odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy.
Zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k. kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Ograniczenie to nie dotyczy sytuacji, kiedy  kasacja strony jest wniesiona z powodu uchybień, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt realiów procesowych niniejszej sprawy należy zauważyć, że wobec I.C. została orzeczona kara łączna grzywny, a zatem podstawą kasacji wniesionej przez jego obrońcę mogły być wyłącznie uchybienia rangi bezwzględnej podstawy odwoławczej. Lektura tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia nie pozostawia wątpliwości co do tego, że jego autor nie sformułował zarzutów wskazujących na wystąpienie jednej z okoliczności, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k. Dodać należy, że prezes Sądu odwoławczego winien był odmówić przyjęcia kasacji w takiej jej postaci. Skoro to jednak nie nastąpiło Sąd Najwyższy, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., pozostawił kasację obrońcy skazanego bez rozpoznania, na podstawie art. 637a k.p.k. w zw. z art. 637 § 1 k.p.k. i art. 636 § 1 k.p.k. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążając skazanego I.C. Na marginesie należy również wskazać, że i Prokurator Rejonowy we Włocławku w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy skazanego – zamiast wnieść o pozostawienie jej bez rozpoznania – błędnie postulował o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Można więc tylko ze smutkiem skonstatować, że zarówno obrońcy, jak i prezesowi Sądu drugiej instancji oraz prokuratorowi – podmiotom fachowym – umknęła treść przepisu art. 523 § 2 k.p.k.
Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu.
[SzK]
[ał]