Orzeczenie · 2025-01-21

V KK 502/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-01-21
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
uszkodzenie mieniawykroczenieprzestępstwogranica szkodliwościnowelizacja kodeksu karnegokasacjaSąd Najwyższyprawo karnekodeks wykroczeń

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść oskarżonych P.B. i Z.J. od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, który skazał ich m.in. za uszkodzenie mienia (art. 288 § 1 k.k.). Kasacja podnosiła zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego, wskazując, że wartość szkody ustalonej przez Sąd Rejonowy (637,23 zł) nie przekraczała 800 zł. Zgodnie ze zmianą przepisów, która weszła w życie 1 października 2023 r., czyn taki stanowił wykroczenie (art. 124 § 1 k.w.), a nie przestępstwo. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy dopuścił się rażącego naruszenia prawa, nie stosując względniejszej ustawy (art. 4 § 1 k.k.) i nie zmieniając kwalifikacji prawnej czynu na wykroczenie. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej skazania za uszkodzenie mienia i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, zwracając uwagę na konieczność ponownego rozważenia orzeczenia kar łącznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących granicy między przestępstwem a wykroczeniem w przypadku uszkodzenia mienia, stosowanie względniejszej ustawy po nowelizacji Kodeksu karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnej sytuacji, gdy szkoda nie przekracza 800 zł i obowiązują przepisy po nowelizacji z 2022 r. (wchodzącej w życie w 2023 r.).

Zagadnienia prawne (1)

Czy czyn polegający na uszkodzeniu mienia, którego wartość szkody nie przekracza 800 zł, stanowi przestępstwo z art. 288 § 1 k.k., czy wykroczenie z art. 124 § 1 k.w., zwłaszcza w kontekście nowelizacji przepisów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Czyn, którego wartość szkody nie przekracza 800 zł, stanowi wykroczenie z art. 124 § 1 k.w., a nie przestępstwo z art. 288 § 1 k.k., zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie orzekania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że nowelizacja Kodeksu karnego podwyższyła granicę między przestępstwem uszkodzenia mienia a wykroczeniem z 500 zł do 800 zł. W dacie wyrokowania, czyn o szkodzie 637,23 zł kwalifikował się jako wykroczenie. Sąd Rejonowy, nie stosując względniejszej ustawy (art. 4 § 1 k.k.), dopuścił się rażącego naruszenia prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
P. B. i Z. J. (w części dotyczącej uszkodzenia mienia)

Strony

NazwaTypRola
P. B.osoba_fizycznaoskarżony
Z. J.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca (kasacja)
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyprokurator
Miasto B.organ_państwowypokrzywdzony (szkoda)
Gmina Miasto B. Zarząd Dróg Miejskichorgan_państwowypokrzywdzony (szkoda)

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 288 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy uszkodzenia mienia. Wartość szkody poniżej 800 zł nie kwalifikuje czynu jako przestępstwa z tego artykułu w świetle nowelizacji.

k.w. art. 124 § § 1

Kodeks wykroczeń

Definiuje wykroczenie polegające na niszczeniu, uszkadzaniu lub czynieniu niezdatnym do użytku cudzej rzeczy, jeżeli szkoda nie przekracza 800 zł.

Dz. U. z 2022 r. poz. 2600

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja, która weszła w życie 1 października 2023 r. i podwyższyła granicę między przestępstwem a wykroczeniem w przypadku uszkodzenia mienia.

Pomocnicze

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Nakazuje stosowanie względniejszej ustawy, gdy w czasie orzekania obowiązuje inna ustawa niż w czasie popełnienia czynu.

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy recydywy, stosowany wobec Z.J.

k.k. art. 279 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kradzieży z włamaniem, stosowany wobec P.B. i Z.J.

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kradzieży, stosowany wobec P.B. i Z.J.

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy oszustwa, stosowany wobec Z.J.

k.k. art. 85 § § 1 i 2

Kodeks karny

Dotyczy kary łącznej.

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kary łącznej.

k.p.k. art. 568a § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy ponownego orzekania kar łącznych po uchyleniu wyroku.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wartość szkody (637,23 zł) nie przekraczała 800 zł, co w świetle nowelizacji Kodeksu karnego (obowiązującej od 1.10.2023 r.) kwalifikowało czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo. • Sąd Rejonowy miał obowiązek zastosować względniejszą ustawę (art. 4 § 1 k.k.) i zmienić kwalifikację prawną czynu.

Godne uwagi sformułowania

Uszło jednak uwagi Sądu Rejonowego, że ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. [...] dokonano zmiany dotychczasowego uregulowania w zakresie wskazania granicy oddzielającej wykroczenie [...] od przestępstwa [...], podwyższając dotychczasowe ograniczenie kwotowe z 500 zł do 800 zł. • Oznacza to, że w dacie wyrokowania czyn przypisany oskarżonym nie był już przestępstwem, lecz wykroczeniem z art. 124 § 1 k.w. • Brak takiego postąpienia i zakwalifikowanie czynu przypisanego oskarżonym jako przestępstwa [...] zamiast jako wykroczenia [...], pomimo ustalenia, że wartość uszkodzonego mienia nie przekraczała 800 zł, stanowiło rażące naruszenie prawa i istotnie wpłynęło na treść zaskarżonego wyroku.

Skład orzekający

Piotr Mirek

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Andrzej Tomczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących granicy między przestępstwem a wykroczeniem w przypadku uszkodzenia mienia, stosowanie względniejszej ustawy po nowelizacji Kodeksu karnego."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji, gdy szkoda nie przekracza 800 zł i obowiązują przepisy po nowelizacji z 2022 r. (wchodzącej w życie w 2023 r.).

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są zmiany w prawie i jak mogą one wpływać na kwalifikację czynów, potencjalnie zmieniając status z przestępstwa na wykroczenie. Jest to ważna lekcja dla prawników i obywateli.

Czy uszkodzenie mienia za 637 zł to przestępstwo? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Dane finansowe

WPS: 637,23 PLN

naprawienie szkody: 637,23 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst