V KK 115/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Ż. w części dotyczącej kary ograniczenia wolności i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu rażącego naruszenia art. 20 § 1 k.w. poprzez orzeczenie kary w wymiarze 2 miesięcy zamiast 1 miesiąca.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ż., który orzekł wobec obwinionego karę 2 miesięcy ograniczenia wolności za wykroczenie z art. 121 § 1 k.w. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że zgodnie z art. 20 § 1 k.w. kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc i nie podlega miarkowaniu. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sprawa dotyczyła wykroczenia z art. 121 § 1 Kodeksu wykroczeń, popełnionego przez D. B., który trzykrotnie w ciągu roku wyłudził przejazd koleją. Sąd Rejonowy w Ż. wyrokiem nakazowym z dnia 19 maja 2020 r. uznał obwinionego za winnego i wymierzył mu karę 2 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 godzin miesięcznie. Wyrok stał się prawomocny po niewniesieniu sprzeciwu. Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku w części dotyczącej kary, zarzucając rażące naruszenie art. 20 § 1 k.w., który stanowi, że kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc i nie przewiduje możliwości orzeczenia jej w innym wymiarze. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał kasację za oczywiście zasadną. Podkreślił, że art. 20 § 1 k.w. jest przepisem bezwzględnie oznaczonej sankcji, niepozwalającym na miarkowanie okresu kary. W związku z tym, orzeczenie kary w wymiarze 2 miesięcy stanowiło rażące naruszenie prawa. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Ż. do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc i jest to sankcja bezwzględnie oznaczona, bez możliwości miarkowania jej okresu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na art. 20 § 1 k.w. oraz orzecznictwo i literaturę prawniczą, stwierdził, że miesiąc jest treścią kary ograniczenia wolności, a nie podstawą jej wymiaru, co oznacza, że ustawa nie przewiduje wyjątków pozwalających na orzeczenie jej w innym wymiarze.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
obwiniony (w zakresie kary)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. B. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (3)
Główne
k.w. art. 121 § § 1
Kodeks wykroczeń
Dotyczy wykroczenia polegającego na wyłudzeniu przejazdu koleją.
k.w. art. 20 § § 1
Kodeks wykroczeń
Kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc i jest to sankcja bezwzględnie oznaczona.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu w trybie uproszczonym, gdy jest ona oczywiście zasadna.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie przepisu prawa materialnego – art. 20 § 1 k.w. poprzez wymierzenie kary ograniczenia wolności w wymiarze 2 miesięcy, podczas gdy przepis ten stanowi, że kara ta trwa 1 miesiąc.
Godne uwagi sformułowania
kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc kara ta stanowi przykład sankcji bezwzględnie oznaczonej Ustawa nie wprowadza żadnych wyjątków, które pozwalałyby na miarkowanie okresu tej kary miesiąc należy traktować jako treść kary ograniczenia wolności, a nie podstawę jej wymiaru
Skład orzekający
Kazimierz Klugiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 20 § 1 k.w. dotyczącego wymiaru kary ograniczenia wolności w sprawach wykroczeniowych."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie wykroczeń i kary ograniczenia wolności, nie ma zastosowania do kar w sprawach karnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa, nawet w pozornie prostych kwestiach, jak wymiar kary. Pokazuje też rolę Sądu Najwyższego w zapewnianiu jednolitości orzecznictwa.
“Sąd Najwyższy: Kara ograniczenia wolności to zawsze jeden miesiąc, nawet za jazdę bez biletu!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt V KK 115/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 marca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz Protokolant Katarzyna Wełpa w sprawie D. B. , obwinionego z art. 121 § 1 k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 30 marca 2022 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść obwinionego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ż. z dnia 19 maja 2020 r., sygn. akt II W (…), uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Ż. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE D. B. został obwiniony o to, że w dniu 6 grudnia 2019 r., w Ż., jadąc pociągiem na trasie Ż. – W., po raz trzeci w ciągu roku wyłudził przejazd koleją na szkodę P. S.A., pomimo nieuiszczenia nałożonej na niego dwukrotnie kary pieniężnej, określonej w taryfie za jazdę bez biletu w dniu 20.07.2019 r. i w dniu 25.07.2019 r., tj. o wykroczenie z art. 121 § 1 k.w. Sąd Rejonowy w Ż. wyrokiem nakazowym z dnia 19 maja 2020 r., sygn. akt II W (…), uznał obwinionego za winnego zarzucanego mu wykroczenia określonego w art. 121 § 1 k.w., za które wymierzył mu karę 2 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 godzin w miesiącu. Wobec niewniesienia sprzeciwu przez żadną ze stron wyrok ten uprawomocnił się w dniu 10 czerwca 2020 r. (k. 19v). Pismem z dnia 15 marca 2022 r. Prokurator Generalny wniósł kasację od ww. wyroku na korzyść obwinionego, w zakresie orzeczenia o karze. Podniósł zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisu prawa materialnego – art. 20 § 1 k.w., polegającego na wymierzeniu D. B. za popełnienie przypisanego mu wykroczenia z art. 121 § 1 k.w. kary dwóch miesięcy ograniczenia wolności, podczas gdy zgodnie z normą określoną w art. 20 § 1 k.w. kara ograniczenia wolności mogła być orzeczona jedynie w wymiarze jednego miesiąca ograniczenia wolności. Wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ż. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, co uprawniało do jej rozpoznania na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zgodnie z art. 20 § 1 k.w. kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc. Treść tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że kara ta stanowi przykład sankcji bezwzględnie oznaczonej. Ustawa nie wprowadza żadnych wyjątków, które pozwalałyby na miarkowanie okresu tej kary. ( zob. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 23 marca 2021 r., V KK 86/21, LEX nr 3150713, z dnia 24 października 2018 r., V KK 473/18 ; LEX nr 2573402, z dnia 23 kwietnia 2015 r., II KK 94/15,LEX nr 1681880 ). Jak zauważa się w literaturze: „miesiąc należy traktować jako treść kary ograniczenia wolności, a nie podstawę jej wymiaru” (J. Wojciechowski, w: Kodeks wykroczeń. Komentarz , red. J. Lachowski, Warszawa 2021, teza 3 do art. 20 k.w.). W świetle powyższych uwag jako oczywiste jawi się to, że wymierzenie obwinionemu kary ograniczenia wolności w wymiarze 2 miesięcy stanowi rażące naruszenie art. 20 § 1 k.w., prowadzące do orzeczenia kary w wysokości nieprzewidzianej w ustawie. Konieczne stało się zatem uchylenie zaskarżonego orzeczenia w zakresie orzeczenia o karze i przekazanie sprawy w tej części Sądowi Rejonowemu w Ż. do ponownego rozpoznania. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI