V KK 466/22

Sąd Najwyższy2022-12-05
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
recydywakradzież z włamaniemkasacjaSąd Najwyższyprawo karnekara pozbawienia wolnościkoszty postępowania

Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za kradzież z włamaniem w warunkach recydywy, uznając, że sąd niższej instancji nieprawidłowo zakwalifikował recydywę jako podstawową zamiast szczególną i błędnie zasądził koszty procesowe.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku skazującego R.M. za kradzież z włamaniem w warunkach recydywy. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów procesowych i materialnych, w tym niezastosowanie art. 64 § 2 k.k. (recydywa wielokrotna) zamiast art. 64 § 1 k.k. oraz błędne zasądzenie kosztów procesowych. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji, wskazując na konieczność prawidłowej kwalifikacji recydywy i ponownego rozpatrzenia kwestii kosztów.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego R. M. od wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt X K 613/21. Sąd Rejonowy uznał R. M. za winnego popełnienia dwóch czynów polegających na kradzieży z włamaniem do samochodów i zaborze mienia, kwalifikując je jako popełnione w warunkach powrotu do przestępstwa (art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.). Wymierzył karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz zobowiązał do naprawienia szkody. Wyrok uprawomocnił się. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 366 § 1 k.p.k., art. 410 k.p.k.) i materialnego (art. 64 § 2 k.k.). Prokurator Generalny wskazał, że sąd niższej instancji zaniechał wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących uprzedniej karalności skazanego, które wskazywały na popełnienie czynów w warunkach recydywy wielokrotnej (art. 64 § 2 k.k.), a nie tylko podstawowej (art. 64 § 1 k.k.). Ponadto zarzucono błędne zasądzenie od skazanego kosztów postępowania przygotowawczego, które należały do innej sprawy. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając uchybienia przepisom art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k., które miały wpływ na treść wyroku. Analiza sytuacji prawnej skazanego potwierdziła, że popełnił on czyny w warunkach recydywy szczególnej (art. 64 § 2 k.k.), co wynikało z jego wcześniejszych skazań i odbytych kar. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, zobowiązując go do uwzględnienia poczynionych uwag. Kosztami postępowania kasacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd niższej instancji dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego, nieprawidłowo stosując art. 64 § 1 k.k. zamiast art. 64 § 2 k.k.

Uzasadnienie

Analiza wcześniejszych skazań i odbytych kar R. M. wykazała, że spełnione zostały warunki do zastosowania recydywy szczególnej (art. 64 § 2 k.k.), co powinno skutkować surowszą karą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany (w zakresie uchylenia wyroku)

Strony

NazwaTypRola
R. M.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący
K. K.osoba_fizycznapokrzywdzony
D. R.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (13)

Główne

k.k. art. 279 § § 1

Kodeks karny

Kwalifikacja czynu jako kradzieży z włamaniem.

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

Warunki recydywy podstawowej.

k.k. art. 64 § § 2

Kodeks karny

Warunki recydywy szczególnej (wielokrotnej).

k.p.k. art. 366 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu wszechstronnego zbadania okoliczności sprawy.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek sądu oparcia rozstrzygnięcia na całokształcie materiału dowodowego.

Pomocnicze

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

Określenie ciągu przestępstw.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Obowiązek naprawienia szkody.

k.p.k. art. 626 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Koszty sądowe.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Koszty procesu.

k.p.k. art. 616 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Zwrot wydatków.

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Przestępstwo posiadania środków odurzających.

k.k. art. 291 § § 1

Kodeks karny

Przestępstwo paserstwa.

k.k. art. 280 § § 1

Kodeks karny

Przestępstwo rozboju.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 64 § 1 k.k. zamiast art. 64 § 2 k.k. w ocenie recydywy skazanego. Zaniechanie wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących uprzedniej karalności skazanego. Błędne zasądzenie od skazanego kosztów postępowania poniesionych w innym postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego dopuścił się uchybienia wskazanego w pkt 1 kasacji Prokuratora Generalnego, w sposób rażący naruszając przepisy prawa procesowego i materialnego

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

przewodniczący

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Kazimierz Klugiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących recydywy szczególnej (art. 64 § 2 k.k.) oraz obowiązków sądu w zakresie badania karalności i kosztów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej skazanego R. M. oraz błędów proceduralnych sądu niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne badanie historii karalności w kontekście recydywy i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to przykład z praktyki prawa karnego, który może być interesujący dla prawników.

Błąd sądu w ocenie recydywy doprowadził do uchylenia wyroku skazującego za kradzież z włamaniem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KK 466/22
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 grudnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)
‎
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
R. M.
skazanego za czyny art. 279§1 k.k. w zw. z art. 64§1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 5 grudnia 2022r.
na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k.
kasacji wniesionej – na niekorzyść – przez Prokuratora Generalnego
od wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk – Południe w Gdańsku
z dnia 28 października 2021r., sygn. akt X K 613/21
1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu Gdańsk – Południe w Gdańsku;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 28 października 2021r., sygn. akt X K 613/21, Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku uznał R. M. za winnego tego, że:
- w dniach 23/24 listopada 2020 r., w G., po uprzednim wybiciu przedniej szyby od strony kierowcy w samochodzie marki […] o nr rej. […], dokonał zaboru w celu przywłaszczenia saszetki z zawartością pieniędzy w kwocie 200,-zł na szkodę K. K., przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, tj. w ciągu 5 lat od odbycia w okresie od 19.07.2018 r. do 19.07.2019 r. kary roku pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Augustowie VI Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w Sejnach w sprawie o sygn. akt VI K 5/18 za przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.,
tj. popełnienia czynu z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. oraz
-
w tym samym miejscu i czasie jak w pkt 1, po uprzednim wybiciu przedniej szyby od strony pasażera w samochodzie marki […]1 o nr rej.
[…]1, dokonał zaboru w celu przywłaszczenia wzmacniacza z głośnikiem marki […] o wartości 5.000,-zł, czym działał na szkodę D. R., przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, tj. w ciągu 5 lat od odbycia w okresie od 19.07.2018r. do 19.07.2019r. kary roku pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Augustowie VI Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w Sejnach w sprawie o sygn. akt VI K 5/18 za przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k
.,
tj. popełnienia czynu z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.
Za tak opisane i zakwalifikowane czyny, uznając że zostały one popełnione w ciągu przestępstw określonym w art. 91 § 1 k.k., Sąd, na podstawie art. 279 § 1 k.k., wymierzył skazanemu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Ponadto Sąd, na podstawie art. 46 § 1 k.k., zobowiązał R. M. do naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonych określonych kwot, a także orzekł w przedmiocie kosztów postępowania.
Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez strony postępowania i uprawomocnił się z dniem 5 listopada 2021 r.
Obecnie kasację od zapadłego w sprawie orzeczenia, na niekorzyść skazanego, złożył Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w całości skarżący zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k. polegające na:
- zaniechaniu uwzględnienia i wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących uprzedniej karalności R. M., wynikających z ujawnionych dowodów w postaci danych o karalności, wskazujących, że wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 30 października 2013 r. o sygn. akt II K 1468/10 został on skazany za przestępstwa z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i inne na karę łączną 3 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności, który to wyrok objęty został następnie wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 17 grudnia 2015  r. o sygn. akt II K 367/15, obejmującym nadto wyrok Sądu Rejonowego w Malborku z dnia 12 listopada 2012 r. o sygn. akt II K 349/12, skazujący za przestępstwo z art. 280 § 1 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności, na mocy którego wymierzono skazanemu karę łączną 6 lat pozbawienia wolności, której wykonywanie oskarżony zakończył w dniu 31 marca 2017 r., co skutkowało obrazą przepisu prawa materialnego, tj. art. 64 § 2 k.k., poprzez jego niezastosowanie do czynów przypisanych R. M. wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 28 października 2021r. o sygn. akt X K 613/21 i niezasadne przyjęcie, iż zostały one popełnione w warunkach określonych w art. 64 § 1 k.k., podczas gdy wyjaśnienie wskazanych okoliczności i prawidłowa ocena uprzedniej karalności oskarżonego winna prowadzić do wniosku, że dopuszczając się dwóch przestępstw z art. 279 § 1 k.k. objętych przedmiotowym wyrokiem działał on w warunkach recydywy wielokrotnej określonej w art. 64 § 2 k.k.;
- zaniechaniu uwzględnienia i wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących rodzaju i wysokości wydatków poniesionych przez Skarb Państwa w toku postępowania przygotowawczego prowadzonego przeciwko R. M. podejrzanemu o dwa czyny z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., nadzorowanego przez Prokuratora Rejonowego Gdańsk-Wrzeszcz pod sygn. akt PR 2 Ds. […], co skutkowało rażącym naruszeniem przepisów art. 626 § 1 k.p.k. w zw. z art. 627 k.p.k. w zw. z art. 616 § 1 i 2 k.p.k., polegającym na bezpodstawnym zasądzeniu od oskarżonego R. M. wydatków w kwocie 1.792,65 zł poniesionych przez Skarb Państwa w toku innego postępowania przygotowawczego, prowadzonego przeciwko A. N., podejrzanemu o czyn z art. 62 ust. 1 Ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, nadzorowanego przez Prokuratora Rejonowego Gdańsk-Wrzeszcz pod sygn. akt PR 2 Ds. […], w oparciu o omyłkowo dołączone do akt sprawy PR 2 Ds. […] zestawienie wydatków sporządzone w sprawie PR2 Ds. […].
Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł
o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku i przekazanie sprawy wskazanemu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest oczywiście zasadna w stopniu wymaganym przez art. 535 § 5 k.p.k., co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu.
W przedmiotowej sprawie niewątpliwie doszło do uchybienia art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k., które skutkowało następczo naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Analiza sytuacji prawnokarnej R. M. w istocie powadzi do wniosku, że dopuścił się on czynów, zarzuconych mu aktem oskarżenia w sprawie X K 613/21, w warunkach recydywy, o której mowa w art. 64 § 2 k.k.
Stosownie do treści tego przepisu, jeżeli sprawca uprzednio skazany w warunkach określonych w art. 64 § 1 k.k., który odbył łącznie co najmniej rok kary pozbawienia wolności i w ciągu 5 lat po odbyciu w całości lub części ostatniej kary popełnia ponownie i umyślnie jedno z wymienionych w tym przepisie przestępstw (m.in. kradzieży z włamaniem), sąd wymierza karę pozbawienia wolności przewidzianą za przypisane przestępstwo w wysokości powyżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, a może ją wymierzyć do górnej granicy ustawowego zagrożenia zwiększonego o połowę.
Warunki do ustalenia, że skazany popełnił zarzucone mu czyny w warunkach tzw. multirecydywy, zostały spełnione w związku ze skazaniem R. M. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 30 października 2013 r., sygn. akt II K 1468/10 za ciąg przestępstw kwalifikowanych z art. 279 § 1 k.k. w zb. z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 §  1 k.k. na karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Orzeczenie to zostało objęte wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego Gdańsk -Południe w Gdańsku z dnia 17 grudnia 2015r., sygn. akt II K 367/15, którym objęto również skazanie wyrokiem Sądu Rejonowego w Malborku z dnia 12 listopada 2012 r., sygn. akt II KK 349/12, za czyn z art. 280§1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., na karę 3 lat pozbawienia wolności. Na mocy wyroku łącznego skazanemu wymierzono karę łączną 6 lat pozbawienia wolności, którą wykonywał m.in. w okresie od dnia 12.07.2015 r. do dnia 31.03.2017 r.
Skazany odbywał zatem karę w wymiarze przekraczającym rok, za przestępstwo kradzieży z włamaniem popełnione w warunkach recydywy szczególnej podstawowej, w ciągu 5 lat przed ponownym dokonaniem umyślnych przestępstw kwalifikowanych z art. 279 § 1 k.k. w dacie 23/24 listopada 2020 r., stanowiących przedmiot niniejszego postępowania.
Co prawda do akt prokuratorskich załączono jedynie informację z Krajowego Rejestru Karnego oraz odpis tylko jednego z wyroków skazujących dotyczących R. M., to jednak już sama analiza danych o karalności mogła wzbudzić podejrzenie, że kwalifikacja prawna czynu zarzuconego w akcie oskarżenia jest nieprawidłowa. Na Sądzie rozpoznającym sprawę ciążył obowiązek zapoznania się z treścią załączonej do akt dokumentacji i powzięcia działań zmierzających do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, tak, aby orzeczenie końcowe oparte było na prawdziwych ustaleniach faktycznych.
Natomiast co do prawidłowości rozstrzygnięcia o kosztach postępowania stwierdzić wypada, że zarzut ten nie ma charakteru kasacyjnego, a kwestia ta i tak będzie musiała stać się przedmiotem osądu w orzeczeniu kończącym sprawę.
Podsumowując uznać należy, że Sąd Rejonowy dopuścił się uchybienia wskazanego w pkt 1 kasacji Prokuratora Generalnego, w sposób rażący naruszając przepisy prawa procesowego i materialnego, które niewątpliwie miały wpływ na końcowe rozstrzygnięcie sprawy.
Z uwagi na powyższe, wyrok Sądu Rejonowego należało uchylić i przekazać sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
W ponowionym postępowaniu Sąd winien uwzględnić poczynione powyżej uwagi.
Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI