Orzeczenie · 2025-12-08

V KK 454/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-12-08
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczeniesąd najwyższykasacjapostępowanie nakazowepoczytalnośćprawo karneobrona obligatoryjnanaruszenie przepisów

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionego D.S. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi. Wyrokiem tym obwiniony został uznany za winnego popełnienia trzech wykroczeń z art. 66b § 2 k.w. i wymierzono mu karę grzywny w kwocie 200 złotych. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 93 § 2 i 4 k.p.s.w. w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 k.p.s.w., polegające na rozpoznaniu sprawy w trybie nakazowym, mimo że materiał dowodowy uzasadniał wątpliwości co do poczytalności obwinionego. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska skarżącego, stwierdzając, że orzekanie w postępowaniu nakazowym jest niedopuszczalne, gdy zachodzi uzasadniona wątpliwość co do poczytalności obwinionego. Wskazał, że okoliczności sprawy, takie jak hospitalizacja obwinionego i konieczność jego zbadania przez psychiatrę, dawały podstawę do powzięcia takich wątpliwości. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, nakazując mu wyjaśnienie stanu zdrowia psychicznego obwinionego i zapewnienie mu obrońcy z urzędu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Naruszenie przepisów postępowania nakazowego w przypadku wątpliwości co do poczytalności obwinionego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw o wykroczenia rozpoznawanych w postępowaniu nakazowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy dopuszczalne jest wydanie wyroku nakazowego w sprawie, w której istnieją uzasadnione wątpliwości co do poczytalności obwinionego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydanie wyroku nakazowego jest niedopuszczalne, gdy zachodzi uzasadniona wątpliwość co do poczytalności obwinionego.

Uzasadnienie

Postępowanie nakazowe może być prowadzone tylko wtedy, gdy okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. Jeśli istnieją obiektywne przesłanki do powzięcia wątpliwości co do poczytalności, sąd powinien rozpoznać sprawę na zasadach ogólnych, z udziałem obrońcy i ewentualnie biegłego psychiatry.

Czy okoliczności takie jak hospitalizacja obwinionego i konieczność zbadania go przez psychiatrę uzasadniają wątpliwości co do jego poczytalności w kontekście postępowania nakazowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie okoliczności mogą stanowić podstawę do powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do poczytalności obwinionego.

Uzasadnienie

Fakt hospitalizacji obwinionego oraz konieczność jego zbadania przez lekarza psychiatrę, nawet jeśli ostatecznie nie stwierdzono przeciwwskazań do umieszczenia w PDOZ, dają podstawę do powzięcia wątpliwości co do poczytalności i obligują sąd do wyjaśnienia tej kwestii na rozprawie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
obwiniony (pośrednio)

Strony

NazwaTypRola
D.S.osoba_fizycznaobwiniony
E.S.osoba_fizycznapokrzywdzona
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (7)

Główne

k.w. art. 66b § § 2

Kodeks wykroczeń

k.p.s.w. art. 93 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Postępowanie nakazowe może nastąpić, jeżeli okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości.

k.p.s.w. art. 93 § § 4

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Postępowanie nakazowe jest niedopuszczalne, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 21 § 1, w tym uzasadniona wątpliwość co do poczytalności obwinionego.

Pomocnicze

k.p.s.w. art. 21 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Określa przypadki obrony obligatoryjnej, w tym wątpliwość co do poczytalności.

k.p.s.w. art. 21 § § 4

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Nakazuje wyznaczenie obrońcy z urzędu w przypadkach obrony obligatoryjnej.

k.p.k. art. 193

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy powoływania biegłych, w tym lekarza psychiatry.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie sprawy w postępowaniu nakazowym pomimo istnienia uzasadnionych wątpliwości co do poczytalności obwinionego. • Naruszenie art. 93 § 4 k.p.s.w. w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 k.p.s.w.

Godne uwagi sformułowania

orzekanie w postępowaniu nakazowym, zgodnie z brzmieniem art. 93 § 2 k.p.s.w., może nastąpić, jeżeli okoliczności czynu i wina obwinionego nie budzą wątpliwości. • postępowanie nakazowe jest niedopuszczalne, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 21 § 1, tj. gdy zachodzi obrona obligatoryjna, w sytuacji gdy obwiniony jest głuchy, niemy lub niewidomy (pkt 1), ewentualnie zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego poczytalności (pkt 2). • do naruszenia przepisów art. 93 § 4 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 k.p.s.w. dochodzi zarówno wtedy, gdy sąd orzekł w postępowaniu nakazowym pomimo wątpliwości co do poczytalności obwinionego, jak i wtedy, gdy wprawdzie nie powziął takich wątpliwości, ale w świetle materiałów zgromadzonych w aktach sprawy istniały obiektywne przesłanki do powstania takich wątpliwości, nakładające obowiązek ich wyjaśnienia.

Skład orzekający

Waldemar Płóciennik

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania nakazowego w przypadku wątpliwości co do poczytalności obwinionego."

Ograniczenia: Dotyczy spraw o wykroczenia rozpoznawanych w postępowaniu nakazowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur prawnych, zwłaszcza w kontekście praw obwinionego i jego stanu psychicznego, nawet w sprawach o wykroczenia.

Czy wyrok nakazowy może być wydany, gdy obwiniony ma problemy psychiczne? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst