Orzeczenie · 2025-12-02

V KK 451/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-12-02
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiWysokanajwyższy
prawo karnejazda po alkoholukasacjaSąd Najwyższykara ograniczenia wolnościart. 178a § 4 k.k.art. 37a k.k.zmiana przepisów

Sprawa dotyczy kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego W.M., który został prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 4 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.). Sąd Rejonowy w Nakle nad Notecią, wyrokiem z dnia 30 grudnia 2024 r., wymierzył skazanemu karę roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności, orzekając jednocześnie dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że Sąd Rejonowy błędnie zastosował art. 37a § 1 k.k. Zgodnie z nowym brzmieniem tego przepisu, obowiązującym od 1 października 2023 r., nie stosuje się go do sprawców przestępstw określonych w art. 178a § 4 k.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za oczywistą i zasadną. Stwierdził, że Sąd Rejonowy nie mógł zastosować art. 37a § 1 k.k. do wymiaru kary, gdyż przepis ten wyłącza takie możliwości w przypadku sprawców przestępstw z art. 178a § 4 k.k. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, uznając, że uchylenie powinno objąć całość orzeczenia, a nie tylko część dotyczącą kary.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretację art. 37a k.k. w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. i ich stosowania do przestępstw popełnionych po 1 października 2023 r., w szczególności art. 178a § 4 k.k.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, ale stanowi ważny głos w sprawie stosowania przepisów o karach.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sąd może zastosować art. 37a § 1 k.k. (możliwość orzeczenia kary ograniczenia wolności zamiast pozbawienia wolności) w przypadku sprawcy przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jeśli przepis ten został zmieniony i wyłącza takie zastosowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może zastosować art. 37a § 1 k.k. w przypadku sprawcy przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jeśli przepis ten w zmienionym brzmieniu wyłącza takie zastosowanie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 37a § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 października 2023 r. jednoznacznie wyłącza możliwość stosowania § 1 tego przepisu do sprawców przestępstw określonych w art. 178a § 4 k.k. Zastosowanie art. 37a § 1 k.k. przez Sąd Rejonowy było zatem rażącym naruszeniem prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
W. M.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (18)

Główne

k.k. art. 178a § § 4

Kodeks karny

k.k. art. 180a

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 37a § § 1

Kodeks karny

Nie może być stosowany do sprawców przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 01.10.2023 r.

k.k. art. 37a § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 34 § § 1 i § 1a pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 35 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 37a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 42 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 43a § § 3

Kodeks karny

Dz. U. z 2022 r., poz. 2600 art. 1 pkt 5

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 526 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 37a § 1 k.k. przez Sąd Rejonowy, który orzekł karę ograniczenia wolności zamiast kary pozbawienia wolności, mimo że przepis ten w zmienionym brzmieniu wyłącza takie zastosowanie dla sprawców przestępstw z art. 178a § 4 k.k.

Godne uwagi sformułowania

przepis ten nie mógł mieć zastosowania w sprawie oskarżonego W.M. • Sprzeciwiało się temu bowiem jednoznaczne brzmienie art. 37a § 2 k.k. • doszło do rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia prawa materialnego

Skład orzekający

Jarosław Matras

przewodniczący

Jacek Błaszczyk

członek

Andrzej Stępka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację art. 37a k.k. w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. i ich stosowania do przestępstw popełnionych po 1 października 2023 r., w szczególności art. 178a § 4 k.k."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, ale stanowi ważny głos w sprawie stosowania przepisów o karach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest uwzględnianie zmian w przepisach prawa, zwłaszcza tych wprowadzonych niedawno, i jak błąd w tej materii może prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa.

Błąd w interpretacji przepisów o karach: Sąd Najwyższy uchyla wyrok za jazdę po alkoholu.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst