V KK 447/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary grzywny z powodu sprzeczności w jej określeniu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w G., który skazał I. S. za jazdę pod wpływem alkoholu. Kasacja dotyczyła części wyroku orzekającej karę grzywny, która została określona w sposób sprzeczny – cyfrowo jako 160 stawek dziennych, a słownie jako sto stawek. Sąd Najwyższy uznał tę sprzeczność za rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą, uniemożliwiającą wykonanie orzeczenia. W związku z tym uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść skazanego I. S. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w G. z dnia 21 października 2019 r., sygn. akt II K (…). Wyrok nakazowy dotyczył czynu z art. 178a § 1 k.k. (kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości). Rzecznik Praw Obywatelskich zarzucił rażące naruszenie art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k. poprzez wymierzenie kary grzywny w sposób uniemożliwiający jej wykonanie. Sąd Rejonowy określił karę grzywny jako „160 (sto) stawek dziennych, pojedynczą stawkę ustalając na kwotę 30 (trzydzieści) złotych”. Sąd Najwyższy podzielił stanowisko Rzecznika, wskazując, że zamieszczenie w wyroku dwóch odmiennych oznaczeń liczby stawek dziennych (cyfrowo 160, słownie sto) powoduje niemożność ustalenia wymiaru kary i stanowi wewnętrzną sprzeczność wyroku, uniemożliwiającą jego wykonanie. Sąd Najwyższy podkreślił, że takie uchybienie nie jest oczywistą omyłką pisarską i nie może być naprawione w trybie sprostowania na podstawie art. 105 k.p.k., gdyż dotyczy merytorycznych elementów wyroku. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uznał zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. (sprzeczność w treści orzeczenia uniemożliwiająca jego wykonanie). Z tego powodu Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sprzeczność w określeniu liczby stawek dziennych kary grzywny, która uniemożliwia jej wykonanie, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zamieszczenie w wyroku dwóch odmiennych oznaczeń liczby stawek dziennych kary grzywny (cyfrowo i słownie) powoduje niemożność ustalenia jej wymiaru i stanowi wewnętrzną sprzeczność wyroku, uniemożliwiającą wykonanie. Uchybienie to nie jest omyłką pisarską i nie może być naprawione w trybie sprostowania, lecz stanowi podstawę do uchylenia wyroku w części dotyczącej kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
I. S. (w zakresie uchylenia kary)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. S. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (12)
Główne
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 42 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 43a § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 413 § § 2 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Wymóg redagowania orzeczenia, w tym rozstrzygnięcia o karze, w sposób zrozumiały i jednoznaczny.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 7
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna odwoławcza w postaci sprzeczności w treści orzeczenia, która uniemożliwia jego wykonanie.
Pomocnicze
k.k. art. 33 § § 1 i 3
Kodeks karny
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
k.k.w. art. 12d
Kodeks karny wykonawczy
k.p.k. art. 294 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 63 § § 4
Kodeks karny
k.p.k. art. 105
Kodeks postępowania karnego
Instytucja sprostowania orzeczenia nie służy do usuwania pomyłek odnoszących się do merytorycznych elementów wyroku.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzeczność w określeniu liczby stawek dziennych kary grzywny (zapis cyfrowy i słowny) uniemożliwia wykonanie orzeczenia. Taka sprzeczność stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k.) i jest bezwzględną przyczyną odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k.). Uchybienie to nie jest omyłką pisarską i nie może być naprawione w trybie sprostowania.
Godne uwagi sformułowania
zamieszczenie w treści wyroku dwóch odmiennych oznaczeń określających wysokość kary, powoduje w istocie niemożność ustalenia, w jakim wymiarze faktycznie karę tę orzeczono. Taki sposób procedowania nie tylko jest sprzeczny z wymogiem redagowania orzeczenia (...) w sposób zrozumiały i jednoznaczny, ale również powoduje wewnętrzną sprzeczność wyroku, uniemożliwiającą w tej części jego wykonanie. zidentyfikowane wyżej uchybienie nie może być oceniane w kategorii oczywistej omyłki pisarskiej, a w konsekwencji nie może być też sanowane w trybie sprostowania orzeczenia na podstawie art. 105 k.p.k., gdyż określona w tym przepisie instytucja nie służy do usuwania pomyłek odnoszących się do merytorycznych elementów wyroku.
Skład orzekający
Marek Motuk
przewodniczący-sprawozdawca
Marek Siwek
członek
Antoni Bojańczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów dotyczących redagowania wyroku, w szczególności sprzeczność w określeniu kary grzywny, jako bezwzględna przyczyna odwoławcza."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego błędu proceduralnego w wyroku nakazowym, związanego z określeniem kary grzywny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego w orzeczeniu, który uniemożliwił jego wykonanie i wymagał interwencji Sądu Najwyższego. Pokazuje to znaczenie precyzji w redagowaniu orzeczeń.
“Błąd w wyroku, który zatrzymał sprawę: Sąd Najwyższy uchyla karę grzywny z powodu sprzeczności w liczbach.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt V KK 447/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marek Siwek SSN Antoni Bojańczyk Protokolant Agnieszka Murzynowska po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 grudnia 2020 r. w trybie art. 535 § 5 k.p.k. sprawy I. S. skazanego z art. 178a § 1 k.k. z powodu kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w G. z dnia 21 października 2019 r., sygn. akt II K (…) uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w G. wyrokiem nakazowym z dnia 21 października 2019 r., sygn. akt II K (…): 1. w pkt. 1 uznał I. S. za winnego tego, że w dniu 19 lipca 2019 roku, o godz. 16:55, w miejscowości D. w woj. (…), na ul. J., kierował w ruchu lądowym samochodem marki Opel Astra, nr rej. (…), w stanie nietrzeźwości – 1 badanie wykazało 1,41 mg/l, II badanie 1,42 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. – i za to, na podstawie art. 178a § 1 k.k. w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k., Sąd Rejonowy wymierzył mu grzywnę w wysokości „160 (sto) stawek dziennych, pojedynczą stawkę ustalając na kwotę 30 (trzydzieści) złotych” , na poczet której zaliczył: 1. na podstawie art. 63 § 1 k.k. i art. 12d k.k.w. okres rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego od dnia 19.07.2019 r., godz. 18:00, do dnia 21.07.2019 r., godz. 15:20 (tj. dwa dni), uznając, że jeden dzień pozbawienia wolności odpowiada dwóm stawkom dziennym grzywny; 2. na podstawie art. 294 § 1 k.p.k., wraz z należnymi odsetkami, kwotę 600 złotych wpłaconą w dniu 26.07.2019 r. przez oskarżonego na rachunek depozytowy Sądu tytułem zabezpieczenia majątkowego grożącej mu grzywny; 3. w pkt. 2, na podstawie art. 42 § 2 k.k., wymierzył oskarżonemu na okres 7 lat środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych; 4. w pkt. 3, na podstawie art. 63 § 4 k.k., na poczet orzeczonego wyżej środka karnego zaliczył oskarżonemu okres zatrzymania dokumentu prawa jazdy od dnia 19.07.2019 r.; 5. w pkt. 4, na podstawie art. 43a § 2 k.k., orzekł od oskarżonego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w wysokości 8000 złotych; 6. w pkt. 5 orzekł o kosztach procesu. Wymieniony wyrok nakazowy nie został zaskarżony i uprawomocnił się w dniu 5 grudnia 2019 r. Kasację od przedmiotowego wyroku wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, zaskarżając ten wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, na korzyść I. S.. Skarżący zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., polegające na wymierzeniu oskarżonemu kary grzywny w sposób uniemożliwiający jej wykonanie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, określoną w art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. Wskazując na powyższe, Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich wniesiona na korzyść I. S., jako zasadna w stopniu oczywistym, podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron zgodnie z art. 535 § 5 k.p.k. Trafnie zauważa skarżący, że Sąd Rejonowy w G. w pkt 1 wyroku nakazowego z dnia 21 października 2019 r., uznając I. S. winnym popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 178a § 1 k.k., skazał go na karę grzywny, którą w zapisie cyfrowym (co do ilości stawek dziennych) określił na liczbę „160” stawek, natomiast w zapisie słownym podał liczbę „sto” stawek. Odnosząc się do zaistniałego stanu rzeczy, stwierdzić trzeba, że zamieszczenie w treści wyroku dwóch odmiennych oznaczeń określających wysokość kary, powoduje w istocie niemożność ustalenia, w jakim wymiarze faktycznie karę tę orzeczono. Taki sposób procedowania nie tylko jest sprzeczny z wymogiem redagowania orzeczenia (art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k.) – w tym także rozstrzygnięcia o karze – w sposób zrozumiały i jednoznaczny, ale również powoduje wewnętrzną sprzeczność wyroku, uniemożliwiającą w tej części jego wykonanie. Podzielić zarazem należy prezentowany przez skarżącego i dominujący w orzecznictwie pogląd, że zidentyfikowane wyżej uchybienie nie może być oceniane w kategorii oczywistej omyłki pisarskiej, a w konsekwencji nie może być też sanowane w trybie sprostowania orzeczenia na podstawie art. 105 k.p.k., gdyż określona w tym przepisie instytucja nie służy do usuwania pomyłek odnoszących się do merytorycznych elementów wyroku (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 23 listopada 2005 r., IV KK 390/05; 21 października 2008 r., IV KK 316/08; 3 czerwca 2015 r., III KK 79/15; 18 marca 2010 r., III KK 25/10). Wyrok w tym zakresie może być weryfikowany jedynie w drodze kontroli instancyjnej. Dokonana zaś ingerencja w materialną treść wyroku w trybie art. 105 § 1 k.p.k. (np. zmiana lub uzupełnienie orzeczenia co do kary) nie pociąga za sobą skutków prawnych (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 29 czerwca 2010 r., III KK 446/10; 3 kwietnia 2006 r., V KK 482/05). W konkluzji stwierdzić zatem należy, że w wyniku zredagowania treści zaskarżonego orzeczenia w sposób rażąco sprzeczny z wymogami art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., poprzez różne określenie zapisem cyfrowym i słownym wymiaru orzeczonej kary grzywny co do liczby stawek dziennych, zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza w postaci sprzeczności w treści orzeczenia, która uniemożliwia jego wykonanie (art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k.). W tym stanie rzeczy, zaskarżony wyrok należało uchylić w części dotyczącej orzeczenia o karze i sprawę w tym zakresie przekazać Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI