V KK 431/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek oskarżonego Ł. C. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Małgorzaty Bednarek od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej został złożony w oparciu o zarzut wadliwej procedury nominacyjnej, związanej z powołaniem sędzi na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Oskarżony podniósł, że narusza to standardy niezawisłości i bezstronności oraz zasadę nemo iudex in causa sua. Sąd Najwyższy, rozpatrując kwestię dopuszczalności tego wniosku, stwierdził, że jest on niedopuszczalny z mocy ustawy. Uzasadnienie opiera się na przepisach ustawy o Sądzie Najwyższym, w szczególności na art. 29 § 4, który stanowi, że okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności. Sąd podkreślił, że wątpliwość co do bezstronności musi być uzasadniona konkretnymi, obiektywnymi przesłankami, a nie jedynie teoretycznymi zarzutami ustrojowymi. Powołano się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 marca 2020 r. (P 22/19), który stwierdził niezgodność z Konstytucją przepisów dopuszczających rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania na podstawie ustawy o KRS z 2017 r. W konsekwencji, Sąd Najwyższy pozostawił wnioski oskarżonych o wyłączenie sędziego bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności lub niedopuszczalności wniosków o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego w kontekście jego powołania przez organy ukształtowane nowymi przepisami.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowymi przepisami o Sądzie Najwyższym i KRS; wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych w każdym przypadku.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na okolicznościach związanych z jego powołaniem przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r., jest dopuszczalny na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki wniosek jest niedopuszczalny z mocy ustawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym (art. 29 § 4), które wyłączają możliwość kwestionowania niezawisłości i bezstronności sędziego wyłącznie na podstawie okoliczności towarzyszących jego powołaniu. Podkreślono, że wątpliwość co do bezstronności musi być uzasadniona konkretnymi, obiektywnymi przesłankami, a nie jedynie ustrojowymi zarzutami. Przywołano również wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 22/19.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Wątpliwość ta musi być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji, a nie jedynie subiektywnym przekonaniem.
u.SN art. 29 § § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności.
Pomocnicze
k.p.k. art. 41 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Stosowany per analogiam do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
u.SN art. 29 § § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Dopuszcza badanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu, ale nie jako wyłączna podstawa.
u.SN art. 29 § § 7
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego oparty wyłącznie na okolicznościach powołania przez KRS ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r. jest niedopuszczalny z mocy ustawy na podstawie art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym. • Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona konkretnymi, obiektywnymi przesłankami, a nie jedynie teoretycznymi zarzutami ustrojowymi. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 22/19 wyklucza możliwość wyłączenia sędziego z powodu wadliwości powołania na podstawie ustawy o KRS z 2017 r.
Odrzucone argumenty
Sędzia Małgorzata Bednarek powinna zostać wyłączona od udziału w sprawie z powodu sposobu jej powołania przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r., co narusza standardy niezawisłości i bezstronności oraz zasadę nemo iudex in causa sua.
Godne uwagi sformułowania
Wątpliwość co do bezstronności sędziego powinna być więc należycie, a zatem wystarczająco "uzasadniona". • Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności, w rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k., zachodzi bowiem tylko in concreto, a nie in abstracto. • Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności.
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
przewodniczący
Małgorzata Bednarek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności lub niedopuszczalności wniosków o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego w kontekście jego powołania przez organy ukształtowane nowymi przepisami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowymi przepisami o Sądzie Najwyższym i KRS; wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych w każdym przypadku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezawisłością sędziowską i prawidłowością powoływania sędziów, co jest tematem żywo dyskutowanym w przestrzeni publicznej i prawniczej.
“Sąd Najwyższy: Wniosek o wyłączenie sędziego z powodu jego powołania jest niedopuszczalny!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.