V KK 418/21

Sąd Najwyższy2021-09-16
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnejŚrednianajwyższy
art. 200 k.k.kasacjaSąd Najwyższyprawo karnemałoletniczynność seksualnaobrona z urzędukoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za przestępstwo seksualne wobec małoletniej, uznając zarzut naruszenia prawa materialnego za oczywiście bezzasadny i instrumentalny.

Obrońca skazanego J. H., skazanego za przestępstwo z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i art. 64 § 1 k.k., wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego. Zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego, polegającą na błędnej wykładni art. 200 § 1 k.k. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, wskazując, że zarzut naruszenia prawa materialnego był nieuprawniony i zmierzał do obejścia zakazu kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji. Sąd uznał, że zachowanie skazanego wypełniło znamiona czynu z art. 200 § 1 k.k.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J. H., który został skazany za przestępstwo z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i art. 64 § 1 k.k. przez Sąd Rejonowy, a następnie utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego. Obrońca w kasacji zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego, tj. art. 200 § 1 k.k., poprzez błędną wykładnię tego przepisu i przyjęcie, że opisane zachowania skazanego (całowanie, dotykanie, klepanie dziecka, składanie deklaracji miłości i proponowanie wspólnego wyjścia) wypełniają definicję innej czynności seksualnej. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że zarzut naruszenia prawa materialnego był nieuprawniony, gdyż przedmiotem kasacji nie mogą być ustalenia faktyczne ani ocena dowodów, a obrońca w istocie kwestionował ocenę prawną dokonaną przez sąd pierwszej instancji. Sąd Najwyższy potwierdził, że zachowanie skazanego, biorąc pod uwagę różnicę wieku między nim a 11-letnią pokrzywdzoną, wypełniło znamiona czynu z art. 200 § 1 k.k., mieszcząc się w pojęciu „innej czynności seksualnej”.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, takie zachowania, zwłaszcza w kontekście różnicy wieku między sprawcą a małoletnią pokrzywdzoną (11 lat), wypełniają znamiona przedmiotowe czynu z art. 200 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zarzut naruszenia prawa materialnego w kasacji był instrumentalny i nieuprawniony. Potwierdził, że zachowanie skazanego, choć nie stanowiło obcowania płciowego, mieściło się w szerokim rozumieniu pojęcia 'innej czynności seksualnej' związanej z życiem płciowym człowieka i cielesnym zaangażowaniem ofiary, zwłaszcza wobec 11-letniej pokrzywdzonej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. H.osoba_fizycznaskazany
W. O.osoba_fizycznapokrzywdzona
adw. J. K.inneobrońca skazanego (z urzędu)
Prokurator Prokuratury Okręgowej w W.organ_państwowyprokurator

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 200 § § 1

Kodeks karny

Definicja 'innej czynności seksualnej' obejmuje zachowania niebędące obcowaniem płciowym, ale związane z życiem płciowym człowieka i cielesnym zaangażowaniem ofiary.

Pomocnicze

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.

k.p.k. art. 41 § § 2 i 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa orzeczenia zakazu kontaktowania się i przebywania z osobami małoletnimi.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 4 i 5

Kodeks postępowania karnego

Podstawa oddalenia wniosku dowodowego.

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

Przedmiot zaskarżenia kasacją.

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zwolnienia od kosztów sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja obrońcy jest oczywiście bezzasadna. Zarzut naruszenia prawa materialnego jest nieuprawniony i instrumentalny. Zachowanie skazanego wypełnia znamiona czynu z art. 200 § 1 k.k.

Odrzucone argumenty

Obrońca zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego (art. 200 § 1 k.k.) poprzez błędną wykładnię. Obrońca zarzucił obrazę przepisów postępowania (art. 7, 410, 170 k.p.k.) w apelacji. Obrońca zarzucił rażącą niewspółmierność kary.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. zarzut naruszenia prawa karnego materialnego został podniesiony przez obrońcę czysto instrumentalnie w zamiarze obejścia zakazu kwestionowania w kasacji ustaleń faktycznych. Zachowanie skazanego niewątpliwie bowiem odpowiadało pojęciu „innej czynności seksualnej” w rozumieniu art. 200 § 1 k.k.

Skład orzekający

Barbara Skoczkowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'innej czynności seksualnej' w kontekście art. 200 § 1 k.k., dopuszczalność zarzutów w kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki zarzutów podniesionych w kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie przestępstwa seksualnego wobec dziecka i precyzyjnej interpretacji przepisów karnych. Pokazuje mechanizmy obrony w postępowaniu kasacyjnym.

Sąd Najwyższy: Całowanie i dotykanie dziecka to 'inna czynność seksualna'. Kasacja obrońcy oddalona.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KK 418/21
POSTANOWIENIE
Dnia 16 września 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w dniu 16 września 2021 r.
sprawy
J. H.
,
skazanego za popełnienie przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i art. 64 § 1 k.k.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego,
od wyroku Sądu Okręgowego we W.,
z dnia 23 lutego 2021 r., sygn. akt IV Ka [...],
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W., z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. akt II K [...]
postanowił
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa zł 80/100), w tym 23% VAT, z tytułu wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji;
3. zwolnić J. H. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. akt II K [...], J. H. został uznany za winnego tego, że:
„w okresie od marca 2019 r. do 20 czerwca 2019r. w W. doprowadził małoletnią poniżej 15 lat W. O. do poddania się innej czynności seksualnej, poprzez wielokrotne całowanie dziecka w policzek, dotykanie jej i klepanie w okolice pośladków i nóg, w tym wypowiadanie do dziewczynki słów:
że ją kocha, że jest jego
i proponował by poszła z nim do jego domu, przy czym zarzucanego czynu dopuścił się będąc uprzednio skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w W., sygn. akt V K [...], za czyn z art. 200 § 1 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od 30.01.2017 r. do 29.01.2019 r.”,
to jest popełnienia przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to wymierzył mu karę 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Ponadto Sąd, na podstawie art. 41 a § 2 i 3 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz kontaktowania się i przebywania z osobami małoletnimi - dożywotnio.
Apelację od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, który zarzucił:
1.
„obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, a to art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, polegającą na uznaniu zeznań pokrzywdzonej W. O. za wiarygodne, podczas gdy z innych przeprowadzonych dowodów, tj. zeznań świadka B. O. wynika, iż małoletnia pokrzywdzona ujawniała w przeszłości skłonności do konfabulacji, co ostatecznie skutkowało przyjęciem winy oskarżonego w oparciu wyłącznie o dowód z przesłuchania pokrzywdzonej;
2.
obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, a to art. 170 § 1 pkt 4 i 5 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku dowodowego o przesłuchaniu świadka M. B., który to świadek był wskazywany przez oskarżonego jako kluczowy od początku toczącego się postępowania, albowiem świadek miał zeznać na okoliczność, że oskarżony unikał kontaktów z pokrzywdzoną, o przebiegu tych kontaktów, a nadto, że oskarżony polecił M. B., aby odwiodła pokrzywdzoną od dalszego kontaktowania się z oskarżonym, a zatem błędnie Sąd Rejonowy uznał, że wniosek zmierza wyłącznie do przedłużenia postępowania, zaś niemożność przeprowadzenia dowodu wynikła wyłącznie z braku podjęcia wystarczających środków w celu doprowadzenia świadka na rozprawę, która to okoliczność nie może negatywnie wpływać na sytuację procesową oskarżonego.
Na wypadek nieuwzględnienia powyższych zarzutów, obrońca podniósł dodatkowo zarzut:
3.
rażącej niewspółmierności orzeczonej kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat i 8 miesięcy, wskazując, że orzeczona w takim wymiarze kara jest wyższa niż kara o orzeczenie której wnosił oskarżyciel publiczny, co samo w sobie świadczy o jej niewspółmiernej surowości”.
Podnosząc takie zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie J. H. od zarzucanego mu czynu.
Sąd Okręgowy w W., po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem z dnia 23 lutego 2021 r., sygn. akt IV Ka [...], utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego J. H., który zaskarżając go w całości zarzucił: „rażącą obrazę prawa materialnego, która miała istotny wpływ na treść wyroku, tj. art. 200 § 1 k.k., polegającą na dokonaniu błędnej wykładni tego przepisu i przyjęciu, że przypisane skazanemu zachowania, tj.
wielokrotne całowanie dziecka w policzek, dotykanie jej i klepanie w okolice pośladków i nóg, w tym wypowiadanie do dziewczynki słów, że ją kocha, że jest jego i proponowanie by poszła z nim do jego domu
wypełnia definicję innej czynności seksualnej, co skutkowało błędnym przyjęciem, że skazany popełnił czyn z art. 200 § 1 k.k.”.
Podnosząc tak sformułowany zarzut, obrońca oskarżonego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w W. w całości oraz uniewinnienie skazanego, ewentualnie o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w W. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Prokurator Prokuratury Okręgowej w W. w pisemnej odpowiedzi na kasację, wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja obrońcy skazanego J. H. jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że Sąd Okręgowy w W. wydając zaskarżony wyrok dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego.
Słusznie wskazuje prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację, że analizy treści kasacji i zawartego w niej zarzutu należy dokonywać w kontekście zarzutów podnoszonych w apelacji obrońcy oskarżonego. Obrońca w apelacji, tak jak to zostało wskazane powyżej, podnosił jedynie zarzuty obrazy przepisów postępowania związane bezpośrednio z oceną dowodów czy to oddaleniem wniosku dowodowego w postaci przesłuchania świadka oraz rażącą niewspółmierność kary. Uzasadnienie orzeczenia Sądu odwoławczego wskazuje, że zarzuty te zostały rozpoznane i to w sposób prawidłowy, zgodny nie tylko z wymogami art. 433 § 2 k.p.k., ale również z wymogami art. 457 § 3 k.p.k. Podnoszenie obecnie w kasacji przez skarżącego zarzutu naruszenia prawa materialnego tj. przepisu art. 200 § 1 k.k. jest więc całkowicie nieuprawnione i bezzasadne. Zgodnie bowiem z treścią art. 519 k.p.k. przedmiotem zaskarżenia kasacją mogą być jedynie orzeczenia sądu odwoławczego, natomiast obrońca skazanego przedmiotem zarzutu oraz argumentacji zawartej w uzasadnieniu kasacji dotyczącej tego zarzutu, uczynił ocenę prawną przestępstwa, które zostało przypisane skazanemu, która dokonana została przez Sąd I instancji. Zarzut skierowany jest więc przeciwko rozstrzygnięciu Sądu I instancji i zmierza do poddania ponownej ocenie orzeczenia Sądu I instancji, a nie orzeczenia Sądu odwoławczego, który przecież tego przepisu nie stosował. Stwierdzić więc można, że
zarzut rażącego naruszenia prawa karnego materialnego został podniesiony przez obrońcę czysto instrumentalnie w zamiarze obejścia zakazu kwestionowania w kasacji ustaleń faktycznych.
Podkreślić natomiast należy, że Sąd odwoławczy, dokonując oceny wyroku Sądu I instancji, dokonał jej nie tylko w kontekście zarzutów apelacyjnych, ale również kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego. Zauważył on, że zachowanie polegające na całowaniu pokrzywdzonej w policzek, dotykaniu jej i klepaniu w okolice pośladków i nóg i mówieniu że ją kocha i proponowaniu, żeby pokrzywdzona z nim poszła do jego mieszkania, wypełniło znamiona przedmiotowe czynu z art. 200 § 1 k.k. Dokonując oceny prawnej tego czynu nie można pomijać również różnicy wieku między skazanym a pokrzywdzoną, która w chwili czynu miała zaledwie 11 lat. Słusznie więc uznał Sąd odwoławczy, że ustalenia co do zamiaru popełnienia przypisanego skazanemu przestępstwa były prawidłowe. Zachowanie skazanego niewątpliwie bowiem odpowiadało pojęciu „innej czynności seksualnej” w rozumieniu art. 200 § 1 k.k., było to bowiem zachowanie nie mieszczące się w pojęciu „obcowanie płciowe”, ale które związane było z szeroko rozumianym życiem płciowym człowieka, polegające na kontakcie cielesnym sprawcy z pokrzywdzonym lub przynajmniej na cielesnym i mającym charakter seksualny zaangażowaniu ofiary (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1999 r., I KZP 17/99).
Sąd Najwyższy zwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych postępowania kasacyjnego w oparciu o przepis art. 624 § 1 k.p.k. oraz zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. K. kwotę 442,80 zł, w tym 23% VAT z tytułu wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI