V KK 415/10

POSTANOWIENIE  Z  DNIA  3  LUTEGO  2011  R. 
V  KK  415/10 
 
 
 
Tak, jak dla ustalenia zakresu pojęcia mienia niezbędne jest 
sięgnięcie do prawa cywilnego, tak również przy badaniu relacji osób 
uprawnionych do przedmiotu czynności wykonawczej przestępstwa 
określonego w art. 193 k.k. konieczne jest uwzględnienie regulacji 
normatywnych funkcjonujących w innych – pozakarnych – dziedzinach 
prawa. 
Przewodniczący : sędzia SN P. Kalinowski. 
 
Sąd Najwyższy na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k., po 
rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2011 r. sprawy Izabeli F. i Katarzyny H.,  
oskarżonych z art. 193 k.k. i in., z powodu kasacji wniesionej przez 
pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku Sądu Okręgowego w 
Z. z dnia 4 października 2010 r., zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w 
Z. z dnia 12 listopada 2009 r., 
 
postanowił o d d a l i ć  kasację jako oczywiście bezzasadną (…). 
U Z A S A D N I E N I E  
 
Kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego 
Mirosława F. okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, tj. takim, który 
przemawiał za jej oddaleniem w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k. 
Jak już wielokrotnie podkreślano, w orzecznictwie Sądu Najwyższego od 
lat utrwalone jest stanowisko, odwołujące się zresztą do wyraźnej woli 
ustawodawcy, zgodnie z którym postępowanie kasacyjne ani nie stanowi 

 
2
trzeciej instancji, ani nie oznacza ponownego rozpoznania sprawy 
zakończonej już przecież prawomocnym wyrokiem. Kasacja jest bowiem 
nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia mającym na celu zbadanie zarzutów 
skierowanych pod adresem sądu odwoławczego, sprowadzających się do 
zakwestionowania sposobu jego postępowania i zakresu przeprowadzonej 
przez niego kontroli instancyjnej oraz dokonanej wykładni prawa. 
W niniejszej sprawie autor kasacji sformułowa³ zarzut obrazy prawa 
materialnego, która mia³a polegaę na wadliwym – zdaniem skaræ¹cego – 
zastosowaniu dyrektywy wynikaj¹cej z treci art. 28¹ k.r.o. do interpretacji 
znamion przestźpstwa opisanego w art. 193 k.k., przez co mia³o doję do 
naruszenia tego ostatniego przepisu i art. 8 ust. 1 Konwencji o ochronie 
praw człowieka i podstawowych wolności. W realiach tej sprawy, tak 
skonstruowany zarzut jest całkowicie chybiony i nie znajduje oparcia w 
argumentacji przywołanej w części motywacyjnej, ani też – co szczególnie 
istotne – nie ustosunkowuje się należycie do wywodów zaprezentowanych 
w uzasadnieniu kwestionowanego wyroku. Sąd odwoławczy, orzekając 
odmiennie co do istoty sprawy słusznie podkreślił konieczność ścisłej 
wykładni znamion przestępstwa z art. 193 k.k. Jednym z zasadniczych jego 
elementów jest zagadnienie „wdarcia” się do obiektu, który w stosunku do 
sprawcy ma stanowić mienie „cudze”. Podkreślić trzeba, że tak opisane 
znamiona przestępstwa z art. 193 k.k. może zrealizować jedynie sprawca, 
któremu nie przysługuje – na mocy obowiązujących przepisów lub 
istniejących między stronami relacji bądź umów – prawo dostępu do 
obiektu będącego formalnie mieniem „cudzym” w stosunku do niego. 
Natomiast osoba, która z mocy prawa lub w wyniku czynności cywilno-
prawnych uzyskuje dostęp do takiego obiektu, staje się osobą uprawnioną 
w rozumieniu art. 193 k.k. – również w stosunku do właściciela obiektu z 
ograniczeniami wynikającymi z prawa cywilnego (por. A.Zoll [w:] A. 
Barczak-Oplustil, G. Bogdan, Z. Ćwiąkalski, M. Dąbrowska-Kardas, P. 

 
3
Kardas, J. Majewski, J. Raglewski, M. Rodzynkiewicz, M. Szewczyk, W. 
Wróbel, A. Zoll [red.]: Kodeks Karny. Komentarz, Kraków 2006, t. II, s. 
568). W świetle przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, które 
zasadnie wskazał Sąd odwoławczy, oskarżona Izabela F. w swej 
ówczesnej sytuacji prawnej w dniu zdarzenia nie utraciła przymiotu osoby 
uprawnionej do dostępu do domu oskarżyciela subsydiarnego, gdzie 
jeszcze trzy tygodnie wcześniej zamieszkiwała w sposób stały. Dokonując 
takiej oceny statusu oskarżonej Sąd drugiej instancji trafnie przywołał 
zarówno dotychczasowe orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące tej 
materii, jak i poglądy wyrażone w piśmiennictwie prawniczym. Stanowisko 
to nie zostało podważone wywodami przedstawionymi przez skarżącego, 
który ograniczył się do jego zanegowania. Tymczasem, stawiając zarzut 
obrazy prawa materialnego to autor środka zaskarżenia jest zobowiązany 
do wykazania, że sąd błędnie zastosował konkretną normę prawną lub też 
bezzasadnie 
nie 
uwzględnił 
normy, 
do 
której 
zastosowania 
był 
zobowiązany. Zaprezentowane w tym zakresie motywy nie przekonują ani 
nie potwierdzają tezy o wadliwym posłużeniu się uregulowaniami prawnymi 
spoza sfery prawa karnego dla zinterpretowania znamion przestępstwa. 
Tak, jak dla ustalenia zakresu pojęcia mienia niezbędne jest sięgnięcie do 
prawa cywilnego, tak również przy badaniu relacji osób uprawnionych do 
przedmiotu czynności wykonawczej przestępstwa określonego w art. 193 
k.k. konieczne jest uwzględnienie regulacji normatywnych funkcjonujących 
w innych – pozakarnych – dziedzinach prawa. Prawo własności, na które 
powołał się autor kasacji, podobnie jak wiele innych uprawnień 
zagwarantowanych w konstytucji, nie ma charakteru absolutnego i doznaje 
ograniczeń przewidzianych w przepisach rangi ustawowej, kształtujących i 
chroniących równie istotne prawa obywatelskie innych osób. 
Przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zawierają regulacje 
tego 
rodzaju 
uzasadnione 
racjami 
społecznymi, 
właśnie 
w 
imię 

 
4
zabezpieczenia pozycji małżonka, który zamieszkiwał w mieszkaniu 
stanowiącym wyłączną własność drugiego z małżonków, co w tej sprawie 
sąd odwoławczy szczegółowo przedstawił w pisemnym uzasadnieniu 
swego rozstrzygnięcia. 
Ustalony przez tenże sąd status oskarżonej Izabeli F. determinował 
również sytuację prawną współoskarżonej Katarzyny H., przesądzając o 
braku wyczerpania także przez nią znamion przestępstwa z art. 193 kk.  
Wbrew końcowym wywodom autora kasacji nie ma natomiast żadnych 
podstaw do tego, aby do oceny wypełnienia znamion przestępstwa, 
przeprowadzanej w ramach procesu karnego, stosować dyrektywy zawarte 
w art. 5 k.c.  
W tej sytuacji należało dojść do przekonania, że nie można podzielić 
argumentacji skarżącego, zaś zarzuty i wnioski zaprezentowane w skardze 
kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie, co w konsekwencji 
doprowadziło do oddalenia jej jako oczywiście bezzasadnej.