V KK 4/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego T.K., który został uznany za winnego przestępstwa z art. 209 § 1 k.k. (niealimentacja) w brzmieniu sprzed 31 maja 2017 r. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Obrońca zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa, w tym art. 451 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. i art. 42 ust. 2 Konstytucji RP, przez bezzasadne nieuwzględnienie wniosków skazanego o doprowadzenie go na rozprawę apelacyjną, mimo kwestionowania ustaleń faktycznych. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 174 k.p.k. przez przyjęcie, że dowód z wyjaśnień oskarżonego może zostać zastąpiony jego pismem lub stanowiskiem obrońcy. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że prawo do obrony jest fundamentalną zasadą, ale jego naruszenie musi być rażące i mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. W realiach sprawy, prawo do obrony zostało zrealizowane na wcześniejszych etapach postępowania, a skazany i jego obrońca nie przedstawili nowych okoliczności faktycznych uzasadniających konieczność osobistej obecności skazanego na rozprawie apelacyjnej. Sąd odwoławczy zasadnie uznał udział skazanego za zbędny. Zarzut naruszenia art. 174 k.p.k. również uznano za niezasadny, ponieważ nie przedstawiono dowodów, które wymagałyby zastąpienia wyjaśnień skazanego. W konsekwencji kasację oddalono, skazanego zwolniono od kosztów postępowania kasacyjnego, a obrońcy z urzędu zasądzono wynagrodzenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja prawa do obrony w kontekście rozpraw apelacyjnych i wymogów kasacji, a także stosowania art. 174 k.p.k.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nieuwzględnienie wniosku skazanego o doprowadzenie go na rozprawę apelacyjną, w sytuacji gdy kwestionowane są ustalenia faktyczne, stanowi rażące naruszenie prawa do obrony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli naruszenie nie miało istotnego wpływu na treść orzeczenia i nie przedstawiono nowych okoliczności faktycznych uzasadniających obecność skazanego.
Uzasadnienie
Prawo do obrony jest fundamentalne, ale jego naruszenie musi być rażące i wpływać na treść orzeczenia. Sąd odwoławczy ma prawo odmówić doprowadzenia skazanego, jeśli nie ma ku temu istotnych podstaw faktycznych lub prawnych, a prawo do obrony zostało zrealizowane na wcześniejszych etapach.
Czy dowód z wyjaśnień oskarżonego może zostać zastąpiony jego pismem lub stanowiskiem obrońcy?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nie ma przeszkód i dokumenty te są wykorzystywane obok wyjaśnień lub zeznań.
Uzasadnienie
Przepis art. 174 k.p.k. mówi o zastępowaniu, co nie wyklucza wykorzystania pism obok innych dowodów. W tej sprawie zarzut był hipotetyczny, gdyż skazany nie przedstawił dodatkowych wyjaśnień.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| O. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| adw. R. M. | inne | obrońca z urzędu |
Przepisy (8)
Główne
k.k. art. 209 § § 1
Kodeks karny
W brzmieniu sprzed dnia 31 maja 2017 r.
k.k. art. 64 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 451
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy doprowadzenia oskarżonego na rozprawę odwoławczą.
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Zasada prawa do obrony.
k.p.k. art. 174
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zastępowania dowodu z wyjaśnień oskarżonego.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Warunek skuteczności zarzutu kasacyjnego - wykazanie istotnego wpływu naruszenia na treść orzeczenia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Zwalnia od kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do obrony zostało zrealizowane na wcześniejszych etapach postępowania. • Brak przedstawienia nowych okoliczności faktycznych uzasadniających obecność skazanego na rozprawie apelacyjnej. • Naruszenie prawa do obrony nie miało istotnego wpływu na treść orzeczenia. • Zarzut naruszenia art. 174 k.p.k. jest hipotetyczny i niezasadny.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa do obrony przez nieuwzględnienie wniosku o doprowadzenie skazanego na rozprawę apelacyjną. • Naruszenie art. 174 k.p.k. przez zastąpienie dowodu z wyjaśnień oskarżonego jego pismem lub stanowiskiem obrońcy.
Godne uwagi sformułowania
kasacja obrońcy skazanego okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym • dla skuteczności kasacji nie jest wystarczające wskazanie na naruszenie określonego przepisu prawa, lecz konieczne jest również wykazanie, że takie naruszenie ma charakter rażący oraz wpłynęło istotnie na treść zaskarżonego kasacją orzeczenia • podjęcie decyzji przez sąd odwoławczy o niesprowadzaniu oskarżonego na rozprawę, jest działaniem w granicach prerogatywy nadanej mu przez ustawodawcę w przepisie art. 451 k.p.k.
Skład orzekający
Tomasz Artymiuk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja prawa do obrony w kontekście rozpraw apelacyjnych i wymogów kasacji, a także stosowania art. 174 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów podniesionych w kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady procesowej - prawa do obrony, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na szczegółowej analizie przepisów i utrwalonego orzecznictwa, co czyni ją bardziej interesującą dla prawników niż dla szerokiej publiczności.
“Czy brak obecności na rozprawie apelacyjnej to zawsze naruszenie prawa do obrony? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.