V KK 397/11

Sygn. akt V KK 397/11 
 
 
W Y R O K 
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
Dnia 5 lipca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
 
SSN  Tomasz Grzegorczyk (przewodniczący) 
 
 
 
SSN  Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) 
 
 
 
SSN  Zbigniew Puszkarski 
 
 
 
 
 
przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej  Barbary Nowińskiej 
w sprawie: T. W. 
skazanego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i innych 
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie 
w dniu 5 lipca 2012 r. 
kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego 
od wyroku Sądu Okręgowego  
z dnia 28 czerwca 2011 r.,  
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego  
z dnia 31 marca 2011 r.,  
1) uchyla zaskarżony wyrok, na podstawie art. 435 k.p.k. także 
wobec: R. K. oraz T. G. i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu 
– do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym; 
2) zarządza zwrot na rzecz T. W. kwoty 450 (czterysta pięćdziesiąt) zł 
tytułem uiszczonej przez niego opłaty od kasacji. 
 
 

 
2
U Z A S A D N I E N I E 
Prokurator Prokuratury Rejonowej oskarżył T. W. o dokonanie, 
pozostających w zbiegu realnym, 36 występków, kwalifikując każdy z nich z 
art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. Miały one polegać na tym, że działając 
wspólnie i w porozumieniu z R. K. i T. G., w ramach zorganizowanej grupy 
przestępczej kierowanej przez R. K. oraz w celu osiągnięcia korzyści 
majątkowej wprowadził w błąd poszczególnych pokrzywdzonych oferując im 
do sprzedaży odpowiednie samochody za wskazaną kwotę i sprowadzenie ich z 
zagranicy, po czym przyjmował od nich zaliczkę w stosownej kwocie, wpłaconą 
przez nich na założone przez siebie w ING Banku Śląskim SA, bądź Lukas 
Bank S.A. na nazwiska różnych osób konta, przy czym z tego zobowiązania się 
nie wywiązał, a zaliczek nie zwrócił. 
Wyrokiem z dnia 31 marca 2011 r. Sąd Rejonowy uznał T. W. za 
winnego popełnienia tych zarzucanych mu czynów, z tym że z ich opisów 
wyeliminował słowa „w ramach zorganizowanej grupy przestępczej kierowanej 
przez R. K.”, a także ustalił, że działał on w krótkich odstępach czasu w 
wykonaniu z góry powziętego zamiaru i zakwalifikował je jako występek z art. 
286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i na podstawie art. 286 § 1 k.k. oraz art. 33 § 1, 
§ 2 i § 3 k.k. wymierzył mu karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności oraz 100 
stawek dziennych grzywny w kwocie po 30 zł każda. 
Na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 §1 pkt 1 k.k. i art. 73 § 1 k.k., 
wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności, podobnie jak i tych kar 
orzeczonych wobec skazanych także tym wyrokiem: R. K. i T. G., warunkowo 
zawiesił na okres lat pięciu, oddając każdego z nich w okresie próby pod dozór 
kuratora. 
Nadto na podstawie art. 415 § 1 i § 4 k.p.k. zasądził solidarnie od 
wszystkich trzech oskarżonych odszkodowania pieniężne, w stosownych 
kwotach, na rzecz wskazanych 38 pokrzywdzonych. 
Wyrok ten zaskarżył oskarżony T. W. oraz prokurator. 

 
3
Oskarżony zaskarżył go tylko w części dotyczącej orzeczenia o 
„solidarnej 
zapłacie 
odszkodowania 
w 
pełnej 
wysokości 
na 
rzecz 
pokrzywdzonych”, albowiem „jest dla niego krzywdzące i nadmiernie 
dolegliwe”. 
Natomiast prokurator zaskarżył go w całości na niekorzyść wszystkich 
trzech oskarżonych, odnośnie T. W. i pozostałych dwóch oskarżonych, 
zarzucając mu błędne ustalenia faktyczne, że nie działali oni w zorganizowanej 
grupie przestępczej oraz obrazę przepisów: art. 92 k.p.k., art. 366 §1 k.p.k. i art. 
410 k.p.k. polegającą na wydaniu wyroku bez dopuszczenia dowodu z akt 
sprawy III K 8/08 Sądu Okręgowego, w której zawarte ustalenia mogły 
„doprowadzić do przyjęcia prawidłowej kwalifikacji prawnej czynów 
zarzuconych oskarżonym, to jest z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k.”. 
Apelacje te rozpoznał Sąd Okręgowy w dniu 28 czerwca 2011 r. 
Wyrokiem tego dnia wydanym zmienił to zaskarżone nimi orzeczenie wobec T. 
W. w ten sposób, że: 
- ustalił, że on wraz z pozostałymi oskarżonymi działał w zorganizowanej 
grupie przestępczej, którą kierował oskarżony R. K. i przypisane im czyny 
ciągłe zakwalifikował jako przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w 
zw. z art. 65 § 1 k.k., a za podstawę ich skazania przyjął art. 286 § 1 k.k. w zw. z 
art. 65 § 1 k.k.; 
- uchylił orzeczenie o warunkowym zawieszeniu wykonania wymierzonej 
mu kary łącznej pozbawienia wolności oraz o oddaniu go pod dozór kuratora 
sądowego, w pozostałej części wyrok ten utrzymał wobec niego w mocy, po 
uznaniu jego apelacji za oczywiście bezzasadną. 
Kasację od tego wyroku sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego 
T. W. 
Zaskarżył on ten wyrok w całości i zarzucił mu rażące naruszenie prawa 
procesowego, które miało wpływ na jego treść: 
1) 
art. 4 k.p.k. i art. 7 k.p.k. polegające na przekroczeniu prawa do 
swobodnej oceny dowodów i jednostronnej ocenie zebranego w sprawie 

 
4
materiału dowodowego wyłącznie pod kątem jego interpretacji na niekorzyść T. 
W. poprzez uznanie, iż w okresie objętym treścią zarzutu aktu oskarżenia działał 
on w zorganizowanej grupie przestępczej w sytuacji, gdy z zebranego w sprawie 
materiału dowodowego wynika, że działa on wspólnie i w porozumieniu  
wyłącznie z R. K., co potwierdzają wyjaśnienia skazanych, zwłaszcza te złożone 
w trakcie postępowania przygotowawczego; 
2) 
art. 5 § 1 k.p.k. i art. 42 ust. 3 Konstytucji RP domniemania 
niewinności poprzez:  
-oparcie wyroku na bazie niezakończonego postępowania w innej sprawie 
toczącej się przeciwko T. W.; 
-zaliczeniu w poczet dowodów aktu oskarżenia w innej sprawie toczącej 
się przeciwko T. W.; 
3) 
art. 5 § 2 k.p.k. wynikającą z rozstrzygnięcia na niekorzyść T. W. 
wszelkich nie dających się usunąć wątpliwości i w konsekwencji oparcie jego 
skazania na domniemaniu, że brał udział w zorganizowanej grupie przestępczej 
w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sądu odwoławczego oparte zostało jedynie na 
przyjętych założeniach i domniemaniach związanych z tą okolicznością przy 
jednoczesnym braku jakichkolwiek dowodów bezpośrednio wskazujących na 
sprawstwo i winę T. W. w tym zakresie, a w szczególności świadczących, że: 
a) skazani działali wspólnie i w porozumieniu w zorganizowanej grupie 
przestępczej od sierpnia do listopada 2003 r. w sytuacji, gdy dowody, a w 
szczególności wyjaśnienia skazanych, nie pozwalają na przypisanie im 
współdziałania w takiej grupie m.in. z uwagi na współdziałanie T. W. wyłącznie 
z R. K., 
b) T. W. obejmował swoją świadomością i wiedzą przynależność do 
zorganizowanej grupy przestępczej, której celem było wyłudzanie zaliczek na 
zakup samochodów w sytuacji, gdy nie zostało udowodnione istnienie takiej 
więzi organizacyjnej, 
i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie 
sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. 

 
5
Prokurator Prokuratury Okręgowej w odpowiedzi na kasację wniósł o jej 
oddalenie. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
W stwierdzonych w sprawie okolicznościach nie sposób uznać 
bezzasadności kasacji. 
Zaskarżony nią wyrok zapadł z oczywistą obrazą przepisów prawa 
procesowego. Tak tych wskazanych w zarzutach kasacji, jak i innych w niej 
niedostrzeżonych, w szczególności art. 454 § 2 k.p.k., pozostającej zgodnie z 
treścią art. 536 k.p.k., poza granicami rozpoznania tej kasacji. 
Przystępując do wykazania powodów zasadności takiej oceny, już na 
wstępie, zauważyć należy, że uzasadnienia wyroków obydwu sądów zostały 
sporządzone niestarannie, miejscami wręcz ogólnikowo, bez respektowania 
wymogów art. 424 k.p.k., który to przepis, wobec reformatoryjnego wyroku 
sądu odwoławczego, tenże sąd miał również obowiązek przestrzegać. 
Sytuacja ta spowodowała niemożność ustalenia obecnie przesłanek, 
którymi te Sądy kierowały się przyjmując (Sąd Okręgowy), czy odrzucając (Sąd 
Rejonowy) działanie oskarżonych w ramach zorganizowanej grupy przestępczej 
podczas dokonywania czynów zarzucanych im jako pozostające w zbiegu 
realnym i przypisanych jako poszczególne czyny ciągłe. 
Ta kluczowa kwestia (okoliczności dotyczące sprawstwa oskarżonych 
poszczególnych czynów nie są w istocie sporne) nie była przedmiotem 
szczególnego zainteresowania obydwu sądów, jakkolwiek Sąd Rejonowy, 
wbrew treści zarzutów z aktu oskarżenia, przyjął iż oskarżeni nie działali w 
zorganizowanej grupie przestępczej, a Sąd Okręgowy, mimo że było to 
pierwszorzędnym zarzutem apelacji prokuratora, ustalił że tak było. 
Pobieżność rozstrzygania tej kwestii tym bardziej jest niezrozumiała gdy 
się zważy na to, iż obydwa sądy były świadome toczącego się przeciwko 
oskarżonym i innym osobom postępowania w sprawie III K 8/08 Sądu 
Okręgowego i faktu postawienia w nim tym to oskarżonym analogicznych 
zarzutów dokonywania tożsamych oszustw wobec innych osób, obok zarzutów 

 
6
kierowania tą grupą przestępczą, którą mieli stanowić (R. K.), bądź też tylko 
brania w niej udziału (T. G. i T. W.). 
Nie sposób też nie wytknąć prokuratorowi nieracjonalności działań 
wówczas, gdy postanowieniem z dnia 27 grudnia 2007 r. zdecydował się w 
sprawie 1 Ds. 1807/06 wyłączyć z akt śledztwa 1 Ds. 1062/07 materiały 
przeciwko oskarżonym będące przedmiotem osądu w niniejszej sprawie (mimo 
że działanie przestępcze, których one dotyczyły stanowiły tylko niewielką część 
przestępstw w tej sprawie „głównej” im zarzucanych i z racji tożsamości 
zachowań oraz zamiarów, które im towarzyszyły, a także czasu ich dokonania, 
mogły być one wszystkie potraktowane jako jeden czyn ciągły, co przy 
zsumowaniu wartości poszczególnych wyłudzonych kwot, miało oczywisty 
wpływ tak na właściwość rzeczową rozpoznającego sprawę sądu, jak i 
prawidłowy osąd całokształtu (zarzucanej) im działalności przestępczej. 
Decyzja ta pośrednio przyczyniła się do kontrowersji wokół rozstrzygnięć 
dotyczących możliwości przypisania oskarżonym w niniejszej sprawie działania 
w zorganizowanej grupie. 
Materiał dowodowy, który (ewidentnie) miałby to wykazać, zgromadzono 
bowiem przede wszystkim w sprawie Sądu Okręgowego. Obszerność tej sprawy 
jest wręcz olbrzymia, skoro przedmiotem osądu w niej było 315 zarzucanych, 
popełnionych w różnych konfiguracjach osobowych, wobec różnych osób, w 
różnych miejscach, czynów. Wobec tego, że te poszczególne sprawy 
rozstrzygały dwa różne sądy i to częściowo równolegle, skorzystanie z 
dowodów zebranych w sprawie  III K 8/08 Sądu Okręgowego przez Sąd 
Rejonowy było z pewnością utrudnione. Niemniej jednak, Sąd ten – mimo 
świadomości tych uwarunkowań procesowych (dołączył wszak odpis aktu 
oskarżenia z tej sprawy do akt niniejszej sprawy) – żadnych działań 
dowodowych nie podjął, a równocześnie odrzucił zarzucane oskarżonym 
działanie 
w 
zorganizowanej 
grupie 
przestępczej, 
bez 
weryfikowania 
poprawności tego stanowiska poprzez te dowody ze sprawy „głównej”, które 
były podstawą postawienia w niej oskarżonym zarzutu działania w 

 
7
zorganizowanej grupie przestępczej. Podobne zaniedbania i zachowania cechują 
też postępowanie sądu odwoławczego. Ten bowiem poczynił w tej mierze 
przeciwne ustalenia, ale także bez jakiejkolwiek poważnej próby wykazania ich 
podstawy dowodowej. 
Poczynienie powyższych krytycznych uwag wydaje się koniecznym by 
zaakcentować 
nieprawidłowości 
dotychczasowego 
postępowania, 
które 
doprowadziły do konieczności uchylania w postępowaniu kasacyjnym, 
zaskarżonego wyroku. Skutkiem tego jest dalsza przewlekłość postępowania, 
sama w sobie będąca zjawiskiem nagannym i nietolerowanym w państwie 
prawa. Tym bardziej niezrozumiała w sytuacji, w której oskarżeni same 
okoliczności faktyczne dotyczące poszczególnych czynów, w istocie przyznają, 
inaczej tylko interpretują charakter wzajemnego współsprawstwa. 
Odnosząc się zaś do podniesionych w kasacji obrońcy T. W. zarzutów 
należy stwierdzić, co następuje: 
W pełni zasadny jest, podniesiony w niej jako pierwszy, zarzut obrazy 
przez sąd odwoławczy normy zawartej w art. 7 k.p.k., Sąd ten konstatując, iż 
zebrany w sprawie materiał dowodowy i poczynione na jego podstawie ustalenia 
faktyczne pozwalały Sądowi Rejonowemu uznać, że oskarżeni działali w 
zorganizowanej grupie przestępczej - i w konsekwencji – dokonując zmiany 
tych ustaleń (czego jak gdyby sąd ten w ogóle nie spostrzegł) w sposób 
odpowiadający tej ocenie, nie dopełnił tych wszystkich wymagań, od których 
spełnienia 
ustawa 
karna 
procesowa 
uzależnia 
procesową 
możliwość 
aprobowania takiego stanowiska w toku kontroli odwoławczej. Od lat 
konsekwentnie przyjmuje się – tak w orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie 
(por. wyroki Sądu Najwyższego z : 5 września 1974 r., II KR 114/74, OSNKW 
1975, z. 2, poz. 28; 19 października 1979 r. Rw 335/79, OSNKW 1980, z. 1, 
poz. 11; 9 listopada 1990 r., WRN 149/90, OSNKW 1991, z. 7-9, poz. 41; 
postanowienie Sądu Najwyższego z 13 października 2010 r. IV KK 248/10, 
OSNWSK 2010/1/1940; a także: T. Grzegorczyk – Kodeks postępowania 
karnego oraz ustawa o świadku koronnym. Komentarz, 5 wydanie, s. 68-72; P. 

 
8
Hofmański, E. Sadzik, K. Zgryzek – Kodeks postępowania karnego. Tom I 
Komentarz, 3 wydanie, s. 72-81), że do uznania przekonania sądu o 
wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych za pozostające pod 
ochroną przepisu art. 7 k.p.k., niezbędne jest przyjęcie, po pierwsze, by było ono 
poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej, w sposób podyktowany 
obowiązkiem dochodzenia prawdy (art. 2 § 2 k.p.k.), całokształtu okoliczności 
sprawy (art. 410 k.p.k.), po drugie, aby było ono efektem rozważenia wszystkich 
okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść 
oskarżonego (art. 4 k.p.k.) oraz po trzecie – wreszcie – aby zostało ono 
wyczerpująco i logicznie, z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania 
oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, przedstawione w 
uzasadnieniu wyroku (art. 424 k.p.k.). 
Tymczasem Sąd Okręgowy oceniając zebrany w sprawie materiał 
dowodowy i ustalając, że oskarżeni działali w zorganizowanej grupie 
przestępczej dokonując przypisanych im czynów ciągłych, tych kumulatywnie 
wskazanych wymogów, nie dopełnił. 
Co więcej, Sąd ten tak jakby nie dostrzegł tego, że w ogóle dokonał – w 
tym względzie – zmiany ustaleń faktycznych (co zresztą wywołało przy 
równoczesnym zaostrzeniu orzeczonej wobec oskarżonych kary określone 
skutki 
procesowe, 
mianowicie, 
niedostrzeżoną 
przez 
strony, 
obrazę 
wspomnianego przepisu art. 454 § 2 k.p.k.). 
Tymczasem jest to ewidentne. Sąd Rejonowy ustalił wszak wprost (pkt. 
VII jego wyroku), że oskarżeni nie działali „w ramach zorganizowanej grupy 
przestępczej kierowanej przez R. K.”. Sąd Okręgowy zaś, równie jednoznacznie 
(pkt. I podpunkt a jego wyroku), przyjął, że w niej działali. 
Nie można zatem – tak jak to czyni prokurator w odpowiedzi na kasację – 
twierdzić, że sąd odwoławczy „ nie czynił żadnych ustaleń faktycznych”. Bo 
przecież – we wskazanym zakresie – je jednoznacznie poczynił. Przekonania o 
tym nie jest w stanie podważyć fakt, że sąd ten nie dokonywał innej zmiany 
ustaleń odnośnie sposobu popełnienia przez oskarżonych przypisanych im 

 
9
czynów, aprobując te poczynione przez sąd pierwszej instancji. Niewątpliwie 
bowiem zmienił te, które określały zakres, rodzaj i sposób współsprawstwa 
oskarżonych in concreto: odrzucił ustalenia o ich „zwykłym” współsprawstwie, 
w ich miejsce przyjmując to, że działali „w zorganizowanej grupie 
przestępczej”. 
Zauważyć należy – też nawiązując do wyrażonego przez prokuratora 
stanowiska w odpowiedzi na kasację – że nie wystąpiła w działaniu Sądu 
Rejonowego tylko „błędna ocena prawna” poprawnych ustaleń faktycznych. 
Przyjęcie przez sąd odwoławczy „ poprawnej” oceny prawnej było wszak 
warunkowane dokonaniem zmiany ustaleń faktycznych dotyczących zakresu i 
charakteru współdziałania oskarżonych tempore criminis.  
Równocześnie analiza uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i 
podjętych przez niego w toku kontroli instancyjnej działań pozwala stwierdzić, 
co następuje: 
A) W istocie Sąd ten w ogóle nie uzasadnił swojego stanowiska. Kwestii 
tej – mimo jej sporności w sprawie, wyrażonego przez Sąd Rejonowy 
przeciwnego poglądu, faktu, że była ona przedmiotem zarzutu 
apelacyjnego oraz niewątpliwej obszerności materiału dowodowego – 
poświęcił niecałe półtorej strony (art. 37 i 38), sporządzonego przez 
siebie uzasadnienia, poprzestając w większości przy tym na 
stwierdzeniach ogólnych, bez odniesienia ich do konkretnych realiów 
rozpoznawanej sprawy; 
B) W konsekwencji Sąd Okręgowy wprost nie wskazał, które to dowody 
ujawnione i przeprowadzone w sprawie i dokonane na ich podstawie 
ustalenia faktyczne, pozwalały mu ustalić, że oskarżeni „działali w 
zorganizowanej grupie przestępczej, kierowanej przez R. K.”. Tym 
samym 
brak 
jest 
procesowych 
możliwości 
skontrolowania 
poprawności tego jego przekonania w postępowaniu kasacyjnym, 
zainicjowanym skargą, w której sądowi wytknięto to uchybienie i 

 
10
zaniechanie respektowania elementarnych wymogów rzetelnego 
procedowania. 
C) Istotność owego uchybienia pogłębia fakt dokonania i przez Sąd 
Rejonowy pobieżnej oceny prawnej w tym zakresie, poprzedzonej 
niestarannymi, niekiedy ogólnikowymi wręcz, ustaleniami. Sąd 
Rejonowy bowiem poza przytoczeniem poglądów orzecznictwa i 
doktryny na temat zorganizowanej grupy przestępczej (skądinąd jak 
najbardziej zasadnych – k. 2861 – 2862), tej spornej (w jego ocenie) 
kwestii poświęcił trzy, niezbyt rozbudowane, zdania (k. 2861). 
Stwierdził mianowicie, że: „uznał za wiarygodne wyjaśnienia 
oskarżonych, że nie działali w zorganizowanej grupie przestępczej” 
(bez równoczesnego wskazania powodów tej oceny), „na przyjęcie 
takiego stanowiska pozwolił (mu) całokształt ustalonych w sprawie 
okoliczności” (bez nawet dalszej próby ich ukonkretnienia) i – w 
końcu – że „w całym procederze wychodzącym poza ramy aktu 
oskarżenia w niniejszej sprawie, nie było stałego składu osób 
uczestniczących w popełnieniu przestępstw”. Niezależnie od tego, że 
brak dalszego jakiegokolwiek rozwinięcia tej konstatacji skutkuje w 
ogóle niemożliwością rzetelnego skontrolowania jej poprawności, to w 
takim brzmieniu jest ona sprzeczna z dokonanymi przez ten Sąd 
ustaleniami (wszak wcześniej ustalił poszczególne, co najmniej 
trzyosobowe, „składy osobowe”, do których przynależeli oskarżeni w 
niniejszej sprawie, dokonujące wspólnie oszustw, co formalnie 
pozwalało mu uznać – co najmniej w tych okresach, w których one 
działały – że grupa ta jednak istniała i pozbawiło tym samym ten 
przytoczony przez niego argument istotnego znaczenia). Nadto nie 
sposób też nie dostrzec, iż stanowisko to nie znajduje potwierdzenia 
ani w poglądach doktryny (por. Z. Ćwiąkalski, Wybrane problemy 
wymiaru kary  za przestępczość zorganizowaną, Prok. i Pr. 2001, nr 
12, s. 7 i in.; A. Gaberle – Przestępczość grupowa w Polsce jako 

 
11
zjawisko kryminologiczne i prawno-karne, CzPKiNP 1998, z. 1-2, s. 
75 i n.), ani orzecznictwie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 
stycznia 2008 r., IV KK 389/07, Lex nr 346607). Dla przyjęcia 
działania w „zorganizowanej grupie” ustawa karna nie wymaga wszak 
stałego składu grupy. Jej członkowie mogą popełnić przestępstwa – tak 
jak to się działo in concreto – w różnych układach personalnych. 
Łączyć ich musi jedynie wspólna chęć popełnienia przestępstwa, jak i 
gotowość do takich działań na rzecz grupy, które mogą ułatwić 
popełnienie przestępstw. 
D) Sąd Okręgowy uzasadniając swoje rozstrzygnięcie powołał się (i są 
to w istocie jedyne „konkretne” argumenty, które przytoczył 
uzasadniając swoje przekonanie o działaniu oskarżonych w 
zorganizowanej grupie przestępczej) na treść aktu oskarżenia, 
wniesionego w sprawie III K 8 /08 Sądu Okręgowego i to, że „R. K. 
zarzucono (tym aktem oskarżenia) popełnienie przestępstwa z art. 258 
§ 3 k.k., zaś oskarżonym T. G. i T. W. – przestępstwa  z art. 258 § 1 
k.k., a następnie popełnienie przez nich bardzo wielu przestępstw 
oszustwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k., których jednym ze 
znamion było działanie w zorganizowanej grupie przestępczej, 
kierowanej przez R. K.” (k. 2923v). Zauważył też przy tym wprost, że 
„niniejsza sprawa – to tylko fragment przestępczego procederu 
wyłudzenia zaliczek (…) prowadzonego przez oskarżonych: R. K., T. 
G. i T. W. w latach 2002-2007” (k. 2923), traktując przy tym te 
okoliczności jako „względy”, które nie pozwoliły mu „zaaprobować 
rozstrzygnięcie dokonane przez Sąd Rejonowy” (k. 2923v). 
Tymczasem, nie ulega wątpliwości, że w czasie wyrokowania przez Sąd 
Rejonowy i przeprowadzania kontroli odwoławczej wyroku tego Sądu przez Sąd 
Okręgowy, sprawa III K 8/08 była niezakończona, jako że Sąd Okręgowy wydał 
w niej (nieprawomocny) wyrok dopiero w dniu 4 maja 2012 r. 

 
12
Nie mógł zatem Sąd Okręgowy rozpoznając wniesioną w niniejszej 
sprawie apelację, na uzasadnienie przyjętych przez siebie odmiennych ustaleń, 
ani przywołać samego faktu oskarżenia w sprawie III K 8/08 oskarżonych o 
przestępstwa dotyczące działania w zorganizowanej grupie, ani tym bardziej 
kategorycznie stwierdzić, że „niniejsza sprawa – to tylko fragment (ich) 
przestępczego procederu”, skoro sam żadnych ustaleń w tej mierze nie 
przeprowadził, a oskarżeni w sprawie III K 8/08 nawet nieprawomocnie 
(wówczas) jeszcze nie byli skazani. 
Używając takich argumentów Sąd Okręgowy uchybił wprost zasadzie 
domniemania niewinności, należącej do podstawowych praw człowieka. 
Domniemanie to jest zagwarantowane w art. 6 ust. 2 EKPC oraz art. 14 
ust. 2 MPPO ONZ jako wymóg uznawania oskarżonego za niewinnego „do 
czasu udowodnienia mu winy zgodnie z ustawą”. Także Konstytucja RP 
przyjmuje, że „każdego uznaje się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie 
stwierdzona prawomocnym wyrokiem” (art. 42 ust. 3). Zasadę tę zawiera też 
przepis art. 5 § 1 k.p.k., który zawiera nakaz traktowania oskarżonego jako 
niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona 
prawomocnym wyrokiem. 
Konsekwencją stwierdzenia zasadności podniesionych w kasacji obrońcy 
skazanego T. W. zarzutów było uznanie jej słuszności, a zarazem konieczności 
aprobowania zawartego w niej wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku i 
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Za niezbędnością uchylenia 
tylko tego wyroku przemawiały też względy warunkowane  treścią art. 443 
k.p.k. 
Wobec tego, że opisane powyżej, te same, uchybienia dotyczyły także 
dwóch pozostałych skazanych: R. K. i T. G., należało na ich korzyść, z urzędu, 
stosownie do treści art. 435 k.p.k., także i co do nich uchylić zaskarżony wyrok. 
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd Okręgowy rozważy raz jeszcze 
zasadność wniesionych w sprawie apelacji, przy czym uczyni to w sposób 
czyniący zadość wszystkim wymogom rzetelnej kontroli odwoławczej. 

 
13
Z tych wszystkich względów, orzeczono jak wyżej.