V KK 390/19

Sąd Najwyższy2019-08-01
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonanianiepodpisany wyrokobraza przepisów procesowychart. 439 k.p.k.art. 532 k.p.k.

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie prawomocnego wyroku skazującego z powodu rażącej obrazy przepisów procesowych, polegającej na niepodpisaniu wyroku przez sędziego.

Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego, wstrzymał wykonanie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego we W., skazującego R.J. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Podstawą wstrzymania była kasacja zarzucająca rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, a konkretnie art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k., polegającą na niepodpisaniu wyroku przez sędziego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 1 sierpnia 2019 r., postanowił wstrzymać wykonanie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego we W. z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II K [...], którym skazano R.J. za czyn z art. 278 § 1 k.k. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrok ten, wydany w trybie art. 343 § 6 k.p.k., uprawomocnił się 25 kwietnia 2016 r. i nie został zaskarżony przez strony. W dniu 24 lipca 2019 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego, zarzucająca wyrokowi rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, w tym art. 113 k.p.k. poprzez niepodpisanie wyroku przez sędziego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. W związku z tym Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 532 § 1 k.p.k., uznał, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest uzasadnione w sytuacjach wyjątkowych, gdy wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji mogłoby spowodować dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. W niniejszej sprawie, pobieżna analiza kasacji wskazuje na jej zasadność, gdyż wyrok rzeczywiście nie został podpisany przez sędziego, co stanowi wysoce prawdopodobne uchybienie skutkujące koniecznością uchylenia wyroku. Wobec tego, Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie zaskarżonego wyroku, uznając, że prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji jest wystarczającą podstawą do zastosowania tej szczególnej instytucji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, niepodpisanie wyroku przez sędziego, który go wydał, stanowi rażącą obrazę przepisów prawa procesowego (art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k.) i jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak podpisu sędziego pod wyrokiem jest wysoce prawdopodobnym uchybieniem procesowym, które obliguje do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wstrzymanie wykonania wyroku

Strony

NazwaTypRola
R.J.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 6

Kodeks postępowania karnego

Niepodpisanie wyroku przez sędziego jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.

k.p.k. art. 532 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia w razie wniesienia kasacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 113

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku podpisania orzeczenia przez sędziego.

k.k.w. art. 9

Kodeks karny wykonawczy

Reguluje zasadę niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń.

k.p.k. art. 343 § § 6

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy trybu wydawania wyroku na posiedzeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niepodpisanie wyroku przez sędziego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. Wykonanie wyroku przed rozpoznaniem kasacji mogłoby spowodować dla skazanego nieodwracalne następstwa.

Godne uwagi sformułowania

res iudicata pro veritate accipitur bezwzględna przyczyna odwoławcza rażąca obrazę przepisów prawa procesowego nieodwracalne następstwa

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wstrzymania wykonania wyroku w przypadku rażących uchybień procesowych, zwłaszcza niepodpisania orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne wymogi procesowe, nawet w przypadku prawomocnych wyroków, i jak Sąd Najwyższy może interweniować w celu zapobieżenia nieodwracalnej krzywdzie.

Niepodpisany wyrok: Sąd Najwyższy wstrzymuje karę więzienia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 390/19
POSTANOWIENIE
Dnia 1 sierpnia 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie
R.J.
,
skazanego z art. 278 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 1 sierpnia 2019 r.
z urzędu – w przedmiocie wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku
Sądu Rejonowego we W.
z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II K […]
p o s t a n o w i ł:
wstrzymać wykonanie prawomocnego wyroku Sądu
Rejonowego we W. z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn.
akt II K […].
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II K […]  Sąd Rejonowy we W. skazał R.J. za czyn z art. 278 § 1 k.k. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrok ten wydany na posiedzeniu w trybie art. 343 § 6 k.p.k. nie został przez żadną ze stron zaskarżony i uprawomocnił się w dniu 25 kwietnia 2016 r.
W dniu 24 lipca 2019 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja od tego wyroku Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego, który zaskarżył go w całości na korzyść R.J. i zarzucił mu rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 113 k.p.k. polegającą na niepodpisaniu wyroku przez sędziego, który wydał orzeczenie w składzie jednoosobowym, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu we W. do ponownego rozpoznania.
W zaistniałej sytuacji procesowej z urzędu Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Choć norma ta nie wskazuje przesłanek, od spełnienia których zależy wstrzymanie wykonalności zaskarżonego orzeczenia, to niewątpliwie winna ona mieć zastosowanie do sytuacji wyjątkowych, wprowadza bowiem wyjątek od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, wynikającej z art. 9 k.k.w., zaś prawomocne wyroki korzystają z domniemania ich prawidłowości (
res iudicata pro veritate accipitur
). W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest przekonanie, że zastosowanie tej instytucji winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, następstwa (zob. post. SN z dnia 18 listopada 2003 r., IV K.K. 347/03, OSNwSK 2003, poz. 2465; post. SN z dnia 22 lutego 2007 r., WO 4/07, OSNwSK 2007, poz. 493). Tego rodzaju następstwa mogą zaistnieć wówczas , gdy już pobieżna analiza wniesionej kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia zaskarżonego nią wyroku. Wtedy bowiem dochodzi do sytuacji w której skazany będzie odbywał karę, pomimo, że charakter uchybień, którymi jest dotknięty zaskarżony wyrok, którą ją orzeczono na skutek wniesionej kasacji nie może się ostać.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.
Zaskarżony kasacją wyrok Sądu Rejonowego rzeczywiście nie został przez sędziego członka składu orzekającego, który go wydał, podpisany i przez to wysoce prawdopodobnym jest, iż jest dotknięty bezwzględnym uchybieniem wskazanym w art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k., którego stwierdzenie skutkuje koniecznością uchylenia takiego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Stąd też należało – tym samym - wstrzymać wykonanie zaskarżonego w niniejszym postępowaniu wyroku. Zaistniały bowiem wystarczające podstawy do zastosowania owej szczególnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k.
Nie przesądzając oczywiście ostatecznie sposobu ostatecznej merytorycznej oceny zasadności kasacji – uznać bowiem wypada, iż prawdopodobieństwo jej uwzględnienia jest na tyle wysokie, iż stanowi to wystarczającą, samoistną podstawę do zastosowania przywołanej regulacji.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI