V KK 386/22

Sąd Najwyższy2022-10-18
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
kasacjakarasąd najwyższyprzestępstwo seksualneustawa o przeciwdziałaniu narkomaniisąd okręgowysąd rejonowykontrola instancyjna

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego P.C. od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku, uznając ją za oczywiście bezzasadną.

Obrońca skazanego P.C. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku, który zaostrzył karę za przestępstwo seksualne. Zarzucono rażące naruszenie przepisów postępowania przez Sąd II instancji, polegające na nierzetelnym omówieniu apelacji prokuratora dotyczącej wymiaru kary. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za oczywiście bezzasadną, podkreślając, że kasacja nie jest trzecią instancją odwoławczą i nie służy ponownej kontroli merytorycznej orzeczenia.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego P.C. od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku, który częściowo zmienił wyrok Sądu Rejonowego, zaostrzając karę za przestępstwo z art. 202 § 3 k.k. do 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności. Obrońca zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 457 § 3 k.p.k. i art. 433 § 2 k.p.k., poprzez powierzchowne i nierzetelne omówienie apelacji prokuratora dotyczącej rażącej niewspółmierności kary. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że postępowanie kasacyjne nie jest trzecią instancją odwoławczą i służy jedynie kontroli prawomocnych orzeczeń pod kątem rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku. Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy szczegółowo rozważył zarzut prokuratora dotyczący niewspółmierności kary, uwzględniając społeczną szkodliwość czynu, potencjalną skuteczność terapii oraz potrzeby prewencji generalnej i wychowawczej. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd odwoławczy szczegółowo rozważył zarzut rażącej niewspółmierności kary, uwzględniając społeczną szkodliwość czynu, potencjalną skuteczność terapii oraz potrzeby prewencji generalnej i wychowawczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja nie jest trzecią instancją odwoławczą i nie służy ponownej kontroli merytorycznej. Sąd odwoławczy wykazał się rzetelnością w analizie zarzutu apelacji prokuratora dotyczącego wymiaru kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
P. C.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Rejonowy Gdańsk-Śródmieście w Gdańskuorgan_państwowyprokurator

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 202 § 3

Kodeks karny

u.p.n. art. 62 § 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 37b

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja nie jest trzecią instancją odwoławczą i nie służy ponownej kontroli merytorycznej orzeczenia. Sąd odwoławczy rzetelnie rozpoznał zarzut rażącej niewspółmierności kary. Zarzut kasacyjny dotyczący oceny wymiaru kary, a nie wadliwości proceduralnych, jest niedopuszczalny.

Odrzucone argumenty

Rzekome rażące naruszenie przepisów postępowania przez Sąd odwoławczy w zakresie omówienia apelacji prokuratora dotyczącej wymiaru kary.

Godne uwagi sformułowania

kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania spraw karnych postępowanie kasacyjne prowadzi tylko do oceny kasacji w aspekcie rażącego naruszenia przepisów prawa nie jest z pewnością postępowaniem, które ponawiać ma kontrolę odwoławczą zarzut kasacyjny [...] został wniesiony de facto z powodu oceny wymierzonej kary jako rażąco niewspółmiernej, nie zaś z powodu wadliwości proceduralnych po stronie Sądu, a jako powołany samoistnie jest niedopuszczalny

Skład orzekający

Paweł Wiliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do charakteru i zakresu kontroli kasacyjnej, a także dopuszczalności zarzutów dotyczących wymiaru kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju zarzutów podnoszonych w kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie przypomina o fundamentalnych zasadach postępowania kasacyjnego i ograniczeniach tej nadzwyczajnej kontroli, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kasacja to nie druga apelacja – Sąd Najwyższy przypomina o granicach kontroli prawomocnych orzeczeń.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt V KK 386/22
POSTANOWIENIE
Dnia 18 października 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 18 października 2022 r.
sprawy
P. C.
skazanego za czyny z art. 202 § 3 k.k. i art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego,
od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 19 stycznia 2022 roku, sygn. akt V Ka 1967/21
zmieniającego w części, a w pozostałym zakresie utrzymującego w mocy
wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku
z dnia 20 maja 2021 roku, sygn. akt II K 979/20
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. obciążyć skazanego P. C. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 20 maja 2021 r., sygn. akt II K 979/20, oskarżonego P. C. uznano za winnego popełnienia przestępstwa z art. 202 § 3 k.k., za co wymierzono mu w trybie art. 37b k.k. karę 6 miesięcy pozbawienia wolności i 2 lat ograniczenia wolności, a także czynu z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, za co skazano go na karę 3 miesięcy ograniczenia wolności. Oskarżonemu wymierzono karę łączną 2 lat ograniczenia wolności i orzeczono system terapeutyczny wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności. Ponadto, orzeczono względem oskarżonego obowiązek poddania się terapii dla preferencyjnych sprawców przestępstw seksualnych, zakaz prowadzenia działalności związanej z wychowaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub z opieką nad nimi przez okres 15 lat, nawiązkę w kwocie 300 złotych na rzecz M., przepadek i zwrot dowodów rzeczowych oraz zaliczono okres tymczasowego aresztowania na poczet kary pozbawienia wolności.
Po rozpoznaniu apelacji prokuratora wniesionej na niekorzyść oskarżonego,
Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 19 stycznia 2022 r., w sprawie o sygn. akt V Ka 1967/21, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zaostrzył karę za czyn z art. 202 § 3 k.k. do 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności orzekając ją w systemie terapeutycznym, a ponadto uchylił rozstrzygnięcia o systemie terapeutycznym uprzednio orzeczonej kary pozbawienia wolności, o karze łącznej ograniczenia wolności, jak i o związanym z nią obowiązku poddania się terapii. W pozostałej części wyrok utrzymał w mocy.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego P. C.,
który zaskarżył ww. orzeczenie w całości na jego korzyść i zarzucił
rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść wyroku, tj.:
„art. 457 § 3 kp.k. i art. 433 § 2 k.p.k poprzez dokonanie powierzchownego i nierzetelnego omówienia zarzutu wywiedzionej przez oskarżyciela publicznego apelacji w zakresie wymiaru kary wymierzonej P. C. za czyn z pkt I a/o, która miała istotny wpływ na treść orzeczenia Sądu odwoławczego, albowiem Sąd II instancji w sposób nieprawidłowy omówił zarzut rażącej niewspółmiemości kary w ten sposób, iż dostrzegł, że Sąd I Instancji prawidłowo wskazał na okoliczności tak obciążające, jak i łagodzące, lecz nie nadal odpowiedniego waloru okolicznościom obciążającym, w sposób ogólny i nielogiczny odniósł się również do potrzeb prewencji generalnej oraz celów wychowawczych dla skazanego, co w konsekwencji doprowadziło do zmiany zaskarżonego wyroku I instancji i wpłynęło na wymierzenie skazanemu kary wielokrotnie bardziej dotkliwej nie dokonując rzetelnego omówienia zarzutu apelacji.”
Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku.
W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy Gdańsk-Śródmieście w Gdańsku wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna, o czym przesądził postawiony w niej zarzut.
Przypomnieć należy, że kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania spraw karnych, lecz jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, a zarazem i środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń sądowych. To sprawia, że postępowanie kasacyjne prowadzi tylko do oceny kasacji w aspekcie rażącego naruszenia przepisów prawa, przez sąd odwoławczy, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a nie zaś do merytorycznego rozpoznania sprawy, w której kasacja została wniesiona (zob. postanowienie SN z 25 lutego 2014 r., IV KK6/14). Postępowanie kasacyjne nie jest z pewnością postępowaniem, które ponawiać ma kontrolę odwoławczą. W toku postępowania z założenia nie dokonuje się zatem kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie bada współmierności orzeczonej kary (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2014 r. IV KK 125/14).
Powołany w petitum kasacji zarzut wadliwej kontroli odwoławczej jest oczywiście bezzasadny w realiach przedmiotowej sprawy. Sąd odwoławczy szczegółowo bowiem rozważył zarzut apelacji prokuratora, który dotyczył rażącej niewspółmierności kary orzeczonej wobec oskarżonego za czyn z art. 202 § 3 k.k. przez Sąd I instancji. Sąd Okręgowy w Gdańsku szczegółowo rozważył skutki tego przestępstwa w kontekście stopnia jego społecznej szkodliwości, a także potencjalną skuteczność orzeczonej przez Sąd I instancji terapii w warunkach ambulatoryjnych wobec stwierdzonego u skazanego zaburzenia preferencji seksualnych, nie przekraczając przy tym granic zasady swobodnego uznania sędziowskiego w zakresie wymiaru kary. Sąd II instancji, dochodząc na kanwie ustaleń faktycznych przedmiotowej sprawy do konkluzji o konieczności zaostrzenia kary, rzetelnie to stanowisko umotywował uznając, że Sąd I instancji nie nadał odpowiedniego waloru okolicznościom obciążającym oskarżonego. Autor kasacji nie wykazał także, by wnioski rozważań Sądu Okręgowego w zakresie potrzeb prewencji generalnej i celów wychowawczych kary były – jak twierdzi – ogólne i nielogiczne. Zauważenia wymaga, że zarzut rażącej niewspółmierności kary był jedynym objętym apelacją prokuratora i całe uzasadnienie Sądu Okręgowego w Gdańsku jest poświęcone rozważaniom z nim związanym.
Trafnie wskazano więc w odpowiedzi Prokuratora na kasację, że wbrew twierdzeniom obrońcy Sąd odwoławczy odniósł się w swoim orzeczeniu do wszystkich podniesionych w apelacji oskarżyciela publicznego zarzutów, natomiast sam zarzut kasacyjny, mimo odmiennych twierdzeń obrońcy w uzasadnieniu tego środka, został wniesiony
de facto
z powodu oceny wymierzonej kary jako rażąco niewspółmiernej, nie zaś z powodu wadliwości proceduralnych po stronie Sądu, a jako powołany samoistnie jest niedopuszczalny z uwagi na treść art. 523 § 1 k.p.k.
Z powyższych względów
, nie dopatrując się w przedmiotowej sprawie zaistnienia którejkolwiek z wymienionych w treści art. 439 § 1 k.p.k. bezwzględnych przyczyn odwoławczych ani innej rażącej obrazy prawa mogącej mieć istotny wpływ na treść orzeczenia Sądu II instancji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535 § 3 k.p.k., zdecydował o oddaleniu kasacji obrońcy P. C., jako oczywiście bezzasadnej.
Nie znajdując podstaw do zwolnienia skazanego od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, Sąd Najwyższy obciążył go tymi kosztami.
Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[as]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI