V KK 346/18

Sąd Najwyższy2018-09-25
SNKarneprzestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwościŚrednianajwyższy
art. 244 k.k.wyrok nakazowykasacjaSąd Najwyższyzakaz prowadzenia pojazdówwyrok łącznyczasowy charakter zakazuuniewinnienie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego i uniewinnił oskarżonego od zarzutu prowadzenia roweru mimo zakazu, stwierdzając, że zakaz ten wygasł przed datą popełnienia zarzucanych czynów.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego, który skazał T. A. za prowadzenie roweru mimo orzeczonego zakazu. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że zakaz prowadzenia rowerów, orzeczony wyrokiem łącznym, wygasł przed datami popełnienia zarzucanych czynów. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.

Wyrokiem nakazowym z dnia 19 stycznia 2018 r. Sąd Rejonowy w K. uznał T. A. winnym popełnienia trzech czynów polegających na kierowaniu rowerem w ruchu lądowym wbrew orzeczonemu zakazowi prowadzenia rowerów na okres 6 lat, uznając te czyny za ciąg przestępstw. Na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 91§1 k.k. i innymi przepisami, wymierzono T. A. karę 9 miesięcy ograniczenia wolności. Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny zaskarżył ten wyrok kasacją, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym art. 500§1 i 3 k.p.k. oraz art. 244 k.k. Głównym argumentem było to, że dowody zebrane w postępowaniu przygotowawczym nie pozwalały na uznanie winy i okoliczności czynu za niebudzące wątpliwości, a także nieprawidłowe przyjęcie, że oskarżony wypełnił znamiona czynów z art. 244 k.k., podczas gdy zakaz prowadzenia rowerów wygasł przed datami popełnienia zarzucanych czynów. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k., uznał kasację za zasadną w stopniu oczywistym. Stwierdzono, że zakaz prowadzenia rowerów, orzeczony wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 stycznia 2013 r. na okres 6 lat, rozpoczął bieg od dnia 24 września 2010 r. (data uprawomocnienia się pierwszego wyroku) i zakończył swój bieg z dniem 24 września 2016 r. Daty popełnienia zarzucanych czynów (21 października 2016 r. i 17 listopada 2016 r.) nastąpiły już po wygaśnięciu zakazu. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i uniewinnił oskarżonego T. A., obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zakaz wynikający z wyroku łącznego już wygasł.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy ustalił, że zakaz prowadzenia rowerów orzeczony wyrokiem łącznym rozpoczął bieg od daty uprawomocnienia się pierwszego wyroku i zakończył się przed datami popełnienia zarzucanych czynów. Tym samym oskarżony nie naruszył zakazu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku nakazowego i uniewinnienie

Strona wygrywająca

T. A.

Strony

NazwaTypRola
T. A.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

Przepis dotyczy naruszenia zakazu określonego przez sąd. W niniejszej sprawie kluczowe było ustalenie, czy zakaz obowiązywał w dacie popełnienia czynu.

Pomocnicze

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy instytucji ciągu przestępstw, zastosowany przez sąd I instancji.

k.k. art. 37a

Kodeks karny

Dotyczy możliwości orzekania kar łagodniejszych lub środków karnych, zastosowany przez sąd I instancji.

k.k. art. 34 § § 1 i 1a pkt 1

Kodeks karny

Dotyczy środków karnych, w tym zakazu prowadzenia pojazdów, zastosowany przez sąd I instancji.

k.k. art. 35 § §1

Kodeks karny

Dotyczy orzekania zakazów, zastosowany przez sąd I instancji.

k.k. art. 85

Kodeks karny

Dotyczy instytucji wyroku łącznego, kluczowy dla ustalenia biegu zakazu.

k.k. art. 90 § §2

Kodeks karny

Dotyczy instytucji wyroku łącznego, kluczowy dla ustalenia biegu zakazu.

k.p.k. art. 500 § §1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy warunków wydania wyroku nakazowego. Kasacja zarzuciła naruszenie tego przepisu.

k.p.k. art. 535 § §5

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia uwzględnienie kasacji na posiedzeniu w trybie oczywistej zasadności.

k.p.k. art. 632 § §1 pkt. 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakaz prowadzenia rowerów orzeczony wyrokiem łącznym wygasł przed datami popełnienia zarzucanych czynów. Wyrok nakazowy został wydany mimo istnienia wątpliwości co do winy i okoliczności czynu.

Godne uwagi sformułowania

kasacji jest zasadna w stopniu oczywistym skarżący trafnie wykazał, że orzekający w sprawie Sąd rażąco naruszył przepis art. 244 k.k., oraz że ta obraza prawa miała istotny wpływ na treść wyroku nie budzi więc wątpliwości, że wobec trwania w dacie wydania wyroku łącznego biegu wykonywania orzeczonego środka karnego, sześcioletni okres zakazu prowadzenia rowerów [...] zakończył swój bieg z dniem 24 września 2016 r., a zatem przed datami 21 października 2016r. i 17 listopada 2016r. przyjętymi jako daty popełnienia przypisanych T. A. występków, z art. 244 k.k.

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

Jerzy Grubba

sprawozdawca

Kazimierz Klugiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie początku biegu i czasu trwania zakazów orzeczonych wyrokami łącznymi, a także prawidłowość wydawania wyroków nakazowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia zakazu przed datą popełnienia czynu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie dat i okresów obowiązywania zakazów sądowych, a także jak Sąd Najwyższy koryguje błędy sądów niższych instancji, nawet w trybie uproszczonym.

Czy można dostać wyrok za jazdę rowerem, gdy zakaz już wygasł? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 346/18
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 września 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)
‎
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie
T. A.
skazanego z art. 244 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k.
w dniu 25 września 2018 r.,
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego
od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w K.
z dnia 19 stycznia 2018 r., sygn. akt II K
[…]
,
1. uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i uniewinnia oskarżonego T. A. od popełnienia zarzuconych mu przestępstw,
2. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w K. z dnia 19 stycznia 2018r., sygnatura akt II K
[…]
, T. A. uznany został za winnego, tego, że:
1 - w dniu 21 października 2016 r. około godziny 10:10 w K. na ulicy R.
[…]
wbrew orzeczonemu przez Sąd Rejonowy w K. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt II K 1120/12, wyrokiem z dnia 17 stycznia 2013 r. zakazowi prowadzenia rowerów na okres 6 lat, kierował rowerem w ruchu lądowym,
to jest przestępstwa z art. 244 k.k.,
2 - w dniu 21 października 2016 r. około godziny 10:40 w miejscowości K. wbrew orzeczonemu przez Sąd Rejonowy w K. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt II K 1120/12, wyrokiem z dnia 17 stycznia 2013 r. zakazowi prowadzenia rowerów na okres 6 lat, kierował rowerem w ruchu lądowym,
to jest przestępstwa z art. 244 k.k.,
3 - w dniu 17 listopada 2016 r. około godziny 13:25 w K. na ulicy K.
[…]
wbrew orzeczonemu przez Sąd Rejonowy w K. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt II K 1120/12. Wyrokiem z dnia 1 7 stycznia 2013 r. zakazowi prowadzenia rowerów na okres 6 lat. kierował rowerem w ruchu lądowym,
to jest przestępstwa z art. 244 k.k.
Sąd uznając, że czyny te stanowią ciąg przestępstw z art. 91§1 k.k., na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 91§1 k.k. w zw. z art. 37a k.k. w zw. z art. 34 § 1 i 1a pkt 1 k.k. oraz art. 35§1 k.k. wymierzył T. A. karę 9 miesięcy ograniczenia wolności, polegającą na wykonywaniu odpłatnej, niekontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym.
Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i uprawomocnił się w dniu 2 lutego 2018 r. (karta 84 akt sprawy II K
[…]
).
Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny zaskarżył to orzeczenie na korzyść oskarżonego, zarzucając wyrokowi Sądu Rejonowego rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego i materialnego, a mianowicie art. 500§1 i 3 k.p.k. oraz art. 244 k.k., polegające na nieprzeprowadzeniu rozprawy i wydaniu na posiedzeniu wyroku nakazowego pomimo tego, że dowody zebrane w postępowaniu przygotowawczym nie pozwalały na uznanie, że okoliczności czynu i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości, w sytuacji stwierdzenia przez Sąd, że wyjaśnienia wymagają powstałe wątpliwości w przedmiocie ustalenia poczytalności oskarżonego, co skutkowało przeprowadzeniem postępowania dowodowego w tym zakresie na tym etapie postępowania sądowego, podczas gdy podstawą do wydania wyroku nakazowego jest materiał dowodowy zebrany w postępowaniu przygotowawczym i wskazany w akcie oskarżenia, przy jednoczesnym nieprawidłowym przyjęciu, że oskarżony wypełnił swoim zachowaniem znamiona przypisanych mu występków z art. 244 k.k., podczas gdy w datach ich popełnienia nie obowiązywał już orzeczony wobec T. A. wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt II K 1120/12 zakaz prowadzenia rowerów.
Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego.
Sąd Najwyższy, zważył co następuje:
Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, zatem przepis art. 535§5 k.p.k. pozwalał na uwzględnienie jej w całości na posiedzeniu.
Skarżący trafnie wykazał, że orzekający w sprawie Sąd rażąco naruszył przepis art. 244 k.k., oraz że ta obraza prawa miała istotny wpływ na treść wyroku.
Zaskarżony kasacją wyrok nie zawiera uzasadnienia, nie może jednak ulegać wątpliwości, że skazanie T. A. było skutkiem przyjęcia przez Sąd Rejonowy, iż w datach przypisanych mu przestępstw obowiązywał wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych i rowerów.
Należy więc zauważyć, że podstawą stwierdzenia, iż oskarżony w dniu 21 października 2016 r. i 17 listopada 2016 r. nie zastosował się do orzeczonego wobec niego zakazu prowadzenia pojazdów był wspomniany już wyrok łączny, Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 stycznia 2013r. Wspomnianym wyrokiem Sąd Rejonowy w K., na podstawie art. 85 k.k. i art. 90§2 k.k., połączył kary i środki karne orzeczone w sprawach VII K 1577/10 oraz VII K 1576/10 i wymierzył T. A. karę łączną 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz łączny środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych i rowerów na okres 6 lat (k. 6), natomiast w odniesieniu do pozostałych wyroków postępowanie w sprawie wydania wyroku łącznego umorzył.
Wskazać należy, że łączone w wyżej wymienionym wyroku łącznym środki karne zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i rowerów orzeczone zostały każdorazowo na okres 4 lat wyrokami zaocznymi:
- Sądu Rejonowego w K. z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt VII K 1577/10, który uprawomocnił się w dniu 24 września 2010r., a tym samym okres wykonania środka karnego liczony był od daty uprawomocnienia się wyroku (k. 15),
- Sądu Rejonowego w K. z dnia 22 października 2010r., sygn. akt VII K 1576/10, utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 4 marca 2011r., sygn. akt II Ka
[…]
, a tym samym okres wykonania środka karnego liczony był od daty uprawomocnienia się wyroku (k. 15).
Nie budzi więc wątpliwości, że wobec trwania w dacie wydania wyroku łącznego biegu wykonywania orzeczonego środka karnego, sześcioletni okres zakazu prowadzenia rowerów, orzeczony wobec skazanego wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 stycznia 2013r., sygn. akt II K 1120/13, rozpoczął swój bieg od dnia 24 września 2010r., to jest od daty początkowej biegu okresu orzeczonego zakazu prowadzenia rowerów, wynikającej z daty uprawomocnienia się wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w K. o sygnaturze II K 1577/10 i zakończył swój bieg z dniem 24 września 2016 r., a zatem przed datami 21 października 2016r. i 17 listopada 2016r. przyjętymi jako daty popełnienia przypisanych T. A. występków, z art. 244 k.k., w zaskarżonym wyroku.
Tym samym, T. A. kierując rowerem w dniach 21 października 2016r. i 17 listopada 2016r., nie naruszył zakazu wynikającego z wyroku łącznego Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt II K 1120/12.
W tej sytuacji, już bezprzedmiotowe stało się odnoszenie do procesowej części zarzutu postawionego w kasacji, a dotyczącej naruszenia art. 500§1 i 3 k.p.k.
Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K. i uniewinnił oskarżonego od stawianych mu zarzutów.
Natomiast o kosztach procesu, w tym kosztach sądowych postępowania kasacyjnego, orzeczono na podstawie art. 632§1 pkt. 2 k.p.k. i art. 638 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI