Orzeczenie · 2026-03-25

V KK 29/26

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-03-25
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczenieustawa o wychowaniu w trzeźwościkara ograniczenia wolnościkara grzywnySąd Najwyższykasacjaprawo karne

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 9 grudnia 2024 r., sygn. akt II W 563/24. Wyrokiem tym P.S. i M.T. zostali uznani za winnych popełnienia wykroczenia z art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, polegającego na spożywaniu alkoholu w miejscu objętym zakazem. Sąd Rejonowy wymierzył obwinionym karę jednego miesiąca ograniczenia wolności. Kasacja Prokuratora Generalnego zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że przepis art. 43¹ ust. 1 ustawy przewiduje za to wykroczenie jedynie karę grzywny, a nie karę ograniczenia wolności. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że wymierzenie kary ograniczenia wolności stanowiło rażące uchybienie przepisom prawa. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Iławie, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretację art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w zakresie rodzaju dopuszczalnej kary, a także zasady prawidłowego stosowania przepisów prawa materialnego przez sądy niższych instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego wykroczenia i rodzaju kary. Nie ma zastosowania do innych przepisów przewidujących karę ograniczenia wolności.

Zagadnienia prawne (1)

Czy sąd może wymierzyć karę ograniczenia wolności za czyn z art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, jeśli przepis ten przewiduje jedynie karę grzywny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może wymierzyć kary ograniczenia wolności za czyn z art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, gdyż przepis ten przewiduje jedynie karę grzywny.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jednoznacznie stanowi, iż za popełnienie czynu zabronionego polegającego na spożywaniu napojów alkoholowych wbrew zakazom lub w miejscach nielegalnej sprzedaży, podlega się karze grzywny. Wymierzenie innej kary, w tym kary ograniczenia wolności, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku nakazowego i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
ukarani (P.S. i M.T.)

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznaukarany
M. T.osoba_fizycznaukarany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca

Przepisy (3)

Główne

u.w.w.p.a. art. 43¹ § 1

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Przepis ten przewiduje karę grzywny za spożywanie napojów alkoholowych wbrew zakazom określonym w art. 14 ust. 1 i 2a-6 albo nabywanie lub spożywanie napojów alkoholowych w miejscach nielegalnej sprzedaży, albo spożywanie napojów alkoholowych przyniesione przez siebie lub inną osobę w miejscach wyznaczonych do ich sprzedaży lub podawania.

Pomocnicze

u.w.w.p.a. art. 14 § 2a

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Określa zakaz spożywania napojów alkoholowych w miejscach objętych tym zakazem.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki uznania kasacji za oczywiście zasadną.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymierzenie kary ograniczenia wolności za czyn z art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, podczas gdy przepis ten przewiduje jedynie karę grzywny.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się oczywiście zasadna w rozumieniu art. 535 § 5 k.p.k. • wymierzenie im za to kary ograniczenia wolności stanowiło rażące uchybienie przepisu statuującego zakaz spożywania napojów alkoholowych wbrew przepisom

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

Michał Laskowski

sprawozdawca

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację art. 43¹ ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w zakresie rodzaju dopuszczalnej kary, a także zasady prawidłowego stosowania przepisów prawa materialnego przez sądy niższych instancji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego wykroczenia i rodzaju kary. Nie ma zastosowania do innych przepisów przewidujących karę ograniczenia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne stosowanie przepisów prawa, nawet w przypadku wykroczeń, i jak błąd sądu niższej instancji może prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to przykład na znaczenie kontroli kasacyjnej.

Sąd Najwyższy: Kara ograniczenia wolności za spożywanie alkoholu? Tylko grzywna!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst