V KK 285/18

Sąd Najwyższy2018-09-25
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
kasacjapostępowanie karnewarunkowe umorzenieSąd Najwyższydopuszczalnośćk.p.k.

Sąd Najwyższy pozostawił kasację oskarżyciela posiłkowego bez rozpoznania z powodu jej niedopuszczalności.

Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne. Sąd uznał, że kasacja na niekorzyść strony, w tym od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie, jest niedopuszczalna z mocy prawa, chyba że dotyczy uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k., czego w tej sprawie nie stwierdzono. W związku z tym kasacja została pozostawiona bez rozpoznania.

W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy rozpatrywał dopuszczalność kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Okręgowego, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w przedmiocie warunkowego umorzenia postępowania karnego wobec Ł. K. oskarżonego o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego kwestionował orzeczenie o warunkowym umorzeniu, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 523 § 3 k.p.k., stwierdził, że kasacja na niekorzyść strony, w tym od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie, jest niedopuszczalna, chyba że dotyczy uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. Sąd podkreślił, że wyrok warunkowo umarzający postępowanie ma charakter merytoryczny i jest zbliżony do wyroku skazującego, a jego dopuszczenie w drodze rozszerzającej wykładni przepisu o charakterze wyjątkowym nie wchodzi w rachubę. Ponieważ pełnomocnik nie powołał się na uchybienia z art. 439 k.p.k., kasacja została uznana za niedopuszczalną i pozostawiono ją bez rozpoznania. Jednocześnie, oskarżyciel posiłkowy został zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja na niekorzyść strony od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne jest niedopuszczalna z mocy prawa, chyba że dotyczy uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wyrok warunkowo umarzający postępowanie ma charakter merytoryczny i nie jest objęty hipotezą art. 523 § 3 k.p.k. w zakresie dopuszczalności kasacji na niekorzyść, co wymagałoby rozszerzającej wykładni przepisu o charakterze wyjątkowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić kasację bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
Ł. K.osoba_fizycznaoskarżony
W. G.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wydania postanowienia o pozostawieniu kasacji bez rozpoznania.

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wydania postanowienia o pozostawieniu kasacji bez rozpoznania.

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wydania postanowienia o pozostawieniu kasacji bez rozpoznania.

k.p.k. art. 523 § 3

Kodeks postępowania karnego

Kasacja na niekorzyść strony może być wniesiona jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 523 § 4

Kodeks postępowania karnego

Ograniczenie z § 3 nie dotyczy wypadku, gdy kasacja została wniesiona z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Katalog bezwzględnych przyczyn odwoławczych, których wystąpienie pozwala na wniesienie kasacji na niekorzyść mimo braku podstaw z art. 523 § 3 k.p.k.

k.k. art. 231 § 1

Kodeks karny

Przepis, którego naruszenie było podstawą pierwotnego postępowania karnego (nadużycie uprawnień).

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy uzasadnienia wyroku).

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy treści wyroku).

k.p.k. art. 424 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy treści wyroku).

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy podstaw orzekania).

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy oceny dowodów).

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy zasad procesowych).

k.p.k. art. 458

Kodeks postępowania karnego

Wspomniany w zarzutach kasacji (dotyczy stosowania przepisów k.p.k. do postępowań w sprawach o przestępstwa).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja na niekorzyść od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie jest niedopuszczalna z mocy prawa, z wyjątkiem sytuacji określonych w art. 439 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

kasacja ta jest niedopuszczalna z mocy prawa wyrok warunkowo umarzający postępowanie nie jest już objęty hipotezą normy płynącej z przepisu art. 523 § 3 k.p.k. jest to rozstrzygnięcie o charakterze merytorycznym, w którym przesądza się sprawstwo i winę oskarżonego, czego nie sposób powiedzieć o umorzeniu postępowania Wyrok warunkowo umarzający postępowanie jest więc w tym sensie zbliżony do wyroku skazującego.

Skład orzekający

Dariusz Świecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności kasacji na niekorzyść od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy kasacja nie opiera się na przesłankach z art. 439 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie SN precyzuje ważną kwestię procesową dotyczącą dopuszczalności kasacji w sprawach karnych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy kasacja od warunkowego umorzenia jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 285/18
POSTANOWIENIE
Dnia 25 września 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki
w sprawie
Ł. K.
co do którego warunkowo umorzono postępowanie karne
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 25 września 2018 r.,
kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego
od wyroku Sądu Okręgowego w J.
z dnia 28 grudnia 2017 r., sygn. akt VI Ka
[…]
,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w J.
z dnia 26 czerwca 2017 r., sygn. akt II K
[…]
na podstawie art 531 § 1 w zw. z art. 530 § 2 i art. 429 § 1 k.p.k.
postanowił:
1. pozostawić kasację bez rozpoznania,
2. zwolnić oskarżyciela posiłkowego W. G. od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
W rozpatrywanej sprawie wobec Ł. K. warunkowo umorzono postępowanie karne o występek z art. 231 § 1 k.k. Z kasacją od prawomocnego wyroku wystąpił jednak pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego W. G. (błędnie wskazując w części wstępnej skargi, że występuje jako obrońca tegoż oskarżyciela). Kwestionując orzeczenie o warunkowym umorzeniu postępowania, podniósł w niej zarzut rażącego naruszenia prawa karnego procesowego, a to: „art. 2 § 1 pkt 3 w zw. z art. 457 § 3 oraz (art. 424 § 1, § 2 w zw. z art. 410 i art. 7 i art. 4 k.p.k.) w zw. z art. 458 k.p.k.”.
W tych realiach kasacja ta jest niedopuszczalna z mocy prawa. Zgodnie bowiem z art. 523 § 3 k.p.k. kasację na niekorzyść - a taką jest skarga oskarżyciela posiłkowego, choć formalnie tego nie zaznaczono - można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania. Ograniczenie to nie dotyczy jedynie wypadku, gdy kasacja została wniesiona z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.).
Wprawdzie
lege non distiguente
art. 523 § 3 k.p.k. obejmuje obecnie każde umorzenie, niezależnie od jego podstawy, to jednak nie może budzić wątpliwości, że wyrok warunkowo umarzający postępowanie nie jest już objęty hipotezą normy płynącej z tego przepisu. Wszak jest to odrębne od umorzenia postępowania orzeczenie. Świadczy o tym choćby okoliczność, że jest to rozstrzygnięcie o charakterze merytorycznym, w którym przesądza się sprawstwo i winę oskarżonego, czego nie sposób powiedzieć o umorzeniu postępowania, kończącym jedynie od strony formalnej postępowanie. Wyrok warunkowo umarzający postępowanie jest więc w tym sensie zbliżony do wyroku skazującego. Dopuszczenie zatem kasacji wniesionej na niekorzyść od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie oznaczałoby akceptację rozszerzającej wykładni przepisu art. 523 § 3 k.p.k., który ma w istocie charakter wyjątkowy, co przecież nie wchodzi w rachubę.
Od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie dopuszczalna byłaby jedynie kasacja strony na niekorzyść wniesiona z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. W sprawie niniejszej pełnomocnik na tego rodzaju uchybienia się jednak nie powołał.
W konsekwencji zatem, skoro kasacja ta została wadliwie przyjęta, Sąd Najwyższy zobligowany był do pozostawienia jej bez rozpoznania, jako niedopuszczalnej.
Z tych wszystkich względów, orzeczono, jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI