V KK 28/17

Sąd Najwyższy2017-03-24
SNKarneprzestępstwa skarboweWysokanajwyższy
gry hazardoweautomatykasynokoncesjakodeks karny skarbowyprawo unijnenotyfikacjaSąd Najwyższykasacja

Sąd Najwyższy oddalił kasację prokuratora w sprawie o nielegalne urządzanie gier hazardowych na automacie, uznając, że mimo pewnych wątpliwości co do notyfikacji przepisów, zarzuty apelacyjne nie objęły wszystkich podstaw odpowiedzialności.

Prokurator wniósł kasację od wyroku uniewinniającego R. J. od zarzutu urządzania gier hazardowych na automacie poza kasynem i bez koncesji. Głównym argumentem kasacji była niezgodność z prawem UE przepisów dotyczących gier hazardowych z powodu braku notyfikacji. Sąd Najwyższy, opierając się na wcześniejszej uchwale, potwierdził, że art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych (w brzmieniu sprzed nowelizacji) nie mógł być stosowany z powodu braku notyfikacji. Jednakże, sąd uznał, że kasacja nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ zarzuty apelacyjne prokuratora skupiły się wyłącznie na art. 14 ust. 1, pomijając art. 6 ust. 1 tej ustawy, który również stanowił podstawę zarzutu i nie był przepisem technicznym podlegającym notyfikacji.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez prokuratora na niekorzyść oskarżonego R. J., który został oskarżony o urządzanie gier hazardowych na automacie poza kasynem i bez wymaganej koncesji, na podstawie art. 107 § 1 Kodeksu karnego skarbowego. Sądy niższych instancji uniewinniły oskarżonego, uznając, że przepis art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, który miał być podstawą zarzutu, nie mógł być zastosowany z powodu braku jego notyfikacji Komisji Europejskiej, co czyniło go przepisem technicznym. Prokurator w kasacji zarzucił rażącą obrazę prawa materialnego, wskazując na niezgodność z prawem UE. Sąd Najwyższy, powołując się na własną uchwałę i orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, potwierdził, że art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w brzmieniu sprzed 3 września 2015 r. nie mógł być stosowany z powodu braku notyfikacji. Jednocześnie Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis art. 6 ust. 1 tej ustawy, który również stanowił podstawę zarzutu (urządzanie gier bez koncesji), nie jest przepisem technicznym i mógł stanowić uzupełnienie normy blankietowej z art. 107 § 1 k.k.s. Sąd Najwyższy oddalił jednak kasację, ponieważ prokurator w apelacji skupił się wyłącznie na kwestii art. 14 ust. 1, pomijając całkowicie argumentację dotyczącą art. 6 ust. 1. W związku z tym, sąd odwoławczy nie miał możliwości oceny tej części zarzutu, a kasacja nie mogła być oparta na tej podstawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli podstawą zarzutu jest wyłącznie przepis techniczny niepodlegający notyfikacji. Jednakże, jeśli czyn narusza również inne przepisy (np. art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych), które nie są przepisami technicznymi, odpowiedzialność może nadal istnieć, o ile te przepisy zostały prawidłowo zaskarżone.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy potwierdził, że art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w brzmieniu sprzed nowelizacji nie mógł być stosowany z powodu braku notyfikacji. Jednakże, kasacja prokuratora skupiła się tylko na tym przepisie, pomijając art. 6 ust. 1, który również stanowił podstawę zarzutu i nie był przepisem technicznym. Brak zaskarżenia naruszenia art. 6 ust. 1 uniemożliwił uwzględnienie kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie_kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście kosztów)

Strony

NazwaTypRola
R. J.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Z.organ_państwowywnioskodawca kasacji
Prokurator Prokuratury Krajowejorgan_państwowystrona postępowania
Urząd Celno-Skarbowy w G.organ_państwowypełnomocnik
S. Sp. z o.o.spółkapodmiot związany z czynem

Przepisy (6)

Główne

k.k.s. art. 107 § § 1

Kodeks karny skarbowy

Pomocnicze

ugh art. 6 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

Nie stanowi przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE; może samodzielnie uzupełniać normę blankietową z art. 107 § 1 k.k.s.

ugh art. 14 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

W brzmieniu obowiązującym przed 3 września 2015 r. nie mógł mieć zastosowania z powodu braku notyfikacji Komisji Europejskiej (przepis techniczny).

Konstytucja RP art. 91 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w brzmieniu sprzed nowelizacji nie podlegał zastosowaniu z powodu braku notyfikacji Komisji Europejskiej. Apelacja prokuratora nie objęła swoim zakresem przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, który mógł stanowić podstawę odpowiedzialności.

Odrzucone argumenty

Kasacja prokuratora oparta na błędnym założeniu, że art. 14 ust. 1 ugh mógł być podstawą odpowiedzialności karnej skarbowej, podczas gdy sąd odwoławczy nie miał możliwości oceny czynu pod kątem art. 6 ust. 1 ugh.

Godne uwagi sformułowania

norma blankietowa przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE brak procedury notyfikacji zawężenie pola kontroli odwoławczej

Skład orzekający

Jarosław Matras

przewodniczący

Dariusz Kala

członek

Barbara Skoczkowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o grach hazardowych w kontekście prawa UE, w szczególności wymogu notyfikacji przepisów technicznych oraz zakresu kontroli sądowej w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji ustawy o grach hazardowych z 2015 r. oraz specyficznej sytuacji procesowej, gdzie apelacja nie objęła wszystkich podstaw zarzutu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kolizji prawa krajowego z unijnym w kontekście gier hazardowych i wymogu notyfikacji przepisów. Pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne formułowanie zarzutów w apelacji i kasacji.

Hazardowe przepisy bez notyfikacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy brak formalności uniemożliwia ukaranie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 28/17
POSTANOWIENIE
Dnia 24 marca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras (przewodniczący)
‎
SSN Dariusz Kala
‎
SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca)
Protokolant Katarzyna Wełpa
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Barbary Nowińskiej
oraz   pełnomocnika […] Urzędu Celno-Skarbowego
w G.
‎
w sprawie
R. J.
‎
oskarżonego z art. 107 § 1 kks
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 24 marca 2017 r.,
‎
kasacji wniesionej przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w Z.
na niekorzyść oskarżonego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Z.
‎
z dnia 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII Ka …/15
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Z.
‎
z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt II K …/14,
1. oddala kasację;
2. wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
R. J. został oskarżony o to, że
będąc Prezesem Zarządu S. Sp. z o.o.   w okresie od 21.07.2011 r. do 31.08.2011 r. w lokalu gastronomicznym Bar „D.” S. B. […] , urządzał poza kasynem gry, bez posiadanej koncesji na prowadzenie kasyna gry, tj. wbrew warunkom określonym w art. 6 ust. 1 i w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U.2009 r Nr 201, poz. 1540 ze zm.) gry na automacie o nazwie „PUB PLAYER” bez oznaczenia numerem, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie miał możliwości uzyskania bezpośrednio z automatu wygranej pieniężnej lub rzeczowej, a gry miały charakter losowy, tj. o czyn z art. 107 § 1 k.k.s.
Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt II K …/14, uniewinnił oskarżonego R. J. od popełnienia zarzuconego mu czynu, kosztami postępowania obciążając Skarb Państwa.
Apelację od tego wyroku wniósł prokurator Prokuratury Rejonowej w Z. zaskarżając go w całości na niekorzyść oskarżonego. Zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 1 § 1 k.k.s. w zw. z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.), poprzez przyjęcie, że oskarżony nie popełnił przestępstwa, o którym mowa w art. 107 § I k.k.s., albowiem art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych nie obowiązuje z powodu braku procedury notyfikacji, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z..
Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII Ka …/15, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację prokuratora za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.
Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego wniósł prokurator Prokuratury Okręgowej w Z.. Zaskarżając go w całości na niekorzyść R. J., zarzucił
rażącą i mającą istotny wpływ na
rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w Z. oraz Sądu Okręgowego w Z. obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych poprzez przyjęcie, że zachowanie oskarżonego R. J. polegające na udostępnianiu w celu komercyjnym do publicznego korzystania i prowadzenia gry automatu elektromechanicznego typu „PUB PLAYER”, a co miało miejsce poza kasynem oraz bez posiadania koncesji na prowadzenie kasyna, nie wypełniało ustawowych znamion określonego powyżej występku skarbowego z powodu braku notyfikowania przepisu art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w unijnej Komisji Europejskiej. Stawiając powyższy zarzut prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji oraz utrzymującego go w mocy wyroku Sądu Okręgowego w Z. i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.
Prokurator Prokuratury Krajowej na rozprawie kasacyjnej poparł kasację.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja wniesiona przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w Z. nie mogła zostać uwzględniona i dlatego Sąd Najwyższy ten nadzwyczajny środek zaskarżenia oddalił.
Poza sporem jest, że przepis art. 107 § 1 k.k.s. jest normą blankietową i odpowiedzialność karno-skarbowa w ramach tego przepisu może mieć miejsce tylko wówczas, gdy zostanie wykazane, że sprawca tego rodzaju czynu, swoim zachowaniem naruszył równocześnie obowiązujące normy innych ustaw dopełniające ten przepis prawa. W licznych orzeczeniach sądów powszechnych, jak i Sądu Najwyższego, były prezentowane sporne poglądy, co do tego, czy przepisy art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej ugh) mogą stanowić wypełnienie normy sankcjonowanej z art. 107 § 1 k.k.s. Wynikało to z braku jednoznacznego ustalenia charakteru tych przepisów w kontekście obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej przepisów krajowych o charakterze technicznym.  Obecnie jednak Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. I KZP 17/16 (OSNKW 2017, nr 2, poz. 17) dokonał kompleksowej oceny prawnej tych przepisów zarówno w kontekście przepisu art. 91 ust. 3 Konstytucji RP jak i prawa unijnego, szczególnie wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 13 października 2016 r., sygn. C
-
303/15. W orzeczeniu tym Sąd Najwyższy potwierdził techniczny charakter przepisu art. 14 ust. 1 ugh w aspekcie dyrektywy 98/34/WE. Oznacza to, że przepis art. 14 ust. 1 ugh w brzmieniu obowiązującym przed 3 września 2015 r. z uwagi na to, że nie przeszedł procesu notyfikacji Komisji Europejskiej nie może mieć zastosowania w sprawie o przestępstwo z art. 107 § 1 k.k.s.  Przypomnieć należy, że właśnie z dniem 3 września 2015 r., zgodnie z ustawą z dnia 12 czerwca 2015 r.
o zmianie ustawy o grach hazardowych
(Dz. U. z 2015, poz. 1201), wszedł w życie znowelizowany art. 14 ust. 1 ugh, którego projekt został notyfikowany Komisji Europejskiej.
Sąd Najwyższy w wyżej wskazanej uchwale, w ślad za stanowiskiem TSUE zaprezentowanym w wyroku z dnia 13 października 2016 r., odnośnie art. 6 ust. 1 ugh, wyraźnie natomiast stwierdził, że przepis ten uzależniający prowadzenie działalności w zakresie rodzaju gier w nim wskazanych, od uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gry, nie stanowi przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Przepis art. 6 ust. 1 ugh, w odróżnieniu od przepisu art. 14 ust. 1 ugh w pierwotnym brzmieniu, może więc stanowić, samodzielnie, uzupełnienie normy blankietowej zawartej w art. 107 § 1 k.k.s.
Mimo, że Sąd Najwyższy, w tym składzie, w pełni akceptuje taką ocenę prawną przepisów art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ugh, to należy stwierdzić, że kasacja wniesiona przez prokuratora nie mogła zostać uwzględniona. Prokurator bowiem w apelacji zarzucając wyrokowi Sądu I instancji obrazę prawa materialnego, tj. art. 107 § 1 k.k.s. powiązał ją jedynie z treścią art. 14 ust. 1 ugh, co spowodowało zawężenie pola kontroli odwoławczej Sądu odwoławczego lokując poza tym obszarem to czy art. 6 miał być podstawą przypisania czynu z art. 107 § 1. Jak wyżej wskazano, R. J. zarzucono popełnienie przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s., które miało polegać na urządzaniu gry na automacie poza kasynem gry, bez posiadanej koncesji na prowadzenie kasyna gry, a więc wbrew nie tylko art. 14 ust. 1 ugh, ale również wbrew art. 6 ust. 1 ugh. Sąd Rejonowy w Z. uniewinniając oskarżonego, w uzasadnieniu swojego orzeczenia zauważył, że działanie oskarżonego wprawdzie naruszyło art. 14 ust. 1 ugh, jednakże z uwagi na charakter techniczny tego
przepisu
,
nie może go zastosować, co powoduje brak wyczerpania znamion czynu
zabronionego. W swoich rozważaniach Sąd pominął natomiast całkowicie zachowanie oskarżonego, o którym mowa  w art. 6 ust. 1 ugh, a
które było również przedmiotem zarzutu. Nie stało się to jednak, w żadnej formie, przedmiotem zaskarżenia apelacją prokuratora i w takiej sytuacji nie może być mowy o rażącej obrazie przez Sąd odwoławczy przepisu art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6  ust. 1. W takim układzie procesowym norma blankietowa zawarta w tym przepisie nie może bowiem zostać uzupełniona art. 6 ust. 1 ugh, albowiem prokurator w apelacji naruszenia tego przepisu nie zarzucił, a kasacji nie oparł w tym zakresie na art. 440 k.p.k. w zw. z art. 6 ugh i art. 107.
Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy oddalił kasację prokuratora, obciążając wydatkami postępowania kasacyjnego Skarb Państwa.
kc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI