V KK 274/15

Sąd Najwyższy2015-09-03
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
postępowanie nakazowekara pozbawienia wolnościkasacjaSąd Najwyższynaruszenie prawa procesowegoczęści samochodowekradzież

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu rejonowego, uznając, że kara pozbawienia wolności nie mogła zostać orzeczona w postępowaniu nakazowym.

Prokurator Rejonowy w P. oskarżył Ł. J. o nabycie pochodzących z kradzieży części samochodowych. Wniosek o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy nie został uwzględniony. Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, orzekając karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 502 § 1 k.p.k., który nie dopuszcza orzekania kary pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok.

Sprawa dotyczyła Ł. J., oskarżonego o nabycie pochodzących z przestępstwa części samochodowych. Prokurator Rejonowy w P. złożył akt oskarżenia wraz z wnioskiem o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy, proponując karę 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata oraz grzywnę. Sąd Rejonowy w P. nie uwzględnił wniosku i skierował sprawę do rozpoznania na rozprawie. Następnie, w dniu 19 maja 2015 r., Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, uznając oskarżonego za winnego zarzucanego mu przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. i orzekając kary: 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata oraz grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 20 zł. Wyrok ten uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego, zarzucając rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. Zgodnie z tym przepisem, w postępowaniu nakazowym można orzec jedynie karę ograniczenia wolności lub grzywnę, a nie karę pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając, że wymierzenie kary pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym stanowi rażące naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść wyroku. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, z zaleceniem orzekania w granicach zakreślonych przez art. 502 § 1 k.p.k.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu nakazowym można orzec wyłącznie karę ograniczenia wolności lub grzywnę.

Uzasadnienie

Przepis art. 502 § 1 k.p.k. jasno określa rodzaje kar dopuszczalne w postępowaniu nakazowym, wyłączając karę pozbawienia wolności. Wymierzenie takiej kary stanowi rażące naruszenie prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Ł. J.

Strony

NazwaTypRola
Ł. J.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 291 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 502 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten określa dopuszczalne kary w postępowaniu nakazowym, wyłączając karę pozbawienia wolności.

Pomocnicze

k.p.k. art. 335

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 502 § 1 k.p.k., polegające na rozpoznaniu sprawy o czyn z art. 291 § 1 k.k. w postępowaniu nakazowym i orzeczeniu wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności, podczas gdy wyrokiem nakazowym można orzec wyłącznie karę ograniczenia wolności lub grzywny.

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 502 k.p.k., w którym określa się jakie kary można orzec wobec oskarżonego w postępowaniu nakazowym, w ogóle nie przewiduje wymierzenia kary pozbawienia 3 wolności Wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności, nie przewidzianej w tym trybie postępowania, naruszało w rażący sposób przepis art. 502 § 1 k.p.k. i wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku.

Skład orzekający

Henryk Gradzik

przewodniczący-sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Jacek Sobczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania nakazowego w sprawach karnych, w szczególności dopuszczalnych rodzajów kar."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania kary pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na precyzyjną interpretację przepisów dotyczących postępowania nakazowego i konsekwencje naruszenia tych przepisów.

Kara pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice prawa.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 274/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Gradzik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon SSN Jacek Sobczak Protokolant Katarzyna Wełpa w sprawie Ł. J. skazanego z art. 291 § 1k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 3 września 2015 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść Ł. J. od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 19 maja 2015 r. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Prokurator Rejonowy w P. zarzucił Ł. J. w akcie oskarżenia, że w dniu 10 lutego 2015 r. w M. nabył pochodzące z przestępstwa dwa zderzaki oraz części samochodowe o łącznej wartości 1500 zł, pochodzące z przestępstwa kradzieży samochodu osobowego marki Nissan Patrol, tj. popełnienie przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. Do aktu oskarżenia, na podstawie art. 335 k.p.k. załączony został wniosek 2 o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie wobec oskarżonego uzgodnionych kar: 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3 lata oraz grzywny w wymiarze 40 stawek dziennych po 20 zł. Postanowieniem z 13 maja 2015 r. Sąd Rejonowy nie uwzględnił wniosku Prokuratora i skierował sprawę do rozpoznania na rozprawie. W dniu 19 maja 2015 r. Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, w którym: 1. uznał oskarżonego za winnego popełnienia zarzuconego mu przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. i na podstawie tego przepisu wymierzył mu kary 4 miesięcy pozbawienia wolności i grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 20 zł; 2. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności na 3 lata; 3. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu w kwocie 350 zł, w tym opłatę w wysokości 280 zł. Wyrok ten bez zaskarżenia przez żadną ze stron uprawomocnił się w dniu 23 czerwca 2015 r. Prokurator Generalny, na podstawie art. 521 k.p.k., wniósł kasację na korzyść Ł. J. Zarzucił prawomocnemu wyrokowi rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 502 § 1 k.p.k., polegające na rozpoznaniu sprawy o czyn z art. 291 § 1 k.k. w postępowaniu nakazowym i orzeczeniu wobec oskarżonego kary 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3 lata, podczas gdy wyrokiem nakazowym można orzec wyłącznie karę ograniczenia wolności lub grzywny w wysokości do 100 stawek dziennych albo do 200 tys. zł. W konkluzji skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Po zapoznaniu się ze stanem sprawy Sąd Najwyższy uznał, że kasacja wniesiona na korzyść oskarżonego jest oczywiście zasadna i jako taka powinna być uwzględniona w całości na posiedzeniu bez udziału stron. Istotnie, przepis art. 502 k.p.k., w którym określa się jakie kary można orzec wobec oskarżonego w postępowaniu nakazowym, w ogóle nie przewiduje wymierzenia kary pozbawienia 3 wolności. Dopuszczalne jest orzeczenie w tym postępowaniu wyłącznie kar łagodniejszego rodzaju, tj. ograniczenia wolności lub grzywny, ze stosownym ograniczeniem jej wysokości. Wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności, nie przewidzianej w tym trybie postępowania, naruszało w rażący sposób przepis art. 502 § 1 k.p.k. i wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Przesądza to o uznaniu zarzutu kasacji za zasadny, a w konsekwencji o uwzględnieniu wniosku o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W ponownym rozpoznaniu sprawy, jeśli dojdzie do niego w postępowaniu nakazowym, Sąd Rejonowy, winien orzekać w przedmiocie kar w granicach zakreślonych przepisem art. 502 § 1 k.p.k. O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 638 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI