V KK 265/14

Sąd Najwyższy2015-01-21
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
zgwałcenieprzemoc seksualnadzieckogroźby karalnekasacjaSąd Najwyższykara pozbawienia wolnościzadośćuczynienie

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego M.S. od wyroku utrzymującego w mocy karę 15 lat pozbawienia wolności za zgwałcenie małoletniej i groźby karalne, uznając ją za oczywiście bezzasadną.

Obrońca skazanego M.S. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego, którym skazano go na 15 lat pozbawienia wolności za zgwałcenie małoletniej ze szczególnym okrucieństwem i groźby karalne. Zarzuty dotyczyły m.in. obrazy prawa procesowego przy ocenie dowodów, rażącej niewspółmierności kary oraz zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, uznając argumentację sądów niższych instancji za logiczną i prawidłową.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego M.S. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący M.S. na karę 15 lat pozbawienia wolności za zgwałcenie małoletniej W.S. ze szczególnym okrucieństwem oraz groźby karalne wobec jej rodzeństwa. Obrońca zarzucał m.in. rażącą obrazę prawa procesowego poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów, zwłaszcza w kontekście gróźb karalnych, a także rażącą niewspółmierność orzeczonej kary oraz kwoty zadośćuczynienia zasądzonej na rzecz pokrzywdzonej. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. W odniesieniu do zarzutu obrazy prawa procesowego, Sąd Najwyższy wskazał na nieprawidłowe wskazanie przepisów przez skarżącego, ale jednocześnie stwierdził, że Sąd Apelacyjny prawidłowo odniósł się do ustaleń faktycznych dotyczących gróźb karalnych, przedstawiając logiczny i trafnie uargumentowany tok rozumowania. Sąd Najwyższy podkreślił, że nawet jeśli miejsce wypowiedzenia gróźb umknęło uwadze świadków, nie przekreśla to prawidłowości ustalenia, że groźba została wypowiedziana. Pozostałe zarzuty dotyczące wymiaru kary i zadośćuczynienia również uznano za bezzasadne, ponieważ skarżący nie wykazał, aby rażąca niewspółmierność była wynikiem naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił kasację, obciążył koszty postępowania kasacyjnego Skarbem Państwa i zasądził koszty nieopłaconej pomocy prawnej dla obrońcy z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ocena dowodów była prawidłowa. Sąd odwoławczy szczegółowo odniósł się do ustaleń faktycznych, przedstawiając logiczny i trafnie uargumentowany tok rozumowania, który nie został podważony przez skarżącego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy w zakresie gróźb karalnych, wskazując, że nawet drobne rozbieżności w zeznaniach czy brak rejestracji groźby przez niezależnego świadka nie przekreślają możliwości ustalenia jej popełnienia, zwłaszcza gdy sąd pierwszej instancji uznał ustalenia za bezsprzeczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. S.osoba_fizycznaskazany
W. S.osoba_fizycznapokrzywdzona
D. S.osoba_fizycznapokrzywdzony
K. S.osoba_fizycznapokrzywdzony
A. J.osoba_fizycznaświadek
C. W.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (14)

Główne

k.k. art. 197 § 3 pkt 2

Kodeks karny

k.k. art. 197 § 4

Kodeks karny

k.k. art. 157 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 77 § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowa ocena dowodów przez sąd odwoławczy w zakresie gróźb karalnych. Brak wykazania przez skarżącego naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego jako podstawy rażącej niewspółmierności kary i zadośćuczynienia.

Odrzucone argumenty

Obraza prawa procesowego poprzez dowolną ocenę dowodów. Rażąca niewspółmierność kary pozbawienia wolności. Rażąca niewspółmierność zasądzonego zadośćuczynienia.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest oczywiście bezzasadna zarzut wadliwej kontroli odwoławczej jawi się jako oczywiście chybiony nie przekreśla to jednak prawidłowości ustalenia, że groźba bezprawna została przez skazanego wypowiedziana w sposób samoistny kwestionują wymiar orzeczonej kary i środka karnego skarżący wykaże, że rażąca niewspółmierność kary lub środka karnego była wynikiem naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego

Skład orzekający

Andrzej Siuchniński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad kontroli instancyjnej w postępowaniu kasacyjnym, zwłaszcza w kontekście oceny dowodów i zarzutów dotyczących rażącej niewspółmierności kary."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zarzutów podniesionych w kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy poważnego przestępstwa seksualnego wobec dziecka i groźb karalnych, co nadaje jej wagę społeczną. Analiza prawna skupia się na proceduralnych aspektach kontroli kasacyjnej, co jest interesujące dla prawników karnistów.

Sąd Najwyższy potwierdza: nawet drobne rozbieżności w zeznaniach nie przekreślają winy za groźby karalne.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 100 000 PLN

koszty zastępstwa procesowego: 738 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 265/14
POSTANOWIENIE
Dnia 21 stycznia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Siuchniński
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 21 stycznia 2015 r.
sprawy
M. S.
skazanego z art. 197 § 3 i 4 k.k. i in.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 27 listopada 2013 r.,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w W.
z dnia 14 sierpnia 2013 r.
p o s t a n o w i ł
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa;
3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu skazanego, adw. C. W. – Kancelaria adwokacka, kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) złotych, w tym 23% podatku VAT, za wniesienie kasacji na korzyść M. S.
UZASADNIENIE
M. S. wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 14 sierpnia 2013 r., został uznany za winnego tego, że:
I.
w dniu 29 sierpnia 2012 r. w M., działając ze szczególnym okrucieństwem, przemocą polegającą na biciu z otwartej dłoni oraz pięścią po twarzy i całym ciele, duszeniu oraz używając groźby pozbawienia życia doprowadził małoletnią W. S., lat 10, do obcowania płciowego, w wyniku czego doznała ona obrażeń ciała w postaci stłuczenia okolicy jarzmowej lewej oraz okolicy czołowej lewej i nosa, podbiegnięć krwawych na policzku pod okiem prawym, spuchnięcia wargi górnej, stłuczenia klatki piersiowej, podbiegnięć krwawych górnej części klatki piersiowej oraz otarcia naskórka w tej okolicy, urazu narządów płciowych zewnętrznych, pęknięcia błony dziewiczej i licznych powierzchownych otarć naskórka, podbiegnięć krwawych i wybroczyn krwawych na twarzy, szyi, klatce piersiowej i kończynach górnych, które naruszały czynności narządów jej ciała na czas poniżej 7 dni, przy czym czynu tego dokonał w ciągu 5 lat od odbycia w okresach od 7 grudnia 2002 r. do 19 marca 2003 r., od 21 maja 2004 r. do 20 września 2004 r. oraz od 30 sierpnia 2009 r. do 23 lutego 2011 r. kary 2 lat pozbawienia wolności orzeczonej prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w L. z dnia 13 grudnia 2004 roku wydanym w sprawie o sygn. akt II K …/04 za przestępstwo z art. 280 § 1 k.k. objętym następnie wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w L. z dnia 19 lipca 2005 r. sygn. akt II K …/05, tj. przestępstwa z art. 197 § 4 k.k. i art. 197 § 3 pkt 2 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., za które na podstawie art. 197 § 4 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzono mu karę 15 lat pozbawienia wolności;
II.
w dniu 29 sierpnia 2012 r. w M., groził małoletnim D. S. oraz K. S., że pozbawi życia ich oraz ich małoletnią siostrę W. S., a groźba ta wzbudziła w nich uzasadnioną obawę spełnienia,
tj. przestępstwa z art. 190 § 1 k.k., za które na podstawie tego przepisu wymierzono mu karę roku pozbawienia wolności.
Od tego wyroku apelację wniósł obrońca M. S., podnosząc zarzuty: błędu w ustaleniach faktycznych, mających wpływ na treść orzeczenia, obrazy przepisów prawa materialnego, tj. art. 46 § 1 k.k. i art. 77 § 2 k.k. oraz rażącej niewspółmierności kary.
Na podstawie tych zarzutów wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie M. S. od drugiego z przypisanych mu przestępstw, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2013 r., utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Orzeczenie Sądu drugiej instancji zostało zaskarżone kasacją obrońcy skazanego. Podniesiono w niej następujące zarzuty:
-
rażącej obrazy prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na treść zaskarżanego wyroku poprzez naruszenie art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. oraz art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k., polegające na dokonaniu oceny zgromadzonego materiału dowodowego w toku obu instancji w sposób dowolny a nie swobodny, polegający na błędnej ocenie materiału dowodowego wskazującego na sprawstwo skazanego co do czynu z art. 190 § 1 k.k., tj. gróźb karalnych, z pominięciem okoliczności, iż relacje procesowe obu pokrzywdzonych D. S. i K. S. nie pokrywają się ze sobą co do wszystkich istotnych momentów zdarzenia, są rozbieżne zarówno wzajemnie, jak i wewnętrznie oraz pozostają w sprzeczności z zeznaniami niezależnego świadka zdarzenia A. J., który zeznał, że nie słyszał, aby skazany wypowiadał jakiekolwiek groźby.
-
rażącej niewspółmierności kary w wymiarze 15 lat pozbawienia wolności z zastrzeżeniem, że oskarżony może ubiegać się o warunkowe zwolnienie z odbycia reszty kary nie wcześniej niż po odbyciu 11 lat pozbawienia wolności w sytuacji, gdy oskarżony przyznał się do zarzucanego mu przestępstwa zgwałcenia oraz spowodowania u pokrzywdzonej W. S. obrażeń ciała naruszających czynności na czas poniżej siedmiu dni,
-
rażącej niewspółmierności kary w postaci zasądzenia od oskarżonego na podstawie art. 46 § 1 k.k. na rzecz pokrzywdzonej W. S. kwoty 100.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżanego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
Prokurator w odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście bezzasadna.
Odnosząc się do pierwszego zarzutu należy na wstępie zauważyć, że skarżący, kwestionując prawidłowość kontroli instancyjnej, wskazał wadliwie na przepisy prawa procesowego, których miałby się dopuścić Sąd odwoławczy, albowiem art. 410 k.p.k. i art. 424 k.p.k. odnoszą się do procedowania Sądu
meriti
. Właściwą podstawą tego zarzutu powinien być natomiast przepis art. 433 § 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. w związku z weryfikacją oceny materiału dowodowego zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.k.
Niezależnie jednak od nieprawidłowego wskazania podstaw kasacji należy uznać, że w świetle treści uzasadnienia Sądu
ad quem
, zarzut wadliwej kontroli odwoławczej jawi się jako oczywiście chybiony. Sąd odwoławczy bardzo szczegółowo odniósł się bowiem do kwestii ustaleń faktycznych dotyczących popełnienia przestępstwa z art. 190 § 1 k.k., co uczynił na s. 5-7 uzasadnienia, gdzie przedstawił logiczny, trafnie uargumentowany tok rozumowania, którego nie podważył skarżący. Sąd ten miał podstawy by uznać, że kwestia miejsca wypowiadania gróźb, z uwagi na przebieg zdarzenia, mogła umknąć percepcji świadków i nie zostać zapamiętana przez nich w sposób precyzyjny. Nie przekreśla to jednak prawidłowości ustalenia, że groźba bezprawna została przez skazanego wypowiedziana i bez znaczenia jest to, w jakiej minucie zdarzenia konkretnie padła. Nie bez podstaw Sąd drugiej instancji wskazał, że to, iż świadek A. J. nie zarejestrował faktu wypowiadania gróźb mogło wynikać z tego, że przez chwilę nie był obecny przy drzwiach, co jest prawdopodobne w świetle tego, że nie ustalono, w jakim konkretnie momencie zdarzenia została wypowiedziana groźba. Sąd odwoławczy logicznie też odniósł się do stwierdzenia Sądu pierwszej instancji o bezsprzecznym charakterze ustaleń faktycznych dotyczących groźby karalnej, trafnie wskazując, że stanowiło jedynie nieścisłość semantyczną, zaś nie wskazywało na wadliwość oceny materiału dowodowego przez Sąd
meriti
.
W pozostałym zakresie zarzuty skarżącego również należy uznać za oczywiście bezzasadne, albowiem w sposób samoistny kwestionują wymiar orzeczonej kary i środka karnego. Tymczasem uwzględnienie tej kategorii zarzutów jest możliwe tylko wtedy, gdy skarżący wykaże, że rażąca niewspółmierność kary lub środka karnego byłą wynikiem naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, czego obrońca skazanego w niniejszej sprawie nie uczynił.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążając Skarb Państwa. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej skazanemu z urzędu orzeczono na podstawie § 14 ust. 3 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI