V KK 264/16

Sąd Najwyższy2016-11-04
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚrednianajwyższy
prawo karnekodeks karnyart. 178a kkart. 42 kkśrodek karnyzakaz prowadzenia pojazdówkasacjaSąd Najwyższynietrzeźwość

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej zakazu prowadzenia pojazdów, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu orzeczenia środka karnego poniżej ustawowego minimum.

Minister Sprawiedliwości wniósł kasację na niekorzyść skazanego D. A. od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w sprawie prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Zarzut dotyczył rażącego naruszenia prawa materialnego, a mianowicie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów na okres krótszy niż ustawowe minimum 3 lat. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej środka karnego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sprawa dotyczy kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego D. A. od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 21 czerwca 2016 r. Sąd Rejonowy w K. pierwotnie skazał D. A. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.), wymierzając karę grzywny oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat. Apelacja obrońcy oskarżonego, kwestionująca niewspółmierność kary, doprowadziła do zmiany wyroku przez Sąd Okręgowy, który obniżył zakaz prowadzenia pojazdów do 1 roku. Prokurator Generalny zaskarżył ten wyrok w części dotyczącej środka karnego, zarzucając naruszenie art. 42 § 2 k.k. poprzez orzeczenie zakazu poniżej ustawowego minimum 3 lat, obowiązującego od 18 maja 2015 r. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, stwierdził oczywistą zasadność zarzutu. Zgodnie z nowelizacją Kodeksu karnego, w przypadku popełnienia przestępstwa po 18 maja 2015 r. w stanie nietrzeźwości, sąd ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia pojazdów na okres nie krótszy niż 3 lata. Ponieważ czyn przypisany skazanemu i orzekanie sądów miały miejsce po tej dacie, Sąd Okręgowy dopuścił się rażącego naruszenia prawa materialnego. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej środka karnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów na okres krótszy niż 3 lata, gdy czyn został popełniony po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu karnego z dnia 20 marca 2015 r., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 42 § 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 18 maja 2015 r., w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości, sąd ma obowiązek orzec zakaz prowadzenia pojazdów na okres nie krótszy niż 3 lata. Ponieważ czyn przypisany skazanemu i orzekanie sądów miały miejsce po tej dacie, Sąd Okręgowy naruszył prawo, orzekając zakaz na krótszy okres.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w zakresie zarzutu kasacyjnego)

Strony

NazwaTypRola
D. A.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 42 § § 2

Kodeks karny

Obowiązek orzeczenia zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju na okres nie krótszy niż 3 lata w przypadku skazania za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości, po dniu 18 maja 2015 r.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

Nowelizacja wprowadzająca zmiany w art. 42 § 2 k.k. z dniem 18 maja 2015 r.

Pomocnicze

k.k. art. 43 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 43a § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie środka karnego (zakazu prowadzenia pojazdów) na okres poniżej ustawowego minimum 3 lat, podczas gdy czyn został popełniony po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu karnego.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego okres nie krótszy niż 3 lata

Skład orzekający

Henryk Gradzik

przewodniczący

Józef Dołhy

sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących minimalnego okresu orzekania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych po nowelizacji Kodeksu karnego."

Ograniczenia: Dotyczy spraw popełnionych po 18 maja 2015 r. i orzekanych po tej dacie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię stosowania przepisów przejściowych i nowelizacji prawa karnego, szczególnie w kontekście środków karnych. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.

Sąd Najwyższy koryguje błąd sądu niższej instancji w wymiarze zakazu prowadzenia pojazdów.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 264/16
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 listopada 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Henryk Gradzik (przewodniczący)
‎
SSN Józef Dołhy (sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Gierszon
Protokolant Anna Korzeniecka-Plewka
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jacka Radoniewicza,
‎
w sprawie
D. A.
‎
skazanego z art. 178a § 1 kk
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 4 listopada 2016 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości Prokuratora Generalnego
na niekorzyść skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Z.
‎
z dnia 21 czerwca 2016 r., sygn. akt VII Ka (…)
‎
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt IV K (…),
1. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia
środka karnego (pkt 1) i sprawę w tym zakresie przekazuje do
ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Z. w postępowaniu odwoławczym;
2. wydatkami poniesionymi przez sąd, w związku z rozpoznaniem kasacji, obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 3 marca 2016 r. uznał D. A. za winnego tego, że „w dniu 13 września 2015 roku w miejscowości G. jechał jako kierujący w ruchu lądowym samochodem osobowym marki Land Rover o numerze rejestracyjnym (…) znajdując się w stanie nietrzeźwości 0,32 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu”, tj. występku z art. 178a § 1 k.k., i za to wymierzył mu karę grzywny w wymiarze 40 stawek dziennych, przy przyjęciu jednej stawki w kwocie 30 zł, nadto na podstawie art. 42 § 2 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł zakaz powadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, zaś na podstawie art. 43a § 2 k.k. orzekł świadczenie pieniężne.
Od tego wyroku apelację wniósł obrońca oskarżonego, zarzucając rażącą niewspółmierność kary grzywny oraz środka karnego, i wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez warunkowe umorzenie postępowanie karnego.
Sąd Okręgowy w Z., wyrokiem z dnia 21 czerwca 2016 r., zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że obniżył orzeczony wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych do 1 roku, zaś w pozostałym zakresie wyrok ten utrzymał w mocy.
Od powyższego wyroku kasację wniósł w trybie art. 521 § 1 k.p.k. – Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczenia środka karnego w punkcie 1, na niekorzyść skazanego D. A., zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, to jest art. 42 § 2 kodeksu karnego, poprzez orzeczenie środka karnego – zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, w wymiarze poniżej jego dolnego zagrożenia, i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w punkcie 1, w części dotyczącej orzeczenia środka karnego, i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym.
Istotnie z mocy ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 ze zm.), z dniem 18 maja 2015 r. przepis art. 42 § 2 k.k. określa, iż w przypadku skazania osoby uczestniczącej w ruchu za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, będącej w chwili popełnienia przestępstwa w stanie nietrzeźwości, sąd ma obowiązek orzeczenia zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów albo pojazdów określonego rodzaju, na okres nie krótszy niż 3 lata. W realiach sprawy oczywiste jest, że zarówno czyn przypisany D. A., jak i orzekanie przez Sądy obu instancji, miały miejsce po dniu 18 maja 2015 r. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości, że Sąd Okręgowy w Z., zmieniając zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w zakresie orzeczenia środka karnego, dopuścił się rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia art. 42 § 2 k.k., orzekając zakaz prowadzenia wszelkich pojazd
ów mechanicznych w wymiarze poniżej jego dolnego zagrożenia.
Z tych względów, uwzględniając zarzut i wniosek końcowy kasacji, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
R. G.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI