V KK 217/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy wniosku obrońcy skazanej J. N. o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego: Stanisława Stankiewicza, Pawła Kołodziejskiego i Antoniego Bojańczyka od udziału w postępowaniu w sprawie o sygn. akt V KK 217/25. Wniosek oparty był na przepisach art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. lub art. 41 § 1 k.p.k., a jego podstawą były wątpliwości co do bezstronności sędziów, wynikające z procedury ich powołania na urząd, związanej z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Sędzia Paweł Kołodziejski sam złożył wniosek o wyłączenie, wskazując na wcześniejsze zajęcie stanowiska w podobnej sprawie (V KS 16/25), co mogłoby budzić uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, uznał go za zasadny. Podkreślono, że choć obiektywna bezstronność sędziów mogłaby być zachowana, to odbiór zewnętrzny i zaufanie do wymiaru sprawiedliwości mogą być naruszone przez sam fakt orzekania przez sędziów powołanych w kwestionowanym trybie, zwłaszcza gdy podnoszone są zarzuty dotyczące niezawisłości sędziowskiej. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i własnej praktyki, wskazując na konieczność usuwania nawet pozorów braku bezstronności. W związku z tym, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć wskazanych sędziów od udziału w sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście wadliwej procedury nominacyjnej i wpływu na zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z procedurą powołania sędziów na podstawie ustawy z 2017 r. o KRS.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. ze względu na okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, w tym w związku z procedurą powołania sędziego na urząd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją podstawy do wyłączenia sędziego, jeśli okoliczności mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, co obejmuje także odbiór społeczny i zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności dotyczące sposobu powołania sędziów na urząd, związane z nowelizacją ustawy o KRS, mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w odbiorze społecznym i naruszać zaufanie do wymiaru sprawiedliwości, nawet jeśli obiektywnie sędzia byłby bezstronny. Podkreślono znaczenie usuwania pozorów braku bezstronności.
Czy sędzia, który wcześniej wyraził pogląd w podobnej sprawie, powinien zostać wyłączony od udziału w rozpoznaniu sprawy, w której podniesiono tożsamy zarzut?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wcześniejsze zajęcie jednoznacznego stanowiska w kwestii stanowiącej przedmiot zarzutu w innej sprawie może stanowić podstawę do wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku sędziego Pawła Kołodziejskiego, który w sprawie V KS 16/25 wyraził swój pogląd w kwestii stanowiącej przedmiot zarzutu kasacji w sprawie V KK 217/25, istnienie okoliczności mogącej wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności jest oczywiste.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. N. | osoba_fizyczna | skazana |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 41 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Dotyczy to także odbioru zewnętrznego i zaufania do wymiaru sprawiedliwości.
Pomocnicze
k.p.k. art. 40 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wyłączenia sędziego, gdy sprawa dotyczy bezpośrednio wymienionych sędziów.
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna odwoławcza, która była przedmiotem zarzutu kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności powołania sędziów na urząd na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. mogą wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. • Istnienie okoliczności mogących naruszyć zaufanie do wymiaru sprawiedliwości, nawet jeśli obiektywna bezstronność sędziego nie jest kwestionowana. • Sędzia, który wcześniej wyraził pogląd w podobnej sprawie, powinien zostać wyłączony.
Godne uwagi sformułowania
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie • umacnianiu autorytetu wymiaru sprawiedliwości przez usuwanie choćby pozorów braku bezstronności • dla postronnego obserwatora, a także z punktu widzenia strony, naruszałoby zaufanie do wymiaru sprawiedliwości • nemo iudex in causa sua
Skład orzekający
Piotr Mirek
przewodniczący
Antoni Bojańczyk
członek
Paweł Kołodziejski
członek
Stanisław Stankiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu sędziego w kontekście wadliwej procedury nominacyjnej i wpływu na zaufanie do wymiaru sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z procedurą powołania sędziów na podstawie ustawy z 2017 r. o KRS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad praworządności i niezależności sądownictwa, a także budzi kontrowersje związane z reformami wymiaru sprawiedliwości, co czyni ją interesującą dla prawników i opinii publicznej.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziów. Czy sposób powołania na urząd podważa bezstronność?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.