V KK 208/15

Sąd Najwyższy2015-09-03
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
art. 244 k.k.kasacjaświadczenie pieniężneFundusz Pomocy PokrzywdzonymSąd Najwyższyprawo karne materialneśrodek karny

Sąd Najwyższy uchylił punkt wyroku Sądu Rejonowego nakładający świadczenie pieniężne na Fundusz Pomocy Pokrzywdzonym, uznając je za orzeczone z rażącym naruszeniem prawa materialnego.

Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego P. P., kwestionując punkt 3 wyroku Sądu Rejonowego, który nakładał na skazanego obowiązek uiszczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Skarżący argumentował, że przepis art. 49 § 2 k.k. dopuszcza takie świadczenie jedynie w przypadku sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie w przypadku czynu z art. 244 k.k. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną i uchylił zaskarżony punkt wyroku.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego P. P. od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 15 czerwca 2012 r. Sąd Rejonowy uznał skazanego winnym popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k. (kierowanie rowerem wbrew orzeczonym zakazom) i wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszoną na okres próby 3 lat. Dodatkowo, na mocy art. 49 § 2 k.k., zobowiązano skazanego do uiszczenia świadczenia pieniężnego w kwocie 200 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie wyłącznie do sprawców określonych przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (art. 178a, 179, 180 k.k.), a nie do czynu z art. 244 k.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za oczywiście zasadną. Podkreślono, że bezwzględną przesłanką orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu jest skazanie za jedno z przestępstw wymienionych w art. 49 § 2 k.k., czego w niniejszej sprawie zabrakło. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił punkt 3 zaskarżonego wyroku, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie wyłącznie do sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, określonych w art. 178a k.k., art. 179 k.k., art. 180 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że bezwzględną przesłanką orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu jest skazanie za jedno z przestępstw wymienionych w art. 49 § 2 k.k. Czyn z art. 244 k.k. nie należy do tego katalogu, co czyni orzeczenie takiego świadczenia wadliwym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (na korzyść skazanego)

Strony

NazwaTypRola
P. P.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

Przestępstwo polegające na kierowaniu pojazdem wbrew orzeczonym zakazom.

k.k. art. 49 § § 2

Kodeks karny

Przepis dopuszczający orzeczenie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym, ale tylko w przypadku skazania za przestępstwa z art. 178a, 179, 180 k.k.

Pomocnicze

k.k. art. 69 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznawania kasacji jako oczywiście zasadnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie tylko do sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (art. 178a, 179, 180 k.k.), a nie do czynu z art. 244 k.k.

Godne uwagi sformułowania

bez wątpienia orzeczenie Sądu Rejonowego obarczone zostało rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą prawa materialnego bezwzględną przesłanką wymierzenia tego fakultatywnego świadczenia jest skazanie sprawcy za choćby jedno z wymienionych wyżej przestępstw

Skład orzekający

Henryk Gradzik

przewodniczący

Małgorzata Gierszon

członek

Jacek Sobczak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 49 § 2 k.k. i jego zastosowanie w kontekście różnych przestępstw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje istotną różnicę w stosowaniu przepisów prawa karnego materialnego i konsekwencje błędnej interpretacji przez sąd niższej instancji.

Błąd Sądu Rejonowego: Świadczenie pieniężne orzeczone bez podstawy prawnej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 208/15
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 3 września 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Henryk Gradzik (przewodniczący)
‎
SSN Małgorzata Gierszon
‎
SSN Jacek Sobczak (sprawozdawca)
Protokolant Katarzyna Wełpa
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 3 września 2015 r.
sprawy
P. P.
skazanego z art. 244 k.k.
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść skazanego
od wyroku Sądu Rejonowego w T.
z dnia 15 czerwca 2012 r.
1. uchyla pkt 3 wyroku Sądu Rejonowego w T.,
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
P. P.
został oskarżony o to, że w dniu 19 marca 2012 r. w M. kierował rowerem wbrew orzeczonym prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego zakazom, kierowania rowerami do spraw o sygn. akt II K …/11 obowiązującemu na okres 1 roku, tj. do 2.09.2012 r. i II K …/11 obowiązujący na okres 2 lat tj. do 3.12.2013 r., tj. o czyn z art. 244 k.k.
Wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 15 czerwca 2012 r., został uznany winnym tego, że dniu 19 marca 2012 r. w M., kierował rowerem pomimo orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 25 listopada 2011 roku w sprawie II K …/11 zakazu prowadzenia rowerów na okres 2 lat, tj. przestępstwa z art. 244 k.k. i wymierzono mu za to karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 1 wyroku), zaś na podstawie art. 69 § 1 k.k. w zw. z art. 70 § 1 pkt 1 k. warunkowo zawieszono wykonanie tej kary na okres próby 3 lat (pkt 2 wyroku). Na podstawie art. 49 § 2 k.k. zobowiązano oskarżonego do uiszczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenia pieniężnego w kocie 200 złotych (pkt 3 wyroku). Wyrokiem tym rozstrzygnięto także w przedmiocie kosztów postępowania.
Wyrok uprawomocnił 23 czerwca 2012 r. (k. 30v).
Kasację od tego orzeczenia, na korzyść skazanego, w zakresie rozstrzygnięcia o środku karnym, zawartego w pkt 3 wyroku, wywiódł Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 49 § 2 k.k., polegające na orzeczeniu, na podstawie tej normy, za przypisane oskarżonemu przestępstwo z art. 244 k.k., środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, podczas gdy przepis ten ma zastosowanie jedynie do sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, określonych w art. 178a k.k., art. 179 k.k., art. 180 k.k.
Skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego jako oczywiście zasadna (art. 535 § 5 k.p.k.) podlegała uwzględnieniu.
Bez wątpienia orzeczenie Sądu Rejonowego obarczone zostało rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą prawa materialnego, tj. art. 49 § 2 k.k. Zgodnie z tym przepisem w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a k.k., 179 k.k. lub 180 k.k., sąd może orzec świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej do wysokości określonej w § 1. Oznacza to, że bezwzględną przesłanką wymierzenia tego fakultatywnego świadczenia jest skazanie sprawcy za choćby jedno z wymienionych wyżej przestępstw.
Skoro zatem, P. P. został skazany za czyn z art. 244 k.k., to tym samym, co należy podkreślić, nie było podstaw do nałożenia na niego obowiązku spełnienia świadczenia o jakim mowa w art. 49 § 2 k.k. Czyn przypisany skazanemu w zaskarżonym wyroku Sądu Rejonowego nie należy bowiem do katalogu przestępstw, co do których możliwe jest orzeczenie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Z tej też przyczyny uznać należało, orzeczenie w zaskarżonej części za wadliwe i wymagające korekty, zaś wniosek końcowy kasacji za w pełni trafny.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI