V KK 208/15

Sąd Najwyższy2015-09-03
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko porządkowi publicznemuŚrednianajwyższy
art. 244 k.k.świadczenie pieniężneFundusz Pomocy PokrzywdzonymkasacjaSąd Najwyższyprawo karne materialneśrodek karny

Sąd Najwyższy uchylił punkt wyroku Sądu Rejonowego nakładający na skazanego obowiązek świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym, uznając, że przepis art. 49 § 2 k.k. nie miał zastosowania do popełnionego czynu.

Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanego P. P., kwestionując punkt wyroku Sądu Rejonowego nakładający obowiązek świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie jedynie do sprawców określonych przestępstw komunikacyjnych, a czyn z art. 244 k.k. (kierowanie rowerem mimo zakazu) nie należy do tego katalogu. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił wadliwy punkt wyroku.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego P. P. od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 15 czerwca 2012 r. Skazany został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k. (kierowanie rowerem pomimo orzeczonego zakazu) i wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata. Dodatkowo, na mocy art. 49 § 2 k.k., zobowiązano go do uiszczenia świadczenia pieniężnego w kwocie 200 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie wyłącznie do sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (art. 178a, 179, 180 k.k.), a nie do czynu z art. 244 k.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za oczywiście zasadną. Potwierdził, że bezwzględną przesłanką zastosowania art. 49 § 2 k.k. jest skazanie za jedno z wymienionych w nim przestępstw. Ponieważ czyn przypisany skazanemu nie należał do tego katalogu, orzeczenie o świadczeniu pieniężnym było wadliwe. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił punkt 3 wyroku Sądu Rejonowego dotyczący świadczenia pieniężnego i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 49 § 2 k.k. ma zastosowanie jedynie do sprawców przestępstw określonych w art. 178a k.k., 179 k.k. lub 180 k.k., a czyn z art. 244 k.k. nie należy do tego katalogu.

Uzasadnienie

Przepis art. 49 § 2 k.k. stanowi, że sąd może orzec świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a k.k., 179 k.k. lub 180 k.k. Skoro skazany został ukarany za czyn z art. 244 k.k., który nie jest wymieniony w tym przepisie, nie było podstaw do orzeczenia takiego świadczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie

Strona wygrywająca

skazany (w zakresie świadczenia pieniężnego)

Strony

NazwaTypRola
P. P.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

Czyn polegający na kierowaniu rowerem wbrew orzeczonym zakazom.

k.k. art. 49 § § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący orzekania świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym, mający zastosowanie tylko do określonych przestępstw komunikacyjnych.

Pomocnicze

k.k. art. 178a

Kodeks karny

Przestępstwo z art. 49 § 2 k.k. odnosi się do sprawców przestępstw określonych w tym artykule.

k.k. art. 179

Kodeks karny

Przestępstwo z art. 49 § 2 k.k. odnosi się do sprawców przestępstw określonych w tym artykule.

k.k. art. 180

Kodeks karny

Przestępstwo z art. 49 § 2 k.k. odnosi się do sprawców przestępstw określonych w tym artykule.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznawania kasacji przez Sąd Najwyższy.

k.k. art. 69 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary.

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe zawieszenie wykonania kary.

k.k. art. 39 § pkt 7

Kodeks karny

Środki karne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 49 § 2 k.k. do czynu z art. 244 k.k.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego bezwzględną przesłanką wymierzenia tego fakultatywnego świadczenia jest skazanie sprawcy za choćby jedno z wymienionych wyżej przestępstw Czyn przypisany skazanemu w zaskarżonym wyroku Sądu Rejonowego nie należy bowiem do katalogu przestępstw, co do których możliwe jest orzeczenie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

Skład orzekający

Henryk Gradzik

przewodniczący

Małgorzata Gierszon

członek

Jacek Sobczak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu zastosowania art. 49 § 2 k.k. i jego powiązania z innymi przepisami Kodeksu karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania świadczenia pieniężnego w kontekście czynu z art. 244 k.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa karnego materialnego i jak błąd proceduralny może prowadzić do uchylenia części wyroku przez Sąd Najwyższy.

Sąd Najwyższy koryguje błąd w orzeczeniu: świadczenie pieniężne nie dla każdego skazanego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 208/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon SSN Jacek Sobczak (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Wełpa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 3 września 2015 r. sprawy P. P. skazanego z art. 244 k.k. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 15 czerwca 2012 r. 1. uchyla pkt 3 wyroku Sądu Rejonowego w T., 2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE P. P. został oskarżony o to, że w dniu 19 marca 2012 r. w M. kierował rowerem wbrew orzeczonym prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego zakazom, kierowania rowerami do spraw o sygn. akt II K …/11 obowiązującemu na 2 okres 1 roku, tj. do 2.09.2012 r. i II K …/11 obowiązujący na okres 2 lat tj. do 3.12.2013 r., tj. o czyn z art. 244 k.k. Wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 15 czerwca 2012 r., został uznany winnym tego, że dniu 19 marca 2012 r. w M., kierował rowerem pomimo orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 25 listopada 2011 roku w sprawie II K …/11 zakazu prowadzenia rowerów na okres 2 lat, tj. przestępstwa z art. 244 k.k. i wymierzono mu za to karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 1 wyroku), zaś na podstawie art. 69 § 1 k.k. w zw. z art. 70 § 1 pkt 1 k. warunkowo zawieszono wykonanie tej kary na okres próby 3 lat (pkt 2 wyroku). Na podstawie art. 49 § 2 k.k. zobowiązano oskarżonego do uiszczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenia pieniężnego w kocie 200 złotych (pkt 3 wyroku). Wyrokiem tym rozstrzygnięto także w przedmiocie kosztów postępowania. Wyrok uprawomocnił 23 czerwca 2012 r. (k. 30v). Kasację od tego orzeczenia, na korzyść skazanego, w zakresie rozstrzygnięcia o środku karnym, zawartego w pkt 3 wyroku, wywiódł Prokurator Generalny zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 49 § 2 k.k., polegające na orzeczeniu, na podstawie tej normy, za przypisane oskarżonemu przestępstwo z art. 244 k.k., środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, podczas gdy przepis ten ma zastosowanie jedynie do sprawców przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, określonych w art. 178a k.k., art. 179 k.k., art. 180 k.k. Skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Prokuratora Generalnego jako oczywiście zasadna (art. 535 § 5 k.p.k.) podlegała uwzględnieniu. Bez wątpienia orzeczenie Sądu Rejonowego obarczone zostało rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą prawa materialnego, tj. art. 49 § 2 k.k. Zgodnie z tym przepisem w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a k.k., 179 k.k. lub 180 k.k., sąd może orzec świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz 3 Pomocy Postpenitencjarnej do wysokości określonej w § 1. Oznacza to, że bezwzględną przesłanką wymierzenia tego fakultatywnego świadczenia jest skazanie sprawcy za choćby jedno z wymienionych wyżej przestępstw. Skoro zatem, P. P. został skazany za czyn z art. 244 k.k., to tym samym, co należy podkreślić, nie było podstaw do nałożenia na niego obowiązku spełnienia świadczenia o jakim mowa w art. 49 § 2 k.k. Czyn przypisany skazanemu w zaskarżonym wyroku Sądu Rejonowego nie należy bowiem do katalogu przestępstw, co do których możliwe jest orzeczenie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Z tej też przyczyny uznać należało, orzeczenie w zaskarżonej części za wadliwe i wymagające korekty, zaś wniosek końcowy kasacji za w pełni trafny. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI