V KK 20/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuDo Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy T.W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi. Sprawa została przydzielona do referatu sędzi SN A.D. Obrońca złożył wniosek o wyłączenie sędzi A.D. od udziału w sprawie, wskazując na niespełnianie przez nią wymogów bezstronności i niezawisłości z powodu udziału w jej powołaniu Krajowej Rady Sądownictwa w składzie sprzecznym z Konstytucją RP. Sąd Najwyższy uznał, że zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego z mocy prawa na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. Podkreślono, że rozpoznanie zarzutu dotyczącego wadliwości nominacji sędziowskich przez sędzię powołaną w tej samej procedurze naruszałoby zasadę nemo iudex in causa sua. Sąd odwołał się do wcześniejszych orzeczeń Sądu Najwyższego, które wskazywały na potrzebę wyłączenia sędzi A.D. od rozpoznania spraw z uwagi na brak przymiotu niezawisłości i bezstronności w związku z wadliwą procedurą powołania. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędzię A.D. od udziału w rozpoznaniu sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego z mocy prawa w przypadku wadliwej procedury powołania, powiązanie z zasadą nemo iudex in causa sua oraz standardami konstytucyjnymi.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziów Sądu Najwyższego.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na urząd w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w sposób niezgodny z Konstytucją RP, podlega wyłączeniu z mocy prawa od rozpoznania sprawy, w której podniesiono zarzut wadliwości nominacji sędziowskich?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia taki podlega wyłączeniu z mocy prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że udział sędziego powołanego w wadliwej procedurze w rozpoznaniu sprawy, w której podniesiono zarzut wadliwości tej procedury, narusza zasadę nemo iudex in causa sua oraz może prowadzić do przekonania o braku bezstronności. Wyłączenie wynika z art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k., gdyż wynik postępowania może mieć wpływ na sytuację ustrojowo-procesową samego sędziego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T.W. | osoba_fizyczna | skazany |
| A.D. | osoba_fizyczna | sędzia Sądu Najwyższego |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten obejmuje przypadki, gdy wynik postępowania ma znaczenie dla samego sędziego, w tym gdy ocena stosunku prawnego wpływa na jego własne prawa i obowiązki.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy bezwzględnej przesłanki odwoławczej związanej z udziałem w wydaniu orzeczenia sędziów nominowanych na wniosek KRS ukształtowanej niezgodnie z Konstytucją RP.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy sytuacji, gdy sędzia podlega wyłączeniu z mocy prawa.
u.KRS
Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r., której sposób ukształtowania procedury powołania sędziów uznano za niezgodny z Konstytucją RP.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Udział sędziego powołanego w procedurze sprzecznej z Konstytucją RP w sprawie dotyczącej wadliwości tej procedury narusza zasadę nemo iudex in causa sua. • Sędzia powołany w wadliwej procedurze nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności. • Wystąpiły przesłanki wyłączenia sędziego z mocy prawa na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
niespełnianie przez nią wymogów bezstronności i niezawisłości na skutek udziału w jej powołaniu na urząd sędziego Sądu Najwyższego Krajowej Rady Sądownictwa w składzie sprzecznym z Konstytucją Rzeczpospolitej • naruszenia zasady nemo iudex in causa sua • sędzia ta podlega wyłączeniu od rozpoznania niniejszej sprawy z mocy prawa • sąd z jej udziałem trzeba uznać każdorazowo za nienależycie obsadzony • kluczowych kompetencji Sądu Najwyższego, mającego gwarantować niezakłócone, prawidłowe funkcjonowanie demokratycznego państwa prawnego oraz obiektywny standard niezależności, niezawisłości i bezstronności orzekania
Skład orzekający
Eugeniusz Wildowicz
przewodniczący
A.D.
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego z mocy prawa w przypadku wadliwej procedury powołania, powiązanie z zasadą nemo iudex in causa sua oraz standardami konstytucyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziów Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezależności sądownictwa i zgodności procedur powoływania sędziów z Konstytucją, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.
“Sędzia Sądu Najwyższego wyłączona z mocy prawa. Kluczowa sprawa o praworządność i niezależność sądownictwa.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.