V KK 199/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego W. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu skazujący W. K. na karę łączną 15 lat pozbawienia wolności za czyny z art. 197 § 3 pkt. 1, 2 i 3 k.k. w zw. z art. 197 § 4 k.k., art. 200 § 3 i § 4 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 § 1 k.k. oraz art. 222 § 1 k.k. w zw. z art. 157 § 2 k.k. i art. 11 § 2 k.k. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów postępowania karnego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 186 k.p.k., poprzez nienależyte rozważenie zarzutu apelacyjnego dotyczącego prawa małoletniego świadka T. K. do odmowy zeznań. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że sąd apelacyjny naruszył art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 186 § 1 k.p.k. i art. 185a § 1 k.p.k. poprzez wadliwe odniesienie się do zarzutu apelacyjnego. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przesłuchanie świadka w trybie art. 185a k.p.k., nawet jeśli odbywa się w postępowaniu przygotowawczym, nie jest odrębnym postępowaniem sądowym, a prawo do odmowy zeznań przysługuje świadkowi będącemu osobą najbliższą dla oskarżonego do czasu pierwszego zeznania w postępowaniu sądowym. Błędna interpretacja sądów niższych instancji w tym zakresie doprowadziła do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Poznaniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących prawa świadka do odmowy zeznań, w szczególności w kontekście przesłuchań małoletnich pokrzywdzonych i specyfiki przesłuchania w trybie art. 185a k.p.k.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem świadka do odmowy zeznań w postępowaniu karnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd odwoławczy narusza art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 186 § 1 k.p.k. i art. 185a § 1 k.p.k. poprzez nienależyte odniesienie się do zarzutu apelacyjnego dotyczącego prawa małoletniego świadka do odmowy zeznań?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy narusza wskazane przepisy poprzez wadliwe rozważenie zarzutu apelacyjnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd apelacyjny błędnie zinterpretował przepisy dotyczące prawa świadka do odmowy zeznań, uznając, że przesłuchanie w trybie art. 185a k.p.k. jest postępowaniem sądowym, co wyłącza obowiązek ponownego pouczenia o prawie do odmowy zeznań. Sąd Najwyższy podkreślił, że przesłuchanie w trybie art. 185a k.p.k. nie jest odrębnym postępowaniem sądowym, a prawo do odmowy zeznań przysługuje do pierwszego przesłuchania w postępowaniu sądowym.
Jaki jest charakter prawny przesłuchania świadka w trybie art. 185a k.p.k. w kontekście przepisów o prawie do odmowy zeznań?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przesłuchanie świadka w trybie art. 185a k.p.k. nie jest odrębnym postępowaniem sądowym, a czynnością sądu w postępowaniu przygotowawczym lub sądowym, która nie wyłącza prawa świadka do odmowy zeznań.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przesłuchanie w trybie art. 185a k.p.k. ma charakter szczególny i służy ochronie małoletniego świadka, ale nie jest oderwane od zasad ogólnych procesu karnego. Nie można go traktować jako odrębnego postępowania sądowego, a prawo do odmowy zeznań, wynikające z art. 182 § 1 k.p.k., przysługuje do pierwszego przesłuchania w postępowaniu sądowym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| G. K. | inne | prokurator Prokuratury Krajowej |
| adw. G. G. | inne | obrońca |
| adw. E. R. | inne | kurator małoletniego oskarżyciela posiłkowego |
Przepisy (34)
Główne
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 186 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185 § a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185 § a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 182 § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 11 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 197 § 4
Kodeks karny
k.k. art. 197 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 200 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 200 § 4
Kodeks karny
k.k. art. 12 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 222 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 157 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 85 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 86 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 41 § a
Kodeks karny
k.k. art. 43 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 40 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 40 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 191 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 191 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 16
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 297 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185 § c
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185 § 2
Kodeks postępowania karnego
Dz. U. z 2022 r., poz. 1184 art. 29 § 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
Dz. U. z 2019 r., poz. 18 art. 4 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Dz. U. z 2019 r., poz. 18 art. 4 § 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Dz. U. z 2019 r., poz. 18 art. 17 § 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Dz. U. z 2019 r., poz. 18 art. 17 § 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Dz. U. z 2019 r., poz. 18 art. 17 § 7
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nienależyte rozpoznanie przez sąd apelacyjny zarzutu naruszenia prawa procesowego dotyczącego prawa małoletniego świadka do odmowy zeznań. • Błędna interpretacja przepisów art. 182 § 1 k.p.k., art. 185a k.p.k. i art. 186 § 1 k.p.k. przez sądy niższych instancji.
Odrzucone argumenty
Kasacja wniesiona przez prokuratora i kuratora małoletniego oskarżyciela posiłkowego o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Godne uwagi sformułowania
Słusznie skarżący podnosi, że Sąd Apelacyjny w Poznaniu naruszył art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 186 § 1 k.p.k. i art. 185a § 1 k.p.k. poprzez nienależyte odniesienie się do podniesionego w apelacji odpowiedniego zarzutu odwoławczego. • Za naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. należy bowiem uznać zarówno sytuację, kiedy nie dochodzi w ogóle do rozpoznania środka odwoławczego w zakresie któregokolwiek z podniesionych zarzutów, jak i wówczas, gdy sąd odwoławczy podniesiony zarzut wprawdzie rozważy i odniesie się do niego, jednak uczyni to w sposób wadliwy, nieakceptowalny z punktu widzenia wykładni przepisu, którego naruszenie zostało w apelacji podniesione. • Wyrażone przez oba orzekające w sprawie Sądy stanowiska są w sposób oczywisty błędne i wskazują na rażące naruszenie zarówno art. 182 § 1 k.p.k., jak i w konsekwencji art. 186 § 1 k.p.k. • Systemowo nie można zatem stwierdzić, że przesłuchanie świadka w trybie art. 185a k.p.k. jest postępowaniem sądowym w rozumieniu art. 186 § 1 k.p.k., co się wydaje wywodziły orzekające w sprawie sądy powszechne.
Skład orzekający
Antoni Bojańczyk
przewodniczący
Marek Motuk
członek
Marek Siwek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa świadka do odmowy zeznań, w szczególności w kontekście przesłuchań małoletnich pokrzywdzonych i specyfiki przesłuchania w trybie art. 185a k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z prawem świadka do odmowy zeznań w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego z prawami świadków, zwłaszcza małoletnich, w postępowaniu karnym, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Sąd Najwyższy: Prawo świadka do milczenia w sądzie – kluczowa interpretacja dla spraw karnych.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.