II KK 555/22

Sąd Najwyższy2022-12-22
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
kasacjasąd najwyższyznikoma społeczna szkodliwośćnaruszenie nietykalności cielesnejprawo karnepostępowanie karneuzasadnienie wyroku

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił kasację oskarżyciela prywatnego jako oczywiście bezzasadną, potwierdzając prawidłowość orzeczenia sądu okręgowego o utrzymaniu w mocy wyroku umarzającego postępowanie z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu.

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego umarzający postępowanie karne wobec S. M. z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu (spryskanie gazem P. G.). Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, w tym nierozpoznanie zarzutów apelacji dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, podkreślając, że sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelację, a jego uzasadnienie, choć skrócone, było wystarczające w sytuacji podzielenia argumentacji sądu pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie karne wobec oskarżonej S. M. z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu, polegającego na spryskaniu pokrzywdzonego P. G. gazem barwiącym. Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego w apelacji podnosił zarzuty obrazy prawa materialnego, procesowego oraz błędnych ustaleń faktycznych. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Kasacja zarzucała Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. poprzez nierozpoznanie zarzutów dotyczących celu działania oskarżonej, społecznej szkodliwości czynu, wcześniejszych zachowań pokrzywdzonego oraz pozornego rozpoznania zarzutów obrazy prawa materialnego i wadliwej oceny dowodów. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy wskazał, że sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelację, a jego uzasadnienie, choć skrócone, było wystarczające, ponieważ podzielił w pełni argumentację sądu pierwszej instancji. Podkreślono, że sąd kasacyjny nie dokonuje ponownej oceny dowodów ani ustaleń faktycznych, a skarżący próbował skłonić Sąd Najwyższy do takiej oceny. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się rażących uchybień, które miałyby istotny wpływ na treść orzeczenia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelację, a jego uzasadnienie było wystarczające, ponieważ podzielił w pełni argumentację sądu pierwszej instancji i nie było potrzeby jej powtarzania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy konsekwentnie przyjmuje, że sąd odwoławczy może ograniczyć uzasadnienie, odsyłając do argumentacji sądu pierwszej instancji, jeśli ten dokonał wszechstronnej oceny materiału dowodowego i przedstawił pełną argumentację prawną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

oskarżyciel prywatny (w sensie utrzymania w mocy wyroku)

Strony

NazwaTypRola
S. M.osoba_fizycznaoskarżona
P. G.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu.

k.k. art. 1 § 2

Kodeks karny

Definicja znikomej społecznej szkodliwości czynu.

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Możliwość oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej na posiedzeniu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek rozpoznania zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 636 § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa obciążenia kosztami postępowania.

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakres kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym.

k.k. art. 217 § 1

Kodeks karny

Przestępstwo naruszenia nietykalności cielesnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelację, a jego uzasadnienie było wystarczające. Sąd Najwyższy nie dokonuje ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym. Kasacja była oczywiście bezzasadna.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące nierozpoznania zarzutów faktycznych i oceny dowodów. Zarzuty dotyczące obrazy prawa materialnego i procesowego.

Godne uwagi sformułowania

kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt X Ka 141/22, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 października 2021 r., sygn. akt X K 639/17 kasację jako oczywiście bezzasadną Sąd Najwyższy konsekwentnie przyjmuje w swoim orzecznictwie, iż w wypadku, gdy sąd a quo w swoim uzasadnieniu dokona wszechstronnej i kompleksowej oceny wszystkich istotnych okoliczności... Sąd Najwyższy nie dokonuje, po raz kolejny, samodzielnej oceny poszczególnych dowodów, ani też nie kontrole prawidłowości poczynionych w oparciu o tę ocenę ustaleń faktycznych.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rozpoznawania apelacji przez sąd odwoławczy, w szczególności w kontekście skróconego uzasadnienia odsyłającego do argumentacji sądu pierwszej instancji. Zakres kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i sposobu rozpoznawania zarzutów apelacji. Nie stanowi przełomu w wykładni prawa karnego materialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie ma charakter proceduralny i dotyczy standardowej procedury kasacyjnej. Nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć, ale jest ważne dla zrozumienia praktyki Sądu Najwyższego w zakresie rozpoznawania środków odwoławczych.

Jak Sąd Najwyższy ocenia skrócone uzasadnienia sądów odwoławczych? Kluczowe zasady postępowania kasacyjnego.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt II KK 555/22
POSTANOWIENIE
Dnia 22 grudnia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk
w sprawie
S. M.
oskarżonej o czyn z art. 217 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
w dniu 22 grudnia 2022 r.,
kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 4 kwietnia 2022 r., sygn. akt X Ka 141/22,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie
z dnia 27 października 2021 r., sygn. akt X K 639/17
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego, w tym jego
wydatkami w kwocie 20,00 (dwadzieścia) złotych, obciążyć
oskarżyciela prywatnego P. G.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 27 października 2021 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy- Śródmieścia w Warszawie umorzył na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.p.k., tj. z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu, postępowanie w sprawie naruszenia w dniu 4 sierpnia 2017 r. około godz. 22-ej w W. na ul. […], nietykalności cielesnej P. G. poprzez spryskanie go gazem barwiącym przez oskarżoną S. M., trafiając w szyję oraz lewą i prawą rękę.
Od wskazanego orzeczenia pełnomocnik oskarżyciela prywatnego wniósł apelację podnosząc zarzuty: obrazy prawa materialnego, obrazy prawa procesowego oraz oparcia orzeczenia na błędnych i sprzecznych ustaleniach faktycznych, mających wpływ na treść orzeczenia. Po rozpoznaniu tego środka odwoławczego Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2022 r., sygn. X Ka 141/22, utrzymał rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w mocy.
Wyrok Sądu odwoławczego zaskarżył kasacją pełnomocnik oskarżyciela prywatnego, podnosząc zarzut rażącego naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia w postaci obrazy art. 433 § 2 k.p.k. wobec nierozpoznania zarzutów błędu w ustaleniach faktycznych dotyczących celu działania oskarżonej, rozmiarów społecznej szkodliwości czynu, wcześniejszych zachowań oskarżyciela w relacjach z innymi kobietami, możliwości ustalenia społecznej szkodliwości czynu w oparciu o postawę procesową oskarżyciela oraz pozornego rozpoznania zarzutu obrazy prawa materialnego, a także pozornego rozpoznania zarzutu wadliwej oceny dowodów z zeznań świadków poprzez potraktowanie ich relacji jako bezpośredniej oraz wadliwej oceny dowodu z nagrania, jako nieprzydatnego dla oceny, czy istotnie oskarżona odczuwała lęk przed P. G..
Przy tak zredagowanym nadzwyczajnym środku zaskarżenia autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k., co umożliwiało jej oddalenie na posiedzeniu.
Przeprowadzona przez Sąd Najwyższy szczegółowa analiza okoliczności sprawy oraz treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku, jak również wyroku Sądu pierwszej instancji, w zestawieniu z argumentami skarżącego zawartymi zarówno w zwykłym, jak i nadzwyczajnym środku zaskarżenia, pozwalają uznać, że Sąd odwoławczy w sposób właściwy rozpoznał wniesioną apelację, a swoje stanowisko uzasadnił poprawnie pod względem wymogów stawianych przez ustawę karnoprocesową.
Należy przypomnieć autorowi nadzwyczajnego środka zaskarżenia, że Sąd Najwyższy konsekwentnie przyjmuje w swoim orzecznictwie, iż w wypadku, gdy sąd
a quo
w swoim uzasadnieniu dokona wszechstronnej i kompleksowej oceny wszystkich istotnych okoliczności, tak w zakresie ustaleń faktycznych, będących konsekwencją szczegółowo wykazanej oceny materiału dowodowego, jak i w sposób pełny przedstawi argumentację prawną, to oparcie zarzutów apelacji na tych elementach, które były już wszechstronnie i kompleksowo rozważone przez sąd
meriti
, a co wynika z uzasadnienia jego wyroku, uprawnia Sąd drugiej instancji do ograniczenia swojego uzasadnienia w znacznym zakresie do odesłania do tej argumentacji. Inaczej rzecz ujmując na sądzie
ad quem
ciąży obowiązek rozpoznania wszystkich wniosków i zarzutów wskazanych w środku odwoławczym, nie oznacza to jednak bezwzględnego wymogu szczegółowego umotywowania każdego argumentu w oparciu o który zarzuty zawarte w zwykłym środku odwoławczym uznano za nietrafne. Jeżeli Sąd odwoławczy podziela w pełni dokonaną przez Sąd pierwszej instancji ocenę dowodów, może zaniechać szczegółowego odnoszenia się w uzasadnieniu swojego wyroku do zarzutów apelacji, gdyż byłoby to zbędnym powtórzeniem argumentacji sądu
a quo
(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 2009 r., III KK 381/08; postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: dnia 2 sierpnia 2006 r., II KK 238/05; z dnia 10 października 2007 r., III KK 120/07; z dnia 8 kwietnia 2021 r., III KK 77/21
;
z dnia 18 maja 2021 r., II KK 113/21; z dnia 3 lutego 2022 r., V KK 685/21).
Przenosząc wskazane wyżej poglądy judykatury na realia niniejszej sprawy skonstatować należy, że wprawdzie pisemne motywy wyroku Sądu drugiej instancji są w tym wypadku skomprymowane, ale taki stan rzeczy stanowi konsekwencję zestawienia argumentacji Sądu Rejonowego zawartej w uzasadnieniu wyroku tego Sądu z okolicznościami wskazywanymi przez skarżącego w zwyczajnym środku zaskarżenia. Sąd odwoławczy miał w polu widzenia wszystkie te zarzuty, nie uchybił zatem wskazanym przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego w kasacji przepisom, realizując standard wymagany przez przepisy art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. Aprobując ocenę dowodów dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, a w ich następstwie poczynione ustalenia faktyczne, Sąd odwoławczy zaakceptował jednocześnie dokonaną przez Sąd Rejonowy subsumcję i wydane rozstrzygnięcie. Lektura pisemnych motywów wyroku Sądu Okręgowego pozwala zatem stwierdzić, że sąd instancji
ad quem
w pełni podzielił argumentację sądu
meriti
co do okoliczności istotnych w niniejszej sprawie, a zatem oszczędność jego uzasadnienia nie wynika z braku rzetelności, ale ze zgodności jego stanowiska z wyrokiem Sądu pierwszej instancji i motywami jego rozstrzygnięcia, czego wywody zawarte w zwykłym środku odwoławczym nie podważyły. Podniesione w apelacji argumenty, na uzasadnienie postawionych zarzutów, słusznie zatem uznane zostały przez Sąd drugiej instancji wyłącznie za polemikę z prawidłowym rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego, powielającą jedynie subiektywne poglądy skarżącego na sprawę, a tę ocenę Sądu odwoławczego Sąd Najwyższy w całej rozciągłości podziela.
Na zakończenie należy jeszcze przypomnieć tę – wynikającą z przepisów dotyczących postępowania kasacyjnego – regułę, że Sąd Najwyższy rozpoznając tego rodzaju nadzwyczajny środek zaskarżenia nie dokonuje, po raz kolejny, samodzielnej oceny poszczególnych dowodów, ani też nie kontrole prawidłowości poczynionych w oparciu o tę ocenę ustaleń faktycznych. Analizując natomiast treści uzasadnienia kasacji pełnomocnika oskarżyciela prywatnego nasuwa się jednoznaczny wniosek, że skarżący czyni własne ustalenia faktyczne poprzez własną ocenę materiału dowodowego, chcąc w ten sposób skłonić Sąd Najwyższy do ponownej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie i prawidłowości poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych, co rolą sądu kasatoryjnego przecież nie jest (zob. art. 523 § 1 k.p.k.).
Podsumowując, skarżący nie wykazał, by Sąd Odwoławczy dopuścił się jakiegokolwiek uchybienia o rażącym charakterze, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a jeżeli tak to orzeczenie przez Sąd Najwyższy w oparciu o przepis art. 535 § 3 k.p.k. jawi się jako oczywiste.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego ma swoje umocowanie w przepisach art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 i 3 k.p.k.
Mając na względzie całokształt przeprowadzonych wyżej rozważań Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.
[as]
l.n

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę