V KK 176/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść A. C., wobec której umorzono postępowanie z powodu niepoczytalności (art. 31 § 1 k.k.) i orzeczono środek zabezpieczający w postaci psychiatrycznego leczenia ambulatoryjnego. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. poprzez błędną wykładnię i zastosowanie leczenia ambulatoryjnego zamiast obligatoryjnego umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, a także naruszenie przepisów procesowych (art. 322 § 1 k.p.k. i art. 324 § 2 k.p.k.) poprzez umorzenie postępowania, gdy brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o środek zabezpieczający. Sąd Najwyższy przychylił się do tych zarzutów. Stwierdził, że nowelizacja art. 93 k.k. nie zmieniła zasad stosowania środków zabezpieczających wobec osób niepoczytalnych, wobec których nadal stosuje się art. 94 § 1 k.k., przewidujący umieszczenie w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. Skierowanie na leczenie ambulatoryjne jest możliwe tylko w ściśle określonych przypadkach, nieobjętych art. 94 § 1 k.k. Sąd Najwyższy podkreślił również, że sąd nie był uprawniony do umorzenia postępowania, gdy brak było podstaw do orzeczenia środka zabezpieczającego, co jest kompetencją prokuratora. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających wobec osób niepoczytalnych oraz kompetencji sądu i prokuratora w zakresie umarzania postępowania w takich przypadkach.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z niepoczytalnością i środkami zabezpieczającymi w postępowaniu karnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wobec sprawcy czynu zabronionego popełnionego w stanie niepoczytalności (art. 31 § 1 k.k.) możliwe jest orzeczenie środka zabezpieczającego w postaci skierowania na leczenie ambulatoryjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wobec sprawcy czynu zabronionego popełnionego w stanie niepoczytalności (art. 31 § 1 k.k.) możliwe jest orzeczenie jedynie środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w odpowiednim zakładzie psychiatrycznym, o ile zostały spełnione przesłanki przewidziane w art. 94 § 1 k.k.
Uzasadnienie
Nowelizacja art. 93 k.k. nie zmieniła zasad stosowania środków zabezpieczających wobec sprawców niepoczytalnych. Przepis art. 94 § 1 k.k. ma wyłączne zastosowanie i przewiduje umieszczenie w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. Skierowanie na leczenie ambulatoryjne jest możliwe w innych, ściśle określonych sytuacjach, nieobjętych tym przepisem.
Czy sąd jest uprawniony do umorzenia postępowania karnego w sytuacji, gdy brak jest podstaw do orzeczenia wobec podejrzanego środka zabezpieczającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie jest uprawniony do umorzenia postępowania w sytuacji, gdy brak jest podstaw do orzeczenia wobec podejrzanego środka zabezpieczającego. W takim przypadku do umorzenia postępowania ze względu na niepoczytalność sprawcy uprawniony jest jedynie prokurator.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy orzekając o umorzeniu postępowania wobec podejrzanej na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 31 § 1 k.k., w sytuacji gdy brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o umieszczenie jej w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, dopuścił się rażącego naruszenia przepisów procesowych (art. 322 § 1 k.p.k. i art. 324 § 2 k.p.k.).
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. C. | osoba_fizyczna | podejrzana |
Przepisy (17)
Główne
k.k. art. 31 § § 1
Kodeks karny
Określa stan niepoczytalności sprawcy.
k.k. art. 93 § § 1
Kodeks karny
Ogólna norma dotycząca środków zabezpieczających, nie może stanowić samodzielnej podstawy ich stosowania w oderwaniu od przepisów szczegółowych.
k.k. art. 94 § § 1
Kodeks karny
Przewiduje orzeczenie umieszczenia sprawcy w odpowiednim zakładzie psychiatrycznym, jeśli popełnił czyn zabroniony w stanie niepoczytalności określonej w art. 31 § 1 k.k. i zostały spełnione przesłanki.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa umorzenia postępowania.
k.p.k. art. 322 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wniosku o umorzenie postępowania i zastosowanie środka zabezpieczającego.
k.p.k. art. 324 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 324 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozstrzygnięcia sądu w przedmiocie wniosku o umorzenie postępowania i zastosowanie środka zabezpieczającego.
Pomocnicze
k.k. art. 95a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 95a § § 1a
Kodeks karny
k.k. art. 97 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 442 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 526 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa wykładnia i zastosowanie art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. poprzez orzeczenie leczenia ambulatoryjnego zamiast umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. • Rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 322 § 1 k.p.k. i art. 324 § 2 k.p.k.) polegające na umorzeniu postępowania przez sąd, gdy brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o środek zabezpieczający.
Godne uwagi sformułowania
przepis art. 93 k.k. ma charakter ogólnej normy gwarancyjnej, mającej odniesienie do wszystkich środków zabezpieczających i nie może stanowić samodzielnej podstawy ich stosowania, w oderwaniu od poszczególnych sytuacji procesowych • Do umorzenia postępowania ze względu na niepoczytalność sprawcy, gdy nie ma podstaw do orzeczenia wobec niego środka zabezpieczającego, uprawniony jest bowiem jedynie prokurator
Skład orzekający
Andrzej Stępka
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Ryński
członek
Roman Sądej
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających wobec osób niepoczytalnych oraz kompetencji sądu i prokuratora w zakresie umarzania postępowania w takich przypadkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z niepoczytalnością i środkami zabezpieczającymi w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii prawnych związanych z niepoczytalnością sprawców przestępstw i stosowaniem środków zabezpieczających, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Sąd Najwyższy: Leczenie ambulatoryjne nie zastąpi zamkniętego zakładu psychiatrycznego dla niepoczytalnych sprawców.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.