V KK 175/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy w sprawie o zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, uznając zasądzoną kwotę 50 000 zł za adekwatną.
Sprawa dotyczyła wniosku o zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Sąd Okręgowy zasądził 25 000 zł, a Sąd Apelacyjny podwyższył tę kwotę do 50 000 zł. Pełnomocnik wnioskodawcy złożył kasację, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając brak rażącego naruszenia prawa i uznając zasądzoną kwotę za kompensacyjną.
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z wniosku A. S. o zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Sąd Okręgowy pierwotnie zasądził 25 000 zł, a Sąd Apelacyjny podwyższył tę kwotę do 50 000 zł, oddalając w pozostałej części żądanie miliona złotych. Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego (art. 11 ust. 1 ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych w zw. z art. 445 § 1 k.c.) oraz prawa procesowego (art. 442 § 3 k.p.k. w zw. z art. 8 § 1 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k.). Sąd Najwyższy, po analizie zarzutów, uznał je za oczywiście bezzasadne. Stwierdzono, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego, a zasądzona kwota 50 000 zł ma charakter kompensacyjny i mieści się w granicach swobodnego uznania sędziowskiego. Nie stwierdzono również naruszenia przepisów procesowych. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył wnioskodawcę kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zasądzone zadośćuczynienie nie jest rażąco niewspółmierne i nie stanowi naruszenia prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że kwota 50 000 zł jest adekwatna, kompensacyjna i mieści się w granicach swobodnego uznania sędziowskiego, odpowiadając aktualnym warunkom społecznym i przeciętnej stopie życiowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić kasację
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
ustawa lutowa art. 11 § 1
Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
k.c. art. 445 § 1
Kodeks cywilny
Sąd Najwyższy podkreślił, że pojęcie „sumy odpowiedniej” pozostawia pewną swobodę sędziowską, a zasądzona kwota nie może być symboliczna.
Pomocnicze
k.p.k. art. 442 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 8 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasądzona kwota 50 000 zł jest adekwatna i kompensacyjna. Nie doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego ani procesowego. Kasacja jest oczywiście bezzasadna.
Odrzucone argumenty
Rażące naruszenie prawa materialnego (art. 11 ust. 1 ustawy lutowej w zw. z art. 445 § 1 k.c.). Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 442 § 3 k.p.k. w zw. z art. 8 § 1 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k.). Zasądzona kwota jest symboliczna i niewspółmierna.
Godne uwagi sformułowania
oczywiście bezzasadna nie sposób określić mianem symbolicznego należąca wszak do sfery swobodnego uznania sędziowskiego, w którą w ramach kontroli kasacyjnej nie wolno wkraczać miała charakter jak najbardziej kompensacyjny utrzymana została w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom społecznym i przeciętnej stopie życiowej nie naruszyło także w jakimkolwiek stopniu poczucia sprawiedliwości
Skład orzekający
Rafał Malarski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, granice kontroli kasacyjnej w zakresie oceny wysokości zadośćuczynienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niesłusznego tymczasowego aresztowania w okresie PRL, choć ogólne zasady dotyczące oceny zadośćuczynienia mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zadośćuczynienia za krzywdę wyrządzoną przez państwo, ale rozstrzygnięcie jest dość standardowe i nie wnosi nowej jakości prawnej.
“Czy 50 000 zł to wystarczające zadośćuczynienie za niesłuszne aresztowanie?”
Dane finansowe
WPS: 1 000 000 PLN
zadośćuczynienie: 50 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V KK 175/13 POSTANOWIENIE Dnia 29 października 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 października 2013r., sprawy z wniosku A. S., o zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, z powodu kasacji wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawcy, od wyroku Sądu Apelacyjnego […] z dnia 29 listopada 2012 r., zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 lipca 2012 r., p o s t a n o w i ł 1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2) obciążyć wnioskodawcę kosztami sądowymi za postepowanie kasacyjne. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy, wyrokiem z 27 lipca 2012 r., zasądził – na podstawie art. 11 ust. 1 ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego – od Skarbu Państwa na rzecz A. S. kwotę 25 000 zł z ustawowymi odsetkami tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, wynikłą z niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania w okresie od 12 sierpnia do 3 listopada 1982 r., a w pozostałym zakresie (wnioskodawca domagał się zadośćuczynienia w wysokości 1 miliona zł) żądanie oddalił. Sąd Apelacyjny, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. apelacji pełnomocnika wnioskodawcy, podwyższył zasądzone 2 zadośćuczynienie do 50 000 zł, a w pozostałej części utrzymał w mocy pierwszoinstancyjny wyrok. Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego złożył pełnomocnik wnioskodawcy, podnosząc zarzuty rażącego i mającego mieć istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenia zarówno prawa materialnego (art. 11 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy lutowej w zw. z art. 445 § 1 k.c.), jak i prawa procesowego (art. 442 § 3 k.p.k. w zw. z art. 8 § 1 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k.). Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Stanowisko prokuratora zasługiwało w całej rozciągłości na uwzględnienie. Uwzględniając wskazane w art. 523 § 1 k.p.k. podstawy kasacyjne, mające charakter w pełni samodzielny i autonomiczny, Sąd Najwyższy stwierdza, że w niniejszej sprawie nie miało miejsca rażące naruszenie prawa materialnego (chodzi tu przede wszystkim o art. 445 § 1 k.c., w którym posłużono się pojęciem „sumy odpowiedniej”), skoro ostatecznie zasądzone na rzecz wnioskodawcy zadośćuczynienie nie sposób określić mianem symbolicznego (zob. wyrok SN z 3 lipca 2007 r., II KK 321/06, R-OSNKW 2007, poz. 1496; postanowienie SN z 18 grudnia 2012 r., III KK 275/12, LEX nr 1232288). Przeciwnie, wysokość przyznanej sumy pieniężnej 50 000 zł – należąca wszak do sfery swobodnego uznania sędziowskiego, w którą w ramach kontroli kasacyjnej nie wolno wkraczać – miała charakter jak najbardziej kompensacyjny. Kwota ta, stanowiąca niewątpliwie ekonomicznie odczuwalną wartość, utrzymana została w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom społecznym i przeciętnej stopie życiowej. Nie doszło również w sprawie do uchybienia art. 442 § 3 k.p.k. choćby z tej racji, że Sąd Apelacyjny w motywacyjnej części swego orzeczenia z 15 lutego 2012 r., którym uchylił pierwszoinstancyjny wyrok z 3 października 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nie zawarł żadnych wiążących ani zapatrywań prawnych, ani skonkretyzowanych wskazówek co do dalszego procedowania. Rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego z 29 listopada 2012 r., podwyższające zadośćuczynienie o 100% i utrzymujące w mocy wyrok Sądu a quo w pozostałej 3 części, nie naruszyło także w jakimkolwiek stopniu poczucia sprawiedliwości, co oznacza, że zarzut obrazy art. 440 k.p.k. okazał się ewidentnie niesłuszny. Dlatego Sąd Najwyższy, podkreślając jeszcze raz jaskrawą bezpodstawność tezy skarżącego o rażącej niewspółmierności zasądzonego zadośćuczynienia, oddalił kasację w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k., a kosztami sądowymi za postępowanie kasacyjne obciążył wnioskodawcę po myśli art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI