III KK 233/20

Sąd Najwyższy2020-09-17
SNKarneprawo karne materialneWysokanajwyższy
narkotykiwarunkowe umorzenieniekaralnośćkasacjaSąd Najwyższyprawo karneustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Sąd Najwyższy uchylił wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne z powodu niespełnienia przesłanki niekaralności sprawcy.

Sąd Rejonowy w B. warunkowo umorzył postępowanie karne wobec Z. K. za przestępstwo narkotykowe, mimo że sprawca był już wcześniej karany za podobne przestępstwo. Prokurator Generalny wniósł kasację, wskazując na rażące naruszenie prawa materialnego (art. 66 § 1 k.k.). Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, podkreślając, że wymóg niekaralności jest bezwzględny.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w B., który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec Z. K. o czyn z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, a konkretnie art. 66 § 1 k.k., polegające na umorzeniu postępowania mimo wcześniejszej karalności sprawcy za przestępstwo umyślne. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że Z. K. był już wcześniej skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w B. za występek z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Tym samym, warunkowe umorzenie postępowania było niedopuszczalne. Sąd Najwyższy podkreślił, że wymóg niekaralności za przestępstwo umyślne jest przesłanką obiektywną, a jego niespełnienie wyklucza możliwość zastosowania instytucji warunkowego umorzenia, niezależnie od wiedzy sądu orzekającego. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B., który będzie musiał uwzględnić aktualne dane o karalności oskarżonego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, warunkowe umorzenie postępowania karnego jest niedopuszczalne, gdy sprawca był wcześniej karany za przestępstwo umyślne, niezależnie od tego, czy sąd dysponował danymi o jego karalności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wymóg niekaralności za przestępstwo umyślne (art. 66 § 1 k.k.) jest przesłanką obiektywną, której niespełnienie bezwzględnie wyklucza możliwość zastosowania warunkowego umorzenia postępowania. Okoliczność, że sąd nie posiadał wiedzy o wcześniejszej karalności, nie ma znaczenia prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
Z. K.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 66 § § 1

Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania jest możliwe tylko wtedy, gdy sprawca nie był karany za przestępstwo umyślne. Jest to przesłanka obiektywna.

u.p.n. art. 62 § ust. 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Czyn przypisany oskarżonemu Z. K.

Pomocnicze

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Wcześniejsze przestępstwo popełnione przez oskarżonego Z. K.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Tryb rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy (posiedzenie).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie bezwzględnej przesłanki niekaralności za przestępstwo umyślne (art. 66 § 1 k.k.) wyklucza możliwość warunkowego umorzenia postępowania. Wcześniejsza karalność sprawcy za przestępstwo umyślne stanowi obiektywną przeszkodę do zastosowania warunkowego umorzenia, niezależnie od wiedzy sądu.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego wymóg niekaralności za przestępstwo umyślne ma charakter bezwzględny zaistnienie wskazywanego tu uchybienia nie jest zależne od wiedzy sądu rozpoznającego sprawę

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący-sprawozdawca

Marek Pietruszyński

członek

Paweł Wiliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru przesłanki niekaralności przy warunkowym umorzeniu postępowania karnego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw, w których rozważane jest warunkowe umorzenie postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej instytucji prawa karnego - warunkowego umorzenia - i wyjaśnia kluczową przesłankę jego stosowania, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy można umorzyć sprawę karną, jeśli sprawca był już karany? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KK 233/20
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 września 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Marek Pietruszyński
‎
SSN Paweł Wiliński
w sprawie
Z.  K.
co do którego warunkowo umorzono postępowanie karne o występek z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z 2005 r.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 17 września 2020 r.,
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego
od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w B.
z dnia 8 października 2019 r., sygn. akt II K (…),
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi
Rejonowemu w B.  do ponownego rozpoznania
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w B. , wyrokiem z dnia 8 października 2019 r., sygn. akt II K (…), po ustaleniu, że Z. K. dopuścił się zarzucanego mu występku z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z 2005 r., warunkowo umorzył postępowanie karne o ten czyn na okres próby roku od uprawomocnienia się orzeczenia.
Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia w dniu 16 października 2019 r.
Z kasacją od prawomocnego wyroku wystąpił Prokurator Generalny, w całości na niekorzyść skazanego. Zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a to art. 66 § 1 k.k., polegające na wydaniu wobec Z.K. wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne o czyn z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z 2005 r., pomimo braku spełnienia określonej w tym przepisie przesłanki uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja ta jest w całości oczywiście zasadna i dlatego mogła zostać uwzględniona na posiedzeniu, o jakim mowa w art. 535 § 5 k.p.k.
Rzeczywiście względem Z.K. doszło do warunkowego umorzenia postępowania karnego, pomimo niespełnienia przesłanki braku uprzedniej karalności sprawcy za przestępstwo umyślne, wynikającej z art. 66 § 1 k.k.
Słusznie wywodzi bowiem Prokurator Generalny, że Z. K. , wyrokiem Sądu Rejonowego w B.  z dnia 31 lipca 2019 r., sygn. akt II K (…), który uprawomocnił się w dniu 8 sierpnia 2019 r., został skazany za występek z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Tym samym w rozpatrywanej sprawie wykluczone było warunkowe umorzenie postępowania karnego. W konsekwencji doszło zatem do rażącego naruszenia prawa, które w istotny sposób wpłynęło wręcz na treść zaskarżonego wyroku.
Wprawdzie fakt uprzedniego skazania Z.K. nie wynikał z karty karnej znajdującej się w aktach sprawy, to jednak okoliczność ta jest w sprawie irrelewantna. Zasadnie podkreśla się bowiem w orzecznictwie, że z punktu widzenia prawnej dopuszczalności warunkowego umorzenia postępowania karnego nie ma znaczenia fakt, że sąd orzekając w tym przedmiocie nie dysponował danymi informującymi o uprzedniej karalności oskarżonego, bowiem wymóg niekaralności za przestępstwo umyślne ma charakter bezwzględny, a karalność taka wyklucza możliwość wydania orzeczenia o warunkowym umorzeniu postępowania. Warunek braku karalności za przestępstwo umyślne należy do stanu obiektywnego i dlatego zaistnienie wskazywanego tu uchybienia nie jest zależne od wiedzy sądu rozpoznającego sprawę (zob. np. wyroki SN: z dnia 27 czerwca 2018 r., III KK 432/17, z dnia 14 czerwca 2011 r., IV KK 85/11 czy z dnia 1 października 2008 r., V KK 238/08).
Z powyższych względów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. . Sąd ten będzie miał na względzie aktualne dane o karalności oskarżonego.
Z tych wszystkich względów, orzeczono jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI