V KK 144/16

Sąd Najwyższy2016-09-01
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, mieniu, wolności seksualnejŚrednianajwyższy
kasacjaprawo karnenaruszenie prawa procesowegozadośćuczynieniesąd najwyższywyrok skazującykoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego M.K. jako oczywiście bezzasadną, utrzymując w mocy wyroki sądów niższych instancji.

Obrońca skazanego M.K. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zarzucając naruszenie prawa procesowego dotyczące uznania wniosku o dobrowolne poddanie się karze oraz sprostowania omyłki pisarskiej. Sąd Najwyższy oddalił oba zarzuty jako bezzasadne, wskazując na brak istotnego wpływu uchybień na treść wyroku oraz na nieporozumienie skarżącego co do przedmiotu sprostowania. W konsekwencji kasację oddalono, a skazanego obciążono kosztami postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego M.K., który został skazany za szereg przestępstw, w tym z art. 197 § 1 k.k., art. 189 § 1 k.k. i art. 280 § 2 k.k. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez zaniechanie prawidłowej kontroli apelacji dotyczącej wniosku o dobrowolne poddanie się karze i orzeczenia zadośćuczynienia bez wskazania konkretnego przestępstwa. Drugi zarzut dotyczył naruszenia art. 105 § 1 k.p.k. w zw. z art. 25 § 1 pkt 1 k.p.k. w związku ze sprostowaniem omyłki pisarskiej co do kwalifikacji czynu z art. 280 § 2 k.k., co zdaniem obrońcy powinno skutkować uchyleniem wyroku. Sąd Najwyższy uznał pierwszy zarzut za bezzasadny, wskazując, że choć brak powiązania zadośćuczynienia z konkretnym przestępstwem narusza art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., uchybienie to nie było przedmiotem apelacji i nie miało istotnego wpływu na treść wyroku. Drugi zarzut został uznany za wynikający z nieporozumienia, gdyż sprostowanie dotyczyło czynu zarzuconego w akcie oskarżenia, a nie przypisanego w wyroku, i nie zmieniało sytuacji prawnej skazanego. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zasądził od Skarbu Państwa koszty obrony z urzędu i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, powinno być powiązane, jednak brak takiego powiązania nie stanowi rażącego naruszenia prawa, jeśli nie było przedmiotem apelacji i nie miało istotnego wpływu na treść wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że choć art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k. wymaga powiązania zadośćuczynienia z konkretnym przestępstwem, uchybienie to nie było kwestionowane w apelacji i nie miało istotnego wpływu na treść wyroku. Podkreślono, że podstawa prawna do zasądzenia zadośćuczynienia istniała.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w zakresie kosztów obrony z urzędu)

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaskazany
J. F.osoba_fizycznapokrzywdzona
K.K.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 413 § § 2 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 197 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 189 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 280 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 280 § § 2

Kodeks karny

u.p.n. art. 58 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

k.k. art. 13 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 18 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 233 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 387 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 25 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

u.p.a. art. 29 § ust. 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Argumenty

Odrzucone argumenty

Rażące naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. przez zaniechanie prawidłowej kontroli apelacji dotyczącej wniosku o dobrowolne poddanie się karze i orzeczenia zadośćuczynienia bez wskazania konkretnego przestępstwa. Rażące naruszenie art. 105 § 1 k.p.k. w zw. z art. 25 § 1 pkt 1 k.p.k. przez sprostowanie omyłki pisarskiej co do kwalifikacji czynu z art. 280 § 2 k.k., co powinno skutkować uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jako oczywiście bezzasadna uchybienie to nie było przedmiotem zarzutów apelacyjnych, a tym samym pozostawało poza zakresem rozpoznania środków odwoławczych brak związania odnośnego orzeczenia ze skazaniem za konkretny czyn nie stanowi rażącego naruszenia prawa sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej co do przypisanego oskarżonemu czynu w sytuacji, gdy wyrok Sądu I instancji i uzasadnienie wskazują, że w zakresie kwalifikacji prawnej tego czynu nie doszło do żadnej omyłki

Skład orzekający

Henryk Gradzik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych wyroku skazującego (art. 413 k.p.k.) oraz dopuszczalności sprostowania omyłek pisarskich w postępowaniu odwoławczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zarzutów kasacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, takich jak wymogi wyroku skazującego i sprostowanie omyłek, co jest interesujące dla prawników procesualistów.

Czy drobna omyłka w wyroku może zniweczyć całe postępowanie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

naprawienie szkody: 208,5 PLN

zadośćuczynienie: 7500 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V KK 144/16
POSTANOWIENIE
Dnia 1 września 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Henryk Gradzik
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 1 września 2016 r.,
sprawy
M. K.
,
skazanego z art. 197 § 1 k.k., art. 189 § 1 k.k., art. 280 § 2 k.k. i innych
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt V Ka (…),
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w D.
z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt II K (…)
p o s t a n o w i ł
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zasądzić od Skarbu Państwa kwotę 442,80 (czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy) zł, w tym 23% VAT, na rzecz obrońcy z urzędu adwokata K.K. – Kancelaria Adwokacka w K., za sporządzenie i wniesienie kasacji na rzecz skazanego;
3. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego, w tym nieuiszczona opłatą od kasacji w kwocie 450 (czterysta pięćdziesiąt) zł.
UZASADNIENIE
W wyroku z dnia 22 maja 2015 r., sygn. II K (…) Sąd Rejonowy w D.  skazał M.K. za przestępstwa:
- z art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na karę roku pozbawienia wolności,
- z art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności,
- z art. 197 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i art. 12 k.k. na karę 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności,
- z art. 58 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności,
- z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 18 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. przy zastosowaniu art. 91 § 1 k.k. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Z mocy art. 86 § 1 k.k. i art. 91 § 2 k.k. wymierzono oskarżonemu łączną karę 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzeczono wobec niego obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonej J.F. (208,50 zł), a tytułem zadośćuczynienia zasądzono na jej rzecz kwotę 7500 zł.
Po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez oskarżonego i jego obrońcę Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 29 października 2015 r., sygn. V Ka (…) utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, przy czym w kwalifikacji prawnej drugiego z zarzuconych oskarżonemu czynów sprostował oczywistą omyłkę pisarską przez zastąpienie kwalifikacji z art. 280 § 1 k.k. kwalifikacją z art. 280 § 2 k.k.
W kasacji obrońca skazanego zarzucił prawomocnemu wyrokowi:
1.
rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa procesowego, tj. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. polegające na zaniechaniu dokonania prawidłowej kontroli odwoławczej zarzutu apelacji wskazującego na obrazę art. 387§2 k.p.k., polegającej na uznaniu za dopuszczalny wadliwie skonstruowany wniosek oskarżonego w przedmiocie dobrowolnego poddania się karze, co doprowadziło do orzeczenia środka karnego w postaci zadośćuczynienia pokrzywdzonej za doznaną krzywdę bez wskazania konkretnego przestępstwa, za które ten środek wymierzono, z obrazą art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k.;
2.
rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa procesowego, tj. art. 105 § 1 k.p.k. w zw. z art. 25 § 1 pkt 1 k.p.k., polegające na sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej co do przypisanego oskarżonemu czynu w sytuacji, gdy wyrok Sądu I instancji i uzasadnienie wskazują, że w zakresie kwalifikacji prawnej tego czynu nie doszło do żadnej omyłki, natomiast poprawienie jej na art. 280 § 2 k.k. winno było skutkować uchyleniem wyroku Sądu Rejonowego i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania w pierwszej instancji Sądowi Okręgowemu z uwagi na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k.
Podnosząc te zarzuty obrońca skazanego wniósł o uchylenie wyroków Sądów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
W odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Okręgowej w K. i pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wnieśli o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Co do pierwszego zarzutu.
Rację ma skarżący, że niepowiązanie orzeczenia o zadośćuczynieniu za krzywdę doznaną przez pokrzywdzoną z konkretnym przestępstwem przypisanym skazanemu, narusza przepis art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., normujący formę wyroku skazującego. Jest jednak oczywiste, że orzeczenie to może odnosić się do skazania M.K. za jeden, bądź za każdy z przypisanych mu czynów, kwalifikowanych z art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. (pkt I wyroku SR) i z art. 197 k.k. w zw. z art. 12 i art. 64 § 1 k.k. (pkt III wyroku SR). Sąd pierwszej instancji nie sprecyzował w pkt IX wyroku, z którym z tych skazań wiąże orzeczenie o zadośćuczynieniu. Należy jednak zauważyć, że uchybienie to nie było przedmiotem zarzutów apelacyjnych, a tym samym pozostawało poza zakresem rozpoznania środków odwoławczych przez Sąd drugiej instancji. Już z tego względu podnoszenie omawianego zarzutu w nadzwyczajnym środku zaskarżenia jest spóźnione. Jest przy tym istotne, że w sytuacji, gdy zasądzenie zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonej J. F.  znajduje w realiach sprawy podstawę prawną w art. 46 § 1 k.k., czego skarżący nie kwestionuje, brak związania odnośnego orzeczenia ze skazaniem za konkretny czyn (jeden z dwóch wymienionych wyżej) nie stanowi rażącego naruszenia prawa, a wskazywane uchybienie nie miało w gruncie rzeczy istotnego wpływu na treść prawomocnego wyroku. Pierwszy zarzut kasacji jest więc bezzasadny w stopniu oczywistym.
Drugi z zarzutów kasacji, jak można zakładać, wynika z nieporozumienia, a w każdym razie z niedokładnego odczytania treści wyroku Sądu odwoławczego. Zamieszczone w nim sprostowanie w pkt 1 nie dotyczyło przecież, jak utrzymuje skarżący, kwalifikacji czynu przypisanego M. K., lecz czynu zarzuconego mu w akcie oskarżenia. Niczego zatem nie zmieniało ono w sytuacji prawnoprocesowej skazanego odniesionej do prawomocnego wyroku. Usuwało tylko omyłkę poczynioną przez Sąd Rejonowy w przytoczeniu kwalifikacji prawnej jednego z czynów, o który oskarżano M. K., a którego kwalifikację prokurator zmienił w toku postępowania sądowego. Nie może ulegać wątpliwości, że w wyroku Sądu pierwszej instancji przypisano skazanemu popełnienie czynu z art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., a w wyroku Sadu odwoławczego utrzymano w mocy skazanie za tak zakwalifikowane przestępstwo. W obu instancjach orzekały sądy rzeczowo właściwe. I ten zatem zarzut kasacji okazał się bezzasadny w oczywistym stopniu.
Z tych też względów Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.
O obciążeniu skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego, w tym nieuiszczoną opłatą, orzeczono na podstawie art. 637a k.p.k. w zw. z art. 627 k.p.k. i art. 636 § 1 k.p.k., a o przyznaniu obrońcy z urzędu wynagrodzenia za sporządzenie kasacji - na podstawie art. 29 ust. ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI