Orzeczenie · 2002-11-21

V KK 133/02

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2002-11-21
SAOSKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
odtworzenie aktkasacjapostępowanie karneSąd NajwyższyRzecznik Praw ObywatelskichKodeks postępowania karnegoprawo procesowe

Magdalena F. z domu P. złożyła wniosek o odtworzenie akt sprawy Sądu Wojewódzkiego w S. z 1950 r., w której została skazana za przestępstwo z art. 24 § 1 mkk na karę pozbawienia wolności. Do wniosku dołączyła kserokopie dokumentów. Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z 1999 r. odtworzył akta w ograniczonym zakresie, wskazując na skazanie B.K., S.W. i M.P. za czyny z art. 23 § 1 mkk na kary po roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, z zaliczeniem tymczasowego aresztowania. Sąd stwierdził niemożność odtworzenia akt w pozostałej części. Po sprostowaniu omyłki pisarskiej, Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację od postanowienia w części stwierdzającej niemożność dalszego odtworzenia akt. Zarzucono rażące naruszenie art. 161 i 164 kpk poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z zeznań wnioskodawczyni i skorzystania z innych źródeł dowodowych. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, podkreślając, że sąd ma obowiązek podjąć wszelkie niezbędne czynności do odtworzenia akt, w tym z własnej inicjatywy. Wskazano na możliwość zwrócenia się do prokuratury o akta, przesłuchania wnioskodawczyni oraz ustalenia danych współoskarżonych. Zaskarżone postanowienie uchylono w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Obowiązki sądu w postępowaniu o odtworzenie akt sprawy, zasady prowadzenia postępowania dowodowego w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury odtwarzania akt, ale ogólne zasady dotyczące aktywności sądu w postępowaniu dowodowym mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd może ograniczyć postępowanie o odtworzenie akt do dowodów pozostających do jego dyspozycji, czy też powinien podjąć wszelkie niezbędne czynności w celu odtworzenia akt z własnej inicjatywy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd nie może ograniczyć postępowania do dowodów pozostających do jego dyspozycji, lecz powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne w celu odtworzenia akt.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie o odtworzenie akt ma nie tylko charakter formalny, ale także funkcję umożliwiającą stronie dochodzenie swoich praw. Obowiązkiem sądu jest aktywne poszukiwanie źródeł informacji, nawet jeśli wiedza strony o nich jest ograniczona.

Czy sąd prawidłowo ocenił możliwość odtworzenia akt, zaniechawszy zwrócenia się do prokuratury o akta, przesłuchania wnioskodawczyni w szerszym zakresie oraz ustalenia danych współoskarżonych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nieprawidłowo ocenił możliwość odtworzenia akt, zaniechawszy podjęcia wskazanych czynności dowodowych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał na konkretne czynności, które sąd okręgowy powinien był podjąć, a których zaniechał, co stanowiło rażące naruszenie przepisów proceduralnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
M. F. z d. P. (wnioskodawczyni)

Strony

NazwaTypRola
M. F. z d. P.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Rzecznik Praw Obywatelskichorgan_państwowywnoszący kasację
B. K.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)
S. W.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)
M. P.osoba_fizycznaoskarżony (w sprawie pierwotnej)

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 164

Kodeks postępowania karnego

Sąd nie tylko może, lecz także powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne w celu odtworzenia akt.

Pomocnicze

k.p.k. art. 161

Kodeks postępowania karnego

Uprawnienie strony do przeprowadzenia postępowania nie może być uszczuplone w wyniku postępowania prowadzonego bez wymaganej dbałości o wyczerpanie dowodów.

k.p.k. art. 162

Kodeks postępowania karnego

mkk art. 23 § § 1

Kodeks karny

mkk art. 24 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wniesienia kasacji przez Rzecznika Praw Obywatelskich.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Okręgowy zaniechał podjęcia wszelkich niezbędnych czynności dowodowych w celu odtworzenia akt. • Sąd Okręgowy nie wykorzystał możliwości zwrócenia się do prokuratury o akta. • Sąd Okręgowy nie odebrał wiadomości od wnioskodawczyni w celu uzyskania informacji o treści zarzutu. • Nie wykluczono możliwości, że współoskarżeni zachowali dokumenty pozwalające odtworzyć treść zarzutu.

Godne uwagi sformułowania

sąd nie tylko może, lecz także powinien podjąć wszelkie czynności, jakie uzna za niezbędne w celu odtworzenia akt • nie ma charakteru i funkcji wyłącznie formalnej • nie może być uszczuplone, czy zniesione w wyniku postępowania prowadzonego bez wymaganej ustawowo dbałości o wyczerpanie dowodów

Skład orzekający

Lidia Misiurkiewicz

przewodniczący

Przemysław Kalinowski

członek

Józef Skwierawski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Obowiązki sądu w postępowaniu o odtworzenie akt sprawy, zasady prowadzenia postępowania dowodowego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury odtwarzania akt, ale ogólne zasady dotyczące aktywności sądu w postępowaniu dowodowym mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur prawnych, nawet w przypadku odtwarzania starych akt, co może mieć kluczowe znaczenie dla praw jednostki.

Czy można odtworzyć akta sprzed 50 lat? Sąd Najwyższy wyjaśnia obowiązki sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst