Orzeczenie · 2023-10-24

V KK 130/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2023-10-24
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
paserstwowyrok nakazowykasacjawartość przedmiotuprzestępstwowykroczeniepostępowanie karne

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Grudziądzu, który skazał K. W. za czyn z art. 291 § 2 k.k. (paserstwo mniejszej wagi). Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 500 § 1 i 3 k.p.k. oraz art. 504 § 1 pkt 4 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku nakazowego mimo braku jednoznacznych ustaleń co do wartości przedmiotu paserstwa (roweru). Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie nakazowe jest dopuszczalne tylko w przypadkach oczywistych, gdy nie ma wątpliwości co do winy i okoliczności czynu. W tej sprawie brak było ustalonej wartości roweru, co jest kluczowe dla kwalifikacji czynu jako przestępstwa (art. 291 § 1 k.k.) lub wykroczenia (art. 122 § 1 k.w.), gdyż czyn ten jest przepołowiony. Sąd Rejonowy nie ustalił wartości roweru, ograniczając się jedynie do kwoty uzyskanej ze sprzedaży (300 zł), mimo że zeznania pokrzywdzonego i inne dowody (wyrok w innej sprawie) sugerowały, że wartość roweru mogła wynosić około 500 zł, co jest granicą między przestępstwem a wykroczeniem. Zaniechanie ustalenia tej wartości uniemożliwiło zastosowanie procedury nakazowej. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, z zaleceniem wyjaśnienia wszystkich wątpliwości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wartości przedmiotu czynu w sprawach o paserstwo, stosowanie procedury nakazowej, kwalifikacja czynu jako przestępstwa lub wykroczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku ustalenia wartości przedmiotu w postępowaniu nakazowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy można wydać wyrok nakazowy w sprawie o paserstwo, gdy nie ustalono wartości przedmiotu paserstwa, a czyn ten jest przepołowiony między przestępstwo a wykroczenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydanie wyroku nakazowego w takiej sytuacji stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego.

Uzasadnienie

Postępowanie nakazowe wymaga braku wątpliwości co do winy i okoliczności czynu. W przypadku czynu przepołowionego (przestępstwo/wykroczenie) kluczowe jest ustalenie wartości przedmiotu. Brak takiego ustalenia uniemożliwia stosowanie procedury nakazowej i wymaga skierowania sprawy na rozprawę.

Jaka jest granica wartości przedmiotu, która odróżnia przestępstwo paserstwa od wykroczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Od 15 listopada 2018 r. granica ta wynosi 500 zł.

Uzasadnienie

Przepis art. 122 § 1 k.w. określa wartość nieprzekraczającą 500 zł jako granicę wykroczenia paserstwa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku nakazowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
skazany (w sensie procesowym, poprzez uchylenie wyroku)

Strony

NazwaTypRola
K. W.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
M. S.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 291 § 1

Kodeks karny

Dotyczy paserstwa, jest przepołowiony z wykroczeniem.

k.k. art. 291 § 2

Kodeks karny

Dotyczy paserstwa mniejszej wagi.

k.p.k. art. 500 § 1

Kodeks postępowania karnego

Warunki wydania wyroku nakazowego - brak wątpliwości co do winy i okoliczności czynu.

k.p.k. art. 500 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymóg skierowania sprawy na rozprawę w przypadku wątpliwości.

k.p.k. art. 504 § 1

Kodeks postępowania karnego

Treść wyroku nakazowego - wskazanie wartości przedmiotu czynu.

k.w. art. 122 § 1

Kodeks wykroczeń

Wykroczenie paserstwa - wartość przedmiotu do 500 zł.

Pomocnicze

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

Zaliczenie zatrzymania na poczet kary ograniczenia wolności.

k.k. art. 34 § 3

Kodeks karny

Obowiązek wykonywania pracy zarobkowej w okresie odbywania kary ograniczenia wolności.

k.k. art. 72 § 1

Kodeks karny

Obowiązki nałożone na skazanego.

k.p.k. art. 313 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wymogi opisu czynu w akcie oskarżenia.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Rozpoznanie kasacji na posiedzeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak ustalenia wartości przedmiotu paserstwa w opisie czynu. • Wartość roweru mogła być poniżej progu przestępstwa (500 zł), co kwalifikowałoby czyn jako wykroczenie. • Niewłaściwe zastosowanie procedury nakazowej w sytuacji istnienia wątpliwości co do kwalifikacji prawnej czynu.

Godne uwagi sformułowania

czyn jest przepołowiony • obowiązkiem sądu meriti - co do zasady - jest zawsze dokładne ustalenie wartości rzeczy, aby prawidłowo określić zasadę odpowiedzialności za taki czyn • rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia

Skład orzekający

Ryszard Witkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Adam Roch

członek

Paweł Kołodziejski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości przedmiotu czynu w sprawach o paserstwo, stosowanie procedury nakazowej, kwalifikacja czynu jako przestępstwa lub wykroczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku ustalenia wartości przedmiotu w postępowaniu nakazowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne ustalenie wartości przedmiotu w sprawach karnych, zwłaszcza gdy granica między przestępstwem a wykroczeniem jest cienka. Podkreśla znaczenie prawidłowego stosowania procedur procesowych.

Czy drobne paserstwo może być wykroczeniem, a nie przestępstwem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst