II KK 116/15

Sąd Najwyższy2015-05-28
SNKarnewykonanie karWysokanajwyższy
kara łącznawyrok łącznykasacjaSąd Najwyższyprawo karnetryb konsensualnyzawieszenie kary

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego, uznając ją za oczywiście bezzasadną, i utrzymał w mocy wyrok Sądu Apelacyjnego dotyczący kary łącznej.

Obrońca skazanego C.K. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego, zarzucając naruszenie prawa procesowego i materialnego w zakresie wymierzenia kary łącznej. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że Sąd Apelacyjny nie popełnił sugerowanych uchybień, a orzeczenie dotyczące kary łącznej jest poprawne. Sąd Najwyższy podkreślił, że kary jednostkowe orzeczone w trybie konsensualnym z warunkowym zawieszeniem wykonania nie stoją na przeszkodzie orzeczeniu w wyroku łącznym kary bezwzględnej pozbawienia wolności.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego C.K. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego. Obrońca zarzucał rażące naruszenie prawa procesowego i materialnego, w szczególności dotyczące wymierzenia kary łącznej w sposób mniej korzystny niż w poprzednim wyroku łącznym, mimo że kary jednostkowe były orzeczone w trybie konsensualnym z warunkowym zawieszeniem wykonania. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że Sąd Apelacyjny nie popełnił błędów, a jego orzeczenie jest poprawne. Sąd Najwyższy podkreślił, że orzecznictwo dotyczące problematyki wydawania wyroków łącznych, w tym dopuszczalności pogorszenia sytuacji prawnej skazanego, dotyczy odmiennych sytuacji procesowych. Stwierdzono, że kary jednostkowe orzeczone z warunkowym zawieszeniem wykonania nie stanowią przeszkody do orzeczenia w wyroku łącznym kary bezwzględnej pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy, kształtując nową karę łączną, dysponował pełnym wachlarzem warunków, a Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił sytuację, uwzględniając specyfikę postępowania i zasady sądowego wymiaru kary. Wniosek obrońcy o zasądzenie wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu został uwzględniony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest orzeczenie w wyroku łącznym kary bezwzględnego pozbawienia wolności, nawet jeśli kary jednostkowe były orzeczone z warunkowym zawieszeniem wykonania, w tym w trybie konsensualnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że kary jednostkowe orzeczone z warunkowym zawieszeniem wykonania nie stanowią przeszkody do orzeczenia w wyroku łącznym kary bezwzględnej pozbawienia wolności. Brak jest innych barier prawnych poza sumą kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa i wynikającymi z art. 37 k.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić kasację

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
C. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 85

Kodeks karny

k.k. art. 86 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 288 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 57a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 216 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 574

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 343 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 575 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 575 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 89 § § 1 a

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 37

Kodeks karny

k.p.k. art. 387

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 474a

Kodeks postępowania karnego

Dz. U.2014.1556 art. 50 § ust. 1

Ustawa o zmianie ustawy- Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw

Dz. U. Nr 16, poz. 124 art. 29 § ust. 1

Ustawa - Prawo o adwokaturze

Dz. z 2013 r. Nr 461 art. 14 § § 3 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja obrońcy była oczywiście bezzasadna. Sąd Apelacyjny nie naruszył prawa procesowego ani materialnego. Orzeczenie Sądu Okręgowego dotyczące kary łącznej było poprawne i słuszne. Kary jednostkowe orzeczone w trybie konsensualnym z warunkowym zawieszeniem wykonania nie stoją na przeszkodzie orzeczeniu w wyroku łącznym kary bezwzględnej pozbawienia wolności.

Odrzucone argumenty

Rażące naruszenie prawa procesowego (art. 437 § 1 i 2 k.p.k., 440 k.p.k. w zw. z art. 574 k.p.k.) polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonego wyroku. Rażące naruszenie prawa materialnego (art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 15 ust. 1 zd. 2 MPPOiP oraz art. 2 Konstytucji RP, w zw. z art. 343 § 1 k.p.k., 335 § 1 k.p.k. oraz 575 § 1 i 2 k.p.k.) poprzez zaaprobowanie wymierzonej kary łącznej przy zastosowaniu mniej korzystnej proporcji łączenia kar jednostkowych niż w poprzednim wyroku łącznym.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jako oczywiście bezzasadna orzeczenie Sądu II instancji [...] jest poprawne i ze wszech miar słuszne Wywody zaś obrońcy jedynie polemiczne dysputy wokół tej konkretnie problematyki [...] nie zaowocowały jednak żadnym projektem ustawodawczym nie istnieją żadne inne bariery prawne poza tymi, które wyznaczają sumę kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa pozostające w zbiegu, oraz wynikające z art. 37 k.k. Motywy obrońcy nie są zatem trafne i sięgają po argumentację inadekwatną z zaistniałą sytuacją prawną

Skład orzekający

Jacek Sobczak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności orzekania kary bezwzględnej w wyroku łącznym, nawet gdy kary jednostkowe były warunkowo zawieszone i orzeczone w trybie konsensualnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji połączenia kar jednostkowych, w tym orzeczonych w trybie konsensualnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię dotyczącą kar łącznych w prawie karnym, która może być niejasna dla wielu osób, zwłaszcza w kontekście trybów konsensualnych.

Kara łączna a tryb konsensualny: Sąd Najwyższy rozwiewa wątpliwości.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KK 116/15
POSTANOWIENIE
Dnia 28 maja 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Sobczak
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 maja 2015 r.,
‎
sprawy
C. K.
‎
skazanego z art. 157 § 2 k.k. i inne
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 grudnia 2014 r., utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego w W.
‎
z dnia 22 sierpnia 2014 r.
p o s t a n o w i ł
1.   oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2.  obciążyć Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego ,
3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. Ł. R. - Kancelaria Adwokacka - kwotę 738, 00 zł (siedemset trzydzieści osiem), w tym 23 % podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie kasacji z urzędu.
UZASADNIENIE
C. K.
został skazany m. in. wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia z dnia 12 grudnia 2011 r., za czyny: I. z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k., popełniony w dniu 29 sierpnia 2011 r., na karę 1 roku pozbawienia wolności; II. z art. 216 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k., popełniony w dniu 29 sierpnia 2011 r., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; III. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k., popełniony w dniu 29 sierpnia 2011 r., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Orzeczone wobec skazanego kary pozbawienia wolności połączono i wymierzono karę łączna w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 4 lat, przy czym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 21 maja 2013 r., zarządzono wykonanie tejże kary pozbawienia wolności. Następnie ten sam Sąd, postanowieniem z dnia 4 marca 2014 r., stwierdził, iż orzeczona kara łączna upadła, karę orzeczoną za czyn opisany w pkt I wyroku zamieniono na karę 30 dni aresztu, zaliczając na jej poczet okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie i uznając tę karę za wykonaną w całości.
Wyrokiem łącznym z dnia 22 sierpnia 2014 r., Sąd Okręgowy w W., m. in. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k., połączył kary pozbawienia wolności orzeczone wobec skazanego C. K. wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II K 941/11 opisane w pkt 1) II i 1) III i wymierzono skazanemu karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okresy rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie.
Od tego orzeczenia wywiedziono apelację, którą Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 29 grudnia 2014 r., oddalił jako oczywiście bezzasadną.
Kasację od tego wyroku wywiódł obrońca skazanego, zarzucając: rażące naruszenie prawa procesowego, tj. art. 437 § 1 i 2 k.p.k. oraz 440 k.p.k. w zw. z art. 574 k.p.k., polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonego wyroku i niedokonania jego zmiany pomimo apelacji, co miało istotny wpływ na treść orzeczenia; oraz rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 15 ust. 1 zdanie 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych oraz art. 2 Konstytucji RP, w zw. z art. 343 § 1 k.p.k., art. 335 § 1 k.p.k. oraz art. 575 § 1 i 2 k.p.k., poprzez zaaprobowanie wymierzonej przez Sąd Okręgowy kary łącznej przy zastosowaniu mniej korzystnej proporcji łączenia kar jednostkowych niż w poprzednim wyroku łącznym wydanym przez Sąd Rejonowy w sprawie II K 941/11, pomimo faktu objęcia w tym wyroku zarówno kar jednostkowych, jak i proporcji wymiaru kary łącznej porozumieniem pomiędzy oskarżonym a prokuratorem, zaaprobowanym przez Sąd w trybie art. 343 § 1 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., co miało wpływ na treść orzeczenia i doprowadziło do wymierzenia kary łącznej surowszej niż wymierzona poprzednim wyrokiem łącznym.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Nadto obrońca wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skazanemu z urzędu.
Prokurator w odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja i podniesione w niej zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie, dlatego w oparciu o art. 535 § 3 k.p.k., podlegały oddaleniu jako oczywiście bezzasadne.
Już na wstępie niniejszych rozważań podnieść należy, iż Sąd Apelacyjny nie popełnił w toku procedowania sugerowanych przez skarżącego uchybień, ani gdy idzie o naruszenie norm prawa materialnego, ani także norm proceduralnych. Orzeczenie Sądu II instancji, utrzymujące w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego i orzeczoną w nim karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności, jest poprawne i ze wszech miar słuszne. Wywody zaś obrońcy jedynie polemiczne.
Sąd Najwyższy wprawdzie podziela zapatrywania dotyczące problematyki wydawania wyroków łącznych wyrażone w przywołanych judykatach przez skarżącego, jednakże jednocześnie dostrzega, iż dotyczą one zgoła odmiennych, niż rozpoznawana, sytuacji procesowych, które powstały w odmiennych okolicznościach faktycznych.
Owo orzecznictwo – co należy zaakcentować - dotyczy bowiem kontrowersji związanych z obowiązującym art. 89 § 1 a k.k., a ściślej związanej z nim dopuszczalności pogorszenia sytuacji prawnej skazanego w następstwie wydania wyroku łącznego, powstałego na skutek połączenia kar jednostkowych z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, i wymierzenia nim nowej kary łącznej bezwzględnego pozbawienia wolności. Szczególnie w sytuacji gdy kary warunkowo zawieszone zostały orzeczone w procesie zastosowania jednego z trybów konsensualnych.
Jak zauważono –
nota bene
w przytoczonym przez skarżącego - postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2014 r., IV KK 92/14 (
Lex 1551651
), dysputy wokół tej konkretnie problematyki sygnalizowane w licznym orzecznictwie Sądu Najwyższego, jak dotąd nie zaowocowały jednak żadnym projektem ustawodawczym, zmieniającym chociaż do ograniczenia budzących zastrzeżenia następstw funkcjonowania omawianego unormowania.
Konstatując zatem, i posiłkując się jednocześnie poglądami wyrażonymi w powołanym wyżej orzeczeniu Sądu Najwyższego, jednoznacznie stwierdzić należy, iż przy konstruowaniu w wyroku łącznym z poszczególnych kar jednostkowych pozbawienia wolności orzeczonych z warunkowym zawieszeniem ich wykonania rozmiaru kary łącznej nie istnieją żadne inne bariery prawne poza tymi, które wyznaczają sumę kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa pozostające w zbiegu, oraz wynikające z art. 37 k.k. Zupełnie ambiwalentne przy tym pozostaje, że poszczególne kary jednostkowe, nawet wszystkie, były efektem uzgodnień poczynionych przez strony w ramach zastosowania trybu konsensualnego.
Skoro zatem skazania w trybie konsensualnym (art. 335 k.p.k., art. 387 k.p.k. i art. 474a k.p.k.) na kary z warunkowym zawieszeniem wykonania nie stoją na przeszkodzie orzeczeniu w wyroku łącznym kary bezwzględnej pozbawienia wolności to tym samym, żadnym ograniczeniom z powyższym związanym nie podlegało w przedmiotowej sprawie orzeczenie kary łącznej 10 miesięcy pozbawienia wolności powstałej na skutek połączenia tożsamych rodzajowo kar jednostkowych: 6 miesięcy (czyn II) i 6 miesięcy pozbawienia wolności (czyn III). Z tego wynika, że Sąd Okręgowy kształtując nową karę łączną wobec skazanego, dysponował pełnym wachlarzem warunków, od których spełnienia zależna jest przyszła kara łączna.
Motywy obrońcy nie są zatem trafne i sięgają po argumentację inadekwatną z zaistniałą sytuacją prawną wobec skazanego C. K.
Tymczasem z uzasadnienia Sądu Apelacyjnego bezspornie wynika, iż podnoszone przez skarżącego w apelacji zagadnienie związane z ewentualnym pogorszeniem sytuacji skazanego i zwiększeniem dla niego dolegliwości, aniżeli ta wynikająca z odbycia kary na dotychczasowych zasadach, była przedmiotem badania i kontroli czego efektem są szerokie i szczegółowe rozważania zawarte w pisemnych motywach orzeczenia tego Sądu (str. 5-9).
Słuszne są bowiem przemyślenia tego Sądu bo uwzględniające: specyfikę przedmiotowego postępowania, gdzie potrzeba wydania wyroku łącznego powstała w związku z kontrawencjonalizacją dotyczącą skazania z pkt I w wyroku w sprawie o sygn. II K 941/11 i zamianą orzeczonej nim kary 1 roku pozbawienia wolności na 30 dni aresztu, przy tym i tego, że nowa sytuacja procesowa obligowała i skutkowała zastosowaniem w procesie o wydanie wyroku łącznego tych samych reguł. Podstawą ukształtowania kary łącznej i w tym przypadku stała się zasada asperacji, tym niemniej udział procentowy przybrał postać 83%, nie jak poprzednio 75 %. Takie określenie wymiaru kary łącznej, zdaniem Sądu odwoławczego, było prawidłowe zważywszy, że poza skutkami zastosowania art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy- Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.2014.1556), obowiązkiem rozstrzygającego Sądu było ustalenie, czy po wydaniu wyroku miały miejsce zdarzenia, które przemawiają za korzystnym lub niekorzystnym ukształtowaniem kary wobec skazanego, inne niże te, które analizowano uprzednio (str.7).
Suma tych okoliczności oceniona poprzez pryzmat zasad sądowego wymiaru kary i swobody uznania sędziowskiego uzasadnia decyzję Sądu I instancji w omawianym zakresie.
Stanowisko Sądu Apelacyjnego, bez konieczności ponownego przytaczania, jest przekonywające i zasługuje na aprobatę. Argumenty zaś skarżącego jedynie polemiczne, w związku z czym nie będące w stanie wywrzeć skutku zgodnego z kierunkiem skargi.
Złożony wniosek przez obrońcę o przyznanie wynagrodzenia zasługuje na uwzględnienie. Znajduje on podstawę prawną w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. Nr 16, poz. 124, ze zm.), zaś wysokość zasądzonej kwoty wynika z § 14 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz. z 2013 r. Nr 461).
Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia
.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI