V KK 110/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW sprawie o sygnaturze V KK 110/26 Prokurator złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznawania kasacji sędziów Sądu Najwyższego, argumentując, że zostali oni wadliwie powołani na urząd z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, która nie spełnia standardów konstytucyjnych. Prokurator podniósł, że sędziowie ci nie mogą tworzyć sądu realizującego prawo obywateli do sądu ustanowionego ustawą, niezależnego, bezstronnego i niezawisłego, a także nie respektują Konstytucji RP i prawa unijnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu, uznał go za niedopuszczalny. Sąd podkreślił, że o charakterze czynności prawnej decyduje jej rzeczywista treść, a nie formalne nazwanie czy nawiązanie do przepisów. Wskazał, że wątpliwości co do bezstronności sędziego nie mogą być wywodzone z kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem, a zarzuty muszą mieć charakter konkretny, a nie abstrakcyjny. Sąd odwołał się również do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r., sygn. P 22/19, który uznał za niezgodne z Konstytucją badanie wadliwości powołania sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek prokuratora miał charakter ustrojowy i stanowił próbę obejścia prawa, dlatego został pozostawiony bez rozpoznania. W konsekwencji, kasacja obrońcy została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a skazany J.S. został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności wniosków o wyłączenie sędziego i charakteru zarzutów ustrojowych w kontekście orzecznictwa Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powoływaniem sędziów w Polsce w określonym okresie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek prokuratora o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego, oparty na zarzutach ustrojowych dotyczących wadliwości ich powołania, jest dopuszczalny w świetle przepisów Kodeksu postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki wniosek jest niedopuszczalny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty dotyczące wadliwości powołania sędziów mają charakter ustrojowy i nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k., który wymaga konkretnych okoliczności faktycznych lub zdarzeń procesowych. Wniosek prokuratora, mimo formalnego powołania się na przepisy k.p.k., w rzeczywistości kwestionował wyłącznie kwestie ustrojowe, co czyniło go niedopuszczalnym.
Czy można badać wadliwość powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa w procedurze wyłączenia sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, badanie takie jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r., sygn. P 22/19, który uznał art. 41 § 1 w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. za niezgodny z Konstytucją w zakresie, w jakim dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości jego powołania przez Prezydenta RP na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r.
Czy prokurator może skutecznie żądać przekazania sprawy innemu składowi orzekającemu, powołując się na przepisy Prawa o prokuraturze i jednocześnie na przepisy k.p.k. o wyłączeniu sędziego, jeśli uzasadnienie i żądania są analogiczne do wcześniejszych wniosków opartych wyłącznie na Prawie o prokuraturze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki zabieg jest próbą obejścia prawa i nie zmienia rzeczywistego charakteru czynności.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że prokurator, zmieniając formalną nazwę wniosku i dodając przepisy k.p.k., próbował nadać pozorom czynności dopuszczalnej w rozumieniu kodeksu, podczas gdy rzeczywista treść i uzasadnienie wniosku pozostały analogiczne do wcześniejszych wniosków o przekazanie sprawy innemu sądowi, opartych wyłącznie na Prawie o prokuraturze. Sąd uznał, że przepisy Prawa o prokuraturze nie przewidują postulowanej przez prokuratora decyzji, a obecny zabieg ma na celu obejście prawa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.S. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (12)
Główne
Prawo o prokuraturze art. 3 § § 1 pkt 1 i 3
Ustawa Prawo o prokuraturze
Prawo o prokuraturze art. 5
Ustawa Prawo o prokuraturze
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 45 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.k. art. 119 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
ustawa z 2017 r.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
k.p.k. art. 41 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego oparty na kwestiach ustrojowych jest niedopuszczalny. • Zarzuty dotyczące wadliwości powołania sędziego nie mogą być badane w trybie art. 41 § 1 k.p.k. • Zmiana nazwy wniosku i dodanie przepisów k.p.k. nie zmienia rzeczywistego charakteru czynności, która ma charakter ustrojowy i jest próbą obejścia prawa. • Prokurator nie może kwestionować statusu sędziego, jednocześnie powołując się na przepisy dotyczące wyłączenia sędziego.
Odrzucone argumenty
Sędziowie SN zostali wadliwie powołani, co narusza standardy konstytucyjne i unijne. • Sędziowie SN nie respektują Konstytucji RP i prawa UE, popierając zmiany w sądownictwie. • Wniosek o wyłączenie sędziów jest uzasadniony wątpliwościami co do ich bezstronności.
Godne uwagi sformułowania
o charakterze ustrojowym • nie mogą tworzyć i nie tworzą sądu realizującego prawo obywateli do sądu ustanowionego ustawą, niezależnego, bezstronnego i niezawisłego • nie respektują Konstytucji RP oraz prawa unijnego i orzeczeń trybunałów europejskich • nie mogą być wywodzone z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem • nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów • ma całkowicie instrumentalny charakter i nie zmieni rzeczywistego charakteru tej czynności prawnej • stanowi jedynie próbę nadania czynności nieprzewidzianej przez obowiązujące przepisy prawa procesowego pozorów czynności prawnie dopuszczalnej
Skład orzekający
Antoni Bojańczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności wniosków o wyłączenie sędziego i charakteru zarzutów ustrojowych w kontekście orzecznictwa Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powoływaniem sędziów w Polsce w określonym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezależnością sądownictwa i prawem do sądu, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w kontekście debaty publicznej.
“Sąd Najwyższy: Wniosek o wyłączenie sędziego z powodu 'wadliwego powołania' jest niedopuszczalny!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.